| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
reklama

Należności przedawnione

Ujęcie w bilansie za 2013 rok należności przedawnionych jest niezwykle istotne. Instytucja przedawnienia należności skutkuje wyłączeniem przedawnionych należności z aktywów jednostki.

Procedura wyceny należności dla potrzeb sporządzania bilansu

Zamierzeniem procedury wyceny należności na dzień bilansowy jest zaktualizowanie wartości bilansowej tychże aktywów w kontekście wartości wynikającej z ksiąg rachunkowych jednostki.

Efektem analizy ujętych w ewidencji księgowej należności jednostki jest ich segmentacja na:

  • należności przedawnione;
  • należności umorzone;
  • należności nieściągalne;
  • należności wątpliwe.

Generalnie należności umorzone, przedawnione, nieściągalne to należności utracone, co ma swoje podstawowe reperkusje w fakcie niemożności uznania ich za aktywa (brak spełniania przesłanki kwalifikacyjnej, co do przyszłych korzyści ekonomicznych dla jednostki). W przypadku należności przedawnionych utrata ich  wartości następuje wobec upływu przewidzianego przepisami prawa czasu dochodzenia wierzytelności na drodze cywilnoprawnej.

Przedawnienie determinuje zwolnienie dłużnika z obowiązku zapłaty. Takie należności w większości przypadków nie zostaną uregulowane (dłużnik nie ma już obowiązku zapłaty, ale hipotetycznie ma prawo uregulować swoje przedawnione zobowiązanie).

Zobacz również: Sprawozdania jednostek oświatowych objętych wspólną obsługą finansową

Co do zasady,  za Kodeksem cywilnym, termin przedawnienia wynosi 10 lat, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Krótsze terminy przedawnienia są przewidziane m.in.:
- po 1 roku

  • dla wynajmującego przeciwko najemcy o naprawienie szkody z powodu uszkodzenia, pogorszenia rzeczy;
  • pracodawcy o naprawienie szkody wyrządzonej przez pracownika na skutek niewykonania, bądź nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych, licząc od dnia powzięcia o tym wiadomości, ale nie później niż 3 lata od jej wyrządzenia;

- po 2 latach

  • wynikające z umowy o dzieło, licząc od dnia wykonania dzieła, a jeżeli dzieło nie zostało oddane od dnia w którym zgodnie z umową miało być oddane;
  • z tytułu sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorcy;

- po 3 latach

  • o świadczenia okresowe
  • o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym.

Bieg  przedawnienia przerywa:

  • każda czynność przed sądem lub innymi organami powołanymi do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń, przedsięwzięta w celu dochodzenia, ustalenia, zaspokojenia, zabezpieczenia roszczenia;
  • uznanie roszczenia przez stronę lub jej pełnomocnika na podstawie dwustronnej ugody lub jednostronnego oświadczenia (np. poprzez potwierdzenie salda przez osoby upoważnione do składania oświadczenia woli w imieniu jednostki).

Dualizm odsetek za zwlokę w zapłacie stanowiących integralną cześć należności wyraża się tym, że:

1. odsetki nie mają bytu samodzielnego (w sytuacji, gdy zapłata należności głównej nie została dokonana do terminu przedawnienia, wtedy odsetki przedawniają się w terminie przedawnienia należności głównej);
2. odsetki mają byt samodzielny (w sytuacji, gdy należność główna wygasła na skutek jej zapłaty a nie przedawnienia, wtedy odsetki przedawniają się po 3 latach).

Instytucja przedawnienia należności wywołuje konkretne skutki prawne i ekonomiczne, implikuje bowiem wyłączeniem przedawnionych należności z aktywów jednostki.

Od strony operacyjnej (techniczno-księgowej) taka sytuacja przyjmuje postać zapisu:

Ma - konto zespołu 2 (221, 234 240)
Wn - konto odpisu aktualizującego wartość należności (290), o ile odpisy takie były uprzednio dokonane, bądź w zależności od charakteru wyłączanych należności
Wn - konto pozostałych kosztów operacyjnych (761)
Wn - konto kosztów finansowych (751)
Wn - konto strat nadzwyczajnych (771)

Poprzez przeprowadzone zapisy księgowe utrata wartości aktywów na skutek przedawnienia należności została zaewidencjonowana.

Przeprowadzona procedura wyceny należności zostanie odzwierciedlona w sprawozdaniu finansowym w sposób następujący:

  • w bilansie należności przedawnione nie zostaną zaprezentowane w sposób bezpośredni;
  • w bilansie należności przedawnione zostaną zaprezentowane pośrednio poprzez wynik finansowy netto, o ile wystąpiły przesłanki ujęcia zdarzenia na kontach kosztów strat nadzwyczajnych;
  • w rachunku zysków i strat w sposób pośredni kontami pozostałych kosztów operacyjnych, kosztów finansowych, strat nadzwyczajnych, o ile wystąpiły przesłanki ujęcia zdarzenia na kontach kosztów, strat nadzwyczajnych;
  • w zestawieniu zmian w funduszu w sposób pośredni poprzez wynik finansowy netto, o ile wystąpiły przesłanki ujęcia zdarzenia na kontach kosztów, strat nadzwyczajnych.

Polecamy serwis: Sprawozdawczość

reklama

Polecamy artykuły

Narzędzia księgowego

POLECANE

Pracownicy służby zdrowia

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

ANGIELSKI DLA KSIĘGOWYCH

Eksperci portalu infor.pl

Stowarzyszenie Konsumentów Polskich

Stowarzyszenie zajmuje się ochroną praw konsumentów.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc-budzetowa.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK