| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE MOBILNE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość budżetowa > Podatki > Centralizacja Vat > Centralizacja rozliczeń VAT JST w 2017 r. - kompendium

Centralizacja rozliczeń VAT JST w 2017 r. - kompendium

Centralizacja rozliczeń VAT JST w 2017 r. - kompendium jest opracowaniem Ministerstwa Finansów. Zawiera ono szczegółowe omówienie rozliczeń w podatku VAT JST m.in. sukcesje praw i obowiązków, szczegółowe zasady centralizacji rozliczeń w VAT, rozliczanie środków europejskich.

Odpowiedzialność karna skarbowa

Odpowiedzialność karną skarbową na ogólnych zasadach w JST w sytuacji zaistnienia nieprawidłowości w scentralizowanych rozliczeniach VAT będzie ponosiła ta osoba, która na podstawie przepisu prawa, decyzji właściwego organu, umowy lub faktycznego wykonywania zajmuje się sprawami gospodarczymi, w szczególności finansowymi JST. Nie oznacza to jednak, że osoba upoważniona w JST do sporządzania i składania scentralizowanych deklaracji podatkowych VAT (np. główna księgowa) będzie ponosiła „automatyczną” odpowiedzialność karną skarbową za błędy w tych deklaracjach. Jeżeli bowiem JST będą otrzymywały od swoich jednostek organizacyjnych dane (informacje) niezbędne do sporządzenia deklaracji lubdeklaracji korygujących, w związku z centralizacją rozliczeń podatku od towarów i usług, i dane te (informacje) będą nieprawdziwe, to odpowiedzialność karną skarbową może ponieść osoba, która np. zgodnie z wewnętrznymi uregulowaniami jednostki budżetowej/zakładu budżetowego jest odpowiedzialna za sporządzanie i przekazywanie tych danych (informacji) do JST.

Podstawa prawna: art. 9 § 3 KKS

Uwaga! Odpowiedzialność karna skarbowa osoby odpowiedzialnej za przygotowanie prawidłowych danych (informacji) na potrzeby rozliczenia podatku od towarów i usług przez JST na poziomie jednostki organizacyjnej nie wyklucza ewentualnej odpowiedzialność karnej skarbowej osoby odpowiedzialnej za prawidłowe rozliczenie podatku od towarów i usług przez JST (np. główny księgowy), w sytuacji gdy osoba ta składając deklarację korygującą umyślnie podaje w niej nieprawdę.

ZASADY KORYGOWANIA ROZLICZEŃ VAT PRZED CENTRALIZACJĄ

Ustawa centralizacyjna nie nakłada na JST obowiązku dokonania „wstecznej” centralizacji i w konsekwencji korygowania deklaracji. Do decyzji samorządu należy czy takie korekty sporządzi.

Podstawa prawna: art. 11 ust. 1 ustawy centralizacyjnej

W zależności od sytuacji mogą wystąpić dwa rodzaje korekt deklaracji:

  • korekty składane w związku z błędami czy okolicznościami wymagającymi dokonania korekty poprzednich rozliczeń, niezwiązane z wyrokiem TSUE,
  • korekty składane w związku z wyrokiem TSUE.

Korekty deklaracji niezwiązane z wyrokiem TSUE

JST może skorygować deklaracje złożone przez swoje jednostki organizacyjne za okresy przed centralizacją na dotychczasowych zasadach, tj. traktując rozliczenia swoich jednostek organizacyjnych tak jak rozliczenia odrębnych podmiotów, przy spełnieniu następujących warunków:

  • złożenia informacji, że korekty deklaracji podatkowych nie są składane w związku z wyrokiem TSUE (co oznacza, że JST powołuje się na obowiązującą w danym okresie praktykę krajową i w taki sposób chce tych rozliczeń dokonywać – vide: strona 6 broszury),
  • spełnienia warunków wynikających z Ordynacji podatkowej oraz ustawy o VAT.

Przy powyższych założeniach w sytuacji powstania nieprawidłowości przy wyliczaniu kwoty podatku do wpłaty, czy też nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu lub przeniesienia na okres następny ewentualne postępowania podatkowe będą prowadzone w stosunku do JST, jednakże tylko w odniesieniu do rozliczenia jednostki organizacyjnej.

Podstawa prawna: art. 11 ust. 1 pkt 1 i art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy centralizacyjnej

Uwaga! Ustawa centralizacyjna nie przewiduje żadnego sformalizowanego druku na złożenie informacji, że korekty deklaracji podatkowych nie są składane w związku z wyrokiem TSUE.

JST ma obowiązek złożenia korekty deklaracji złożonej uprzednio przez jednostkę organizacyjną, gdy rozliczenie miało wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego, a w szczególności w następujących przypadkach:

  • stwierdzenia zaniżenia wysokości wykazanego podatku należnego od dokonywanych czynności,
  • dokonania błędnego wyliczenia przez jednostkę organizacyjną podatku naliczonego do odliczenia (np. zastosowanie nieprawidłowego współczynnika).

Do decyzji JST pozostaje czy korekty te będą składane na dotychczasowych zasadach czy też zostaną złożone korekty scentralizowane. Jeśli JST zdecyduje o złożeniu korekt scentralizowanych poniżej zostały opisane zasady, na jakich może to nastąpić. 

Korekty deklaracji składane z powołaniem się na wyrok TSUE JST, chcąc złożyć korekty deklaracji z powołaniem się na konsekwencje wynikające z wyroku TSUE, musi dokonać centralizacji „w przód” i spełnić następujące warunki:

1) materialne – wynikające z wyroku TSUE:

  • uwzględnić rozliczenia swoich wszystkich jednostek organizacyjnych,
  • złożyć korekty deklaracji za wszystkie przeszłe okresy rozliczeniowe, w których jednostki organizacyjne rozliczały się odrębnie; dopuszczalne jest złożenie korekt za okresy od najwcześniejszego, za jaki zostanie złożona korekta, do momentu centralizacji,

2) materialne – wynikające z Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT:

  • korekty mogą być złożone jedynie za okresy nieprzedawnione,
  • korekty podatku naliczonego muszą uwzględniać ograniczenia wskazane w art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, 

3) formalne:

  • złożenie informacji według wzoru określonego w załączniku nr 2 do ustawy centralizacyjnej, że korekty deklaracji podatkowych są składane w związku z wyrokiem TSUE, oraz informacji czy obejmują one kwoty podatku naliczonego z tytułu nabycia towarów i usług, finansowane ze środków przeznaczonych na realizację projektów, w odniesieniu do których jednostka samorządu terytorialnego nie była obowiązana do zwrotu środków przeznaczonych na ich realizację,
  • złożenie wykazu wszystkich jednostek organizacyjnych, których rozliczenia podatku są objęte korektami, z podaniem ich nazwy, adresu siedziby oraz numeru NIP (w tym także tych, które dotychczas były objęte zwolnieniem „podmiotowym”).

Podstawa prawna: art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy centralizacyjnej

Uwaga! Ustawa centralizacyjna umożliwia rozłożenie w czasie realizacji obowiązku złożenia korekt za wszystkie okresy rozliczeniowe (licząc od najwcześniejszego okresu rozliczeniowego, za jaki została złożona korekta deklaracji), w sytuacji gdy zostaną złożone korekty jedynie za okresy rozliczeniowe roku podatkowego, w którym przypada okres rozliczeniowy objęty pierwszą korektą, pod warunkiem wskazania terminu, do jakiego zostaną złożone wszystkie korekty. Niezłożenie korekt deklaracji we wskazanym terminie będzie pociągało za sobą określone konsekwencje karne skarbowe zgodnie z KKS.

Podstawa prawna: art. 11 ust. 2 ustawy centralizacyjnej

 Nie jest możliwe złożenie korekt ,,wybiórczo”, tj. obejmujących tylko niektóre okresy rozliczeniowe nieobjęte przedawnieniem lub wybrania do korekty rozliczeń tylko niektórych jednostek organizacyjnych.

JST dokonuje centralizacji rozliczeń z dniem 1 stycznia 2017 r. W dniu 2 stycznia 2017 r. składa pierwszą scentralizowaną korektę deklaracji za miesiąc maj 2013 r. Żeby uznać korektę za skutecznie złożoną musi równocześnie z tą korektą złożyć scentralizowane korekty deklaracji za miesiące czerwiec 2013 r. – grudzień 2016 r. Za prawnie skuteczne można też uznać działanie polegające na złożeniu scentralizowanych korekt deklaracji za okres maj 2013 r. – grudzień 2013 r., z równoczesnym złożeniem informacji (według wzoru określonego w załączniku nr 2), w którym zostaną wskazane następujące terminy złożenia pozostałych scentralizowanych korekt deklaracji: w terminie (w terminach), w których nie ,,ulegną przedawnieniu” np. za styczeń 2014 r. – grudzień 2014 r. do końca czerwca 2017 r.; styczeń 2015 r. – grudzień 2015 r. do końca grudnia 2017 r.; styczeń 2016 r. – grudzień 2016 r. do końca czerwca 2018 r. Korekty deklaracji, które nie będą spełniały wymaganych warunków nie będą wywoływać skutków prawnych. W takim przypadku naczelnik urzędu skarbowego zawiadomi pisemnie JST składającą korektę deklaracji podatkowych o ich bezskuteczności.

Podstawa prawna: art. 12 ustawy centralizacyjnej

Uwaga! Drobne błędy czy pomyłki popełnione w korygowanej deklaracji nie będą skutkowały bezskutecznością złożonych korekt, mogą one zostać usunięte w toku postępowania o stwierdzenie nadpłaty na zasadach przewidzianych w Ordynacji podatkowej.

Przed dokonaniem centralizacji rozliczeń zakład budżetowy składa deklarację VAT-7 wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, uzasadniając go wyrokiem TSUE. Zakład budżetowy należy uznać za podmiot nieuprawniony a złożoną korektę deklaracji za bezskuteczną. Tylko centralizacja rozliczeń wszystkich jednostek organizacyjnych samorządu pozwoli na poprawne wyliczenie nadwyżki podatku naliczonego nad należnym co oznacza, że tylko samorząd jest podmiotem uprawnionym w świetle wyroku TSUE do złożenia takiej korekty i otrzymania ewentualnego zwrotu takiej nadwyżki.

JST składa korekty deklaracji wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, uzasadniając go wyrokiem TSUE, ujmując w niej wydatki związane z budową infrastruktury kanalizacyjnej. W korekcie tej nie ujmuje natomiast pozostałych rozliczeń innych jednostek organizacyjnych, w tym zakładu budżetowego, któremu ta infrastruktura została nieodpłatnie przekazana. Złożoną korektę deklaracji należy uznać za bezskuteczną. O ile można uznać, że poczynione wydatki na budowę infrastruktury kanalizacyjnej obiektywnie wskazują na związek z czynnościami opodatkowanymi VAT, o tyle nieuwzględnienie pozostałych wykonywanych przez JST czynności (realizowanych przez jej jednostki organizacyjne) powoduje nieprawidłowość złożonego rozliczenia. Scentralizowane korekty deklaracji zastępują z dniem ich złożenia wszystkie rozliczenia VAT JST i jej jednostek organizacyjnych, objętych deklaracją lub decyzją (w tym decyzją ostateczną), jeśli taka została wydana.

Nie ma potrzeby składania korekt deklaracji „zerowych” dla jednostek organizacyjnych. Naczelnik Urzędu Skarbowego z urzędu dokona ich „anulowania” na podstawie złożonego przez JST wykazu jednostek organizacyjnych, których rozliczenia podatku są objęte scentralizowanymi korektami.

Podstawa prawna: art. 13 ust. 1 ustawy centralizacyjnej

W przypadku gdy dany okres rozliczeniowy objęty został decyzją podatkową, w tym decyzją ostateczną, wydaną dla JST lub jej jednostki organizacyjnej, złożenie scentralizowanej korekty deklaracji uruchomi tryb wygaśnięcia tej decyzji. Wygaśnięcie będzie następowało w trybie decyzji administracyjnej wydawanej przez naczelnika urzędu skarbowego.

Podstawa prawna: art. 13 ust. 2 ustawy centralizacyjnej

Zasady prawidłowego sporządzenia korekt deklaracji składanych z powołaniem się na wyrok TSUE

JST decydując się na złożenie scentralizowanych korekt deklaracji musi dokonać przeanalizowania („przedefiniowania”) w okresach rozliczonych, które planuje skorygować, wszystkich dokonywanych czynności przez samą JST oraz jej jednostki organizacyjne, zarówno pod kątem wykazania podatku należnego, jak i dokonywanego odliczenia podatku naliczonego.

Wykazanie podatku należnego

JST jest zobowiązana do ujęcia w scentralizowanych korektach deklaracji wszystkich czynności, dokonywanych zarówno przez siebie, jak i jej jednostki organizacyjne, podlegających opodatkowaniu VAT, tj.:

  • czynności zwolnionych przedmiotowo od VAT,
  • czynności opodatkowanych VAT, ale objętych stawką 0%,
  • czynności opodatkowanych VAT stawkami 5%, 8%, 23%.

W korektach winny także zostać wykazane czynności wykonywane poza terytorium kraju – niepodlegające opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce.

Ponadto, w związku z „przedefiniowaniem” dokonanym przez TSUE w wydanym wyroku pojęcia podatnika, w korekcie deklaracji, m.in.:

  • nie wykazuje się już czynności dokonywanych pomiędzy jednostkami organizacyjnymi danej JST – mają one charakter wewnętrzny (z wyjątkiem wskazanym w części „Czynności dokonywane pomiędzy jednostkami organizacyjnymi JST – strona 24 niniejszej broszury); czynności wykazane w pierwotnych deklaracjach opodatkowane VAT lub zwolnione od VAT należy zatem „anulować”;
  • czynności dokonywane przez jednostki organizacyjne, które przed centralizacją korzystały ze zwolnienia „podmiotowego” powinny zostać opodatkowane VAT na ogólnych zasadach, tzn. w zależności od ich charakteru powinno zostać zastosowane do nich zwolnienie przedmiotowe od VAT lub też odpowiednia stawka podatku: 0%, 5%, 8% lub 23%; w przypadku konieczności opodatkowania tych czynności kwota podatku należnego jest obliczana jako iloczyn wartości dostawy i stawki: 18,70% - dla towarów i usług objętych stawką podatku 23%, 7,41% - dla towarów i usług objętych stawką podatku 8%, 4,76% - dla towarów i usług objętych stawką podatku 5%.

Podstawa prawna: art. 15 ustawy centralizacyjnej, art. 85 i art. 146b ustawy o VAT

Wyjątek! Ustawa centralizacyjna przewiduje tylko jeden wyjątek od obowiązku wystawiania faktur. JST dokonując scentralizowanych korekt deklaracji nie ma obowiązku wystawiania z urzędu faktur w przypadku opodatkowywania czynności, które do dnia centralizacji korzystały ze zwolnienia „podmiotowego”. Faktury takie JST ma obowiązek wystawić tylko na żądanie nabywcy. W sytuacji zgłoszenia takiego żądania przez nabywcę JST jest zobowiązana do wystawienia faktury nie później niż 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zgłoszono takie żądanie.

Podstawa prawna: art. 15 ust. 3 ustawy centralizacyjnej

Odliczanie podatku naliczonego

JST jest uprawniona do odliczenia w scentralizowanych korektach deklaracji dokonywanych, zarówno przez siebie, jak i jej jednostki organizacyjne, nabyć towarów i usług podlegających opodatkowaniu VAT, pod następującymi warunkami:

  • przy nabyciu towaru lub usługi JST działała w charakterze podatnika, co potwierdzają obiektywne okoliczności towarzyszące nabyciu tego towaru lub usługi wskazujące na zamiar ich wykorzystania w działalności gospodarczej,
  • nabywane towary i usługi były wykorzystane/wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT (niezależnie od tego, kto je faktycznie wykonywał – czy JST czy też jej jednostki organizacyjne),
  • JST jest w posiadaniu faktury dokumentującej nabyte towary lub usługi, wystawionej na jednostkę organizacyjną lub na nią samą,
  • uwzględnienia ograniczeń wynikających z art. 10 ustawy centralizacyjnej, tj. brak jest prawa do odliczenia podatku naliczonego w części, w jakiej został on ,,zneutralizowany” środkami europejskimi,
  • uwzględnienia ograniczeń wynikających z art. 86 ust. 13 ustawy o VAT, w przypadku gdy dany podatek naliczony przy zakupie towaru lub usługi nie został uwzględniony przez JST lub jednostkę organizacyjną w deklaracji pierwotnej, tj. nie minęło 5 lat, licząc od początku roku, w którym powstało prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Uwaga! Kwestia tego czy JST działała w charakterze podatnika na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej stanowi okoliczność faktyczną, którą należy oceniać z uwzględnieniem całości okoliczności dotyczących danego nabycia, wśród których znajdują się charakter danego towaru lub usługi i okres, jaki upłynął pomiędzy ich nabyciem a wykorzystaniem do celów działalności gospodarczej JST.

W przypadku JST sam fakt rejestracji dla potrzeb podatku VAT nie jest zatem równoznaczny z działaniem w charakterze podatnika.

Przykładem obiektywnych okoliczności wskazujących na zamiar wykorzystania nabytego towaru lub usługi do działalności gospodarczej może być:

  • wytworzenie infrastruktury kanalizacyjnej – z obiektywnych względów może ona być wykorzystywana (w całości lub w części) tylko do wykonywania czynności opodatkowanych VAT (odpłatnej sprzedaży);
  • budowa basenu miejskiego czy miejskiej hali sportowej – przy czym z dokumentacji związanej z inwestycją powinno wynikać czy planowane było/jest wykorzystywanie basenu w całości do czynności opodatkowanych (odpłatnych) czy też tylko w części np. ze względu na udostępnianie nieodpłatne.

Trudno natomiast uznać zakup/wytworzenie/zmodernizowanie np.:

  • sali gimnastycznej czy basenu placówki oświatowej (szkoły podstawowej, gimnazjum lub liceum),
  • dróg publicznych,
  • placów zabaw,
  • świetlic wiejskich,
  • plaż nadmorskich

za okoliczności obiektywnie potwierdzające wykonywanie czynności opodatkowanych VAT. Budowa takich obiektów odbywa się przede wszystkim w celu realizacji przez JST nieodpłatnych zadań publicznych, tj. pozostających poza systemem VAT. Jeśli jednak w chwili wytwarzania tych dóbr planowane jest przez JST wykorzystanie ich w części: do wynajmu, innej formy odpłatnego udostępniania czy też sprzedaży, musi to potwierdzać stosowna dokumentacja, w tym także wytworzona dla celów uzyskania środków europejskich, jeśli inwestycja była finansowana z tych środków. Późniejsza zmiana przeznaczenia wykorzystywania dobra – jeśli dobro nie zostało nabyte/wytworzone/zmodernizowane przez JST działającą w charakterze podatnika VAT – nie daje prawa do dokonania korekty podatku naliczonego. Wskazane powyżej wytyczne nie pozostają w sprzeczności z tezami wskazanymi w postanowieniu TSUE w sprawie C-500/13 Gmina Międzyzdroje. W orzeczeniu tym TSUE orzekał bowiem przy założeniu, że JST przy nabyciu towarów i usług działała w charakterze podatnika. Kwestia ta nie była bowiem przedmiotem pytania sądu krajowego, a tym samym nie mogła być też przedmiotem analizy TSUE.

Podstawa prawna: art. 86 ustawy o VAT, orzecznictwo TSUE, np. wyrok TSUE w sprawie C-97/90 Lennartz, pkt 8-12; wyrok TSUE w sprawie C-378/02 Waterschap, pkt. 39, 44; wyrok TSUE w sprawie C-153/11 Kłub OOD, pkt 40,41; wyrok TSUE w sprawie C-126/14 ,,Sveda” UAB, pkt 20,21,36.

Jeśli zakupione towary i usługi spełniały wyżej wskazane wytyczne, jednakże były wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych VAT, jak i czynności zwolnionych od tego podatku i czynności niepodlegających temu podatkowi (niemożliwe było bezpośrednie ich przyporządkowanie do czynności opodatkowanych), JST składając scentralizowane korekty deklaracji jest uprawniona do dokonania odliczenia podatku naliczonego tylko w części, którą można było proporcjonalnie przypisać czynnościom opodatkowanym VAT.

Podstawa prawna: art. 86 ust. 1, ust. 2-2h, ust. 7b, art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT

Proporcję tę – tak jak to miało miejsce przed centralizacją – ustala się odrębnie dla każdej jednostki organizacyjnej w przypadku wykonywania przez JST przy pomocy tej jednostki działalności gospodarczej (opodatkowanej i zwolnionej) i/lub innych czynności niż działalność gospodarcza. Tak wyliczona proporcja znajdzie zastosowanie do zakupów towarów i usług zarówno dokonywanych przez jednostkę organizacyjną, jak i JST, wykorzystywanych przez tą jednostkę organizacyjną do ww. celów, tj. celów „mieszanych”.

Podstawa prawna: art. 16 ust. 2 ustawy centralizacyjnej, art. art. 86 ust. 1, ust. 2-2h, ust. 7b, art. 90 ust. 1 i 2 ustawy o VAT

W przypadku gdy w chwili dokonywania scentralizowanej korekty znana jest wartość danych jednostki organizacyjnej za rok, za którego okres rozliczeniowy dokonywana jest ta korekta, prewspółczynnik (udział procentowy) i/lub współczynnik należy wyliczyć w oparciu o te dane.

W takim przypadku nie ma obowiązku dokonywania rocznej korekty podatku, o której mowa w art. 90c i art. 91 ustawy o VAT, istnieje jednak obowiązek dokonania korekty wieloletniej, jeśli dana jednostka organizacyjna dokonała zakupu środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów o wartości przekraczającej 15 tys. zł i środki te były wykorzystywane do wykonywania czynności „mieszanych”.

Jeśli w chwili dokonywania scentralizowanej korekty nie jest znana wartość danych jednostki organizacyjnej za rok, za którego okres rozliczeniowy dokonywana jest korekta, prewspółczynnik (udział procentowy) i/lub współczynnik należy wyliczyć w oparciu o te dane wstępne (za poprzedni rok podatkowy lub w niektórych przypadkach za rok poprzedzający poprzedni rok podatkowy). W takim przypadku istnieje obowiązek dokonania zarówno rocznej korekty podatku, o której mowa w art. 90c i art. 91 ustawy o VAT, jak i korekty wieloletniej, jeśli dana jednostka organizacyjna dokonała zakupu środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów o wartości przekraczającej 15 tys. zł i środki te były wykorzystywane do wykonywania czynności „mieszanych”.

Podstawa prawna: art. 16 ust. 2 ustawy centralizacyjnej, art. 90a-91 ustawy o VAT

Uwaga! Korekty roczne i wieloletnie są korektą dokonanego proporcjonalnego wstępnego odliczenia podatku naliczonego, dlatego także są dokonywane w ujęciu odrębnym, tzn. dla każdej jednostki organizacyjnej odrębnie.

JST składając scentralizowane korekty deklaracji, w których dokonuje „przedefiniowania” niektórych czynności, powinna zatem zrewidować zarówno dokonane już przez jednostki organizacyjne odliczenia podatku naliczonego w deklaracjach pierwotnych (w szczególności „usunąć” z odliczenia kwoty podatku naliczonego od czynności „wewnętrznych” w ramach jednej JST, które równocześnie zostaną „usunięte” z podatku należnego), jak i planowane dokonanie odliczeń podatku naliczonego, dotychczas nieuwzględnionego w odliczeniach, pod kątem wskazanych wyżej wytycznych, w szczególności dokonania analizy:

  • czy w chwili nabycia danego towaru lub usługi działała jak podatnik,
  • czy dokonywane nabycie towaru lub usługi zostało faktycznie wykorzystane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT (niektóre nabycia towarów lub usług nie będą wykazywały wystarczającego związku z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, itp.),
  • czy JST dysponuje wystawioną fakturą dokumentującą nabycie danego towaru lub usługi,
  • czy zaistniały ograniczenia wynikające z art. 10 ustawy centralizacyjnej,
  • w przypadku dokonywania odliczenia podatku naliczonego dotychczas nieujmowanego w rozliczeniach czy uwzględnione zostały ograniczenia wynikające z art. 86 ust. 13 ustawy o VAT,
  • czy wykazana do odliczenia kwota podatku naliczonego – w sytuacji obliczania podatku naliczonego do odliczenia z wykorzystaniem prewspółczynnika i/lub współczynnika – została prawidłowo obliczona („przedefiniowanie” niektórych czynności mogło mieć wpływ na wysokość wyliczonego prewspółczynnika i/lub współczynnika).

Uwaga! Jeśli za okres rozliczeniowy, za jaki składana jest scentralizowana korekta, została wydana decyzja ostateczna JST jest zobowiązana do uwzględnienia w składanych korektach ustaleń zawartych w tej decyzji (niezależnie od tego czy dotyczą podatku należnego, naliczonego, czy też innych aspektów rozliczenia VAT), chyba że ustalenia te (w całości lub w części) stały się bezprzedmiotowe wskutek wyroku TSUE.

Podstawa prawna: art. 13 ust. 3 ustawy centralizacyjnej

Obowiązek złożenia scentralizowanych korekt deklaracji w systemie ciągłym, licząc od najwcześniejszego okresu rozliczeniowego, za jaki zostanie złożona pierwsza korekta, do daty centralizacji oraz konieczność uwzględnienia w nich rozliczeń wszystkich jednostek organizacyjnych (tzn. brak możliwości składania korekt „wybiórczo”) może oznaczać w praktyce obok możliwości wykazania do zwrotu podatku w niektórych okresach rozliczeniowych, w innych – konieczność dokonania wpłat należnych zaległych podatków wraz z należnymi odsetkami. Podejmując zatem decyzję o dokonywaniu scentralizowanych korekt JST powinna dokonać rzetelnego rachunku ekonomicznego planowanych działań, tak aby nie narazić się na potencjalne zarzuty właściwych organów kontrolnych o działaniu niegospodarnym.

Uwaga! Złożenie scentralizowanych korekt deklaracji po dokonaniu centralizacji rozliczeń może spowodować konieczność ponownego skorygowania już złożonych scentralizowanych rozliczeń, przykładowo w sytuacji gdy zmianie uległa kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na kolejny okres rozliczeniowy.

Uwaga! Jeśli przeprowadzone przez organy podatkowe postępowanie weryfikacyjne wykaże dopuszczalność złożonych scentralizowanych korekt przy równoczesnym stwierdzeniu ich nieprawidłowości organ podatkowy będzie uprawniony do wydania decyzji określających prawidłową wysokość zobowiązania w podatku VAT, prawidłową wysokość nadwyżki kwoty podatku naliczonego nad kwotą podatku należnego do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych także po upływie okresu przedawnienia. Zasada ta będzie również obowiązywać w przypadku gdy JST nie złoży scentralizowanych korekt deklaracji zgodnie z „grafikiem” zaproponowanym przez siebie w informacji składanej według wzoru określonego w załączniku nr 2 do ustawy.

Podstawa prawna: art. 14 ustawy centralizacyjnej

JST, które dokonały centralizacji przed dniem 1 października 2016 r.

JST, które dokonały centralizacji rozliczeń przed dniem 1 października 2016 r. nie dotyczą obowiązki informacyjne wynikające z art. 5 ustawy centralizacyjnej, tzn. takie JST po wejściu w życie ustawy centralizacyjnej nie składają:

  • informacji według wzoru określonego w załączniku nr 1 do ustawy centralizacyjnej,
  • wykazu wszystkich jednostek objętych centralizacją.

Ustawą centralizacyjną potwierdzone zostały (z mocą wsteczną) dla JST:

  • sukcesja praw i obowiązków jednostek organizacyjnych,
  • prawo jednostek organizacyjnych JST spełniających warunki stosowania zwolnienia „podmiotowego”, do stosowania tego zwolnienia (na warunkach określonych w art. 113 ustawy o VAT) do dnia poprzedzającego dzień centralizacji,
  • uprawnienia w zakresie kas fiskalnych (przewidziane ustawą centralizacyjną).

Podstawa prawna: art. 9 ustawy centralizacyjnej

JST, które dokonały centralizacji przed dniem 1 października 2016 r.:

  • do końca września 2016 r. dokonują odliczenia podatku naliczonego według współczynnika wyliczonego dla całej JST,
  • od października 2016 r. dokonują odliczenia podatku naliczonego według współczynnika wyliczonego dla każdej jednostki organizacyjnej odrębnie.

Korekty rocznej i/lub wieloletniej za rok 2016 i lata następne (w sytuacji utrzymania zasady liczenia współczynnika odrębnie dla jednostek organizacyjnych bezterminowo) JST będzie dokonywać według współczynnika wyliczanego odrębnie dla każdej jednostki organizacyjnej (na podstawie realnych danych za poprzedni rok podatkowy).

Podstawa prawna: art. 7 ust. 1 ustawy centralizacyjnej, art. 90 i art. 91 ustawy o VAT

Uwaga! JST, które dokonały centralizacji przed dniem 1 października 2016 r., w scentralizowanych korektach składanych od dnia 1 października 2016 r.:

  • nie mogą uwzględnić odliczenia podatku naliczonego, w takiej części w jakiej został „pokryty” środkami europejskimi,
  • dokonują odliczenia podatku naliczonego według współczynnika wyliczonego dla każdej jednostki organizacyjnej odrębnie,
  • są zobowiązane lub uprawnione do dokonania korekt rocznych i/lub wieloletnich według współczynnika wyliczanego odrębnie dla każdej jednostki organizacyjnej, w przypadkach wskazanych na stronach 43 i 44 niniejszej broszury,

niezależnie od tego, za jaki przeszły okres rozliczeniowy składane są te korekty.

Podstawa prawna: art. 7 ust. 1, art. 10, art. 16 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy centralizacyjnej, art. 90, art. 91 ustawy o VAT

ROZLICZANIE ŚRODKÓW EUROPEJSKICH

JST (lub jej jednostka organizacyjna) nie jest zobowiązana do zwrotu środków europejskich, jeśli wskutek wykładni dokonanej w wyroku TSUE nastąpiła zmiana kwalifikowalności podatku VAT, zawartego w fakturach otrzymanych w związku z nabyciem towarów i usług, finansowanych z tych środków, pod warunkiem że przed dniem 1 października 2016 r. JST nie dokonała odliczenia tego podatku, także w trybie korekty deklaracji. Zasada ta dotyczy środków europejskich wypłaconych na podstawie umów zawartych na dzień 29 września 2015 r.

Podstawa prawna: art. 17 ust. 1, 2 i 4 ustawy centralizacyjnej

Uwaga! W celu potwierdzenia braku obowiązku zwrotu środków europejskich JST jest obowiązana do złożenia informacji o niedokonaniu odliczenia (w całości lub w części) podatku naliczonego sfinansowanego ze środków europejskich. Informację tę sporządza się według wzoru określonego w załączniku nr 3 do ustawy oraz składa się w terminie do dnia 30 listopada 2016 r. do:

  • naczelnika urzędu skarbowego (właściwego ze względu na rozliczanie podatku VAT) oraz
  • podmiotu, z którym zawarta została umowa o dofinansowanie środkami europejskimi.

Informacja powyższa obejmuje wszystkie umowy o dofinansowaniu zawarte na dzień (do dnia) 29 września 2015 r. , ale tylko takie, które obejmowały środki europejskie w odniesieniu do których nastąpiła zmiana kwalifikowalności podatku VAT wskutek wykładni dokonanej w wyroku TSUE.

Podstawa prawna: art. 17 ustawy centralizacyjnej, załącznik nr 3 do ustawy centralizacyjnej

JST, które przed dniem 1 października 2016 r.:

  • skorzystały z prawa do odliczenia (całości lub części) podatku VAT, sfinansowanego środkami europejskimi (centralizując swoje rozliczenia) oraz
  • nie dokonały zwrotu środków europejskich w tej części

są obowiązane do niezwłocznego zwrotu tych środków. Środki te podlegają zwrotowi wraz z należnymi odsetkami (w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych), liczonymi od dnia dokonania odliczenia podatku naliczonego (tj. dnia złożenia deklaracji VAT lub scentralizowanych korekt deklaracji VAT, w których odliczenie to jest realizowane) do dnia dokonania ich zwrotu.

Podstawa prawna: art. 18 ustawy centralizacyjnej

Do zwrotu lub rozliczeń środków europejskich w zakresie, w jakim nastąpiła zmiana kwalifikowalności VAT związana z wyrokiem TSUE znajdą odpowiednie zastosowanie:

  • przepisy prawa lub postanowienia umów, w tym umów o dofinansowanie, dotyczące przekazywania i zwrotu tych środków;
  • przepisy ustawy o finansach publicznych dotyczące dotacji – w przypadku środków, które zostały uzyskane na podstawie przepisów, które utraciły moc przed dniem 1 października 2016 r.

Podstawa prawna: art. 17 ust. 5 ustawy centralizacyjnej

Uwaga! Działania lub zaniechania wynikające z realizacji umów o dofinansowanie w zakresie, w jakim nastąpiła zmiana kwalifikowalności VAT związana z wyrokiem TSUE, nie stanowią naruszenia dyscypliny finansów publicznych.

Podstawa prawna: art. 19 ustawy centralizacyjnej

Źródło: Ministerstwo Finansów

reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYNAGRODZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

ANGIELSKI DLA KSIĘGOWYCH

Eksperci portalu infor.pl

dr Dominik Lubasz

Radca prawny

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »