| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE MOBILNE | KARIERA | SKLEP
reklama
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Księgowość budżetowa > Zamówienia publiczne > Tryby udzielania zamówienia > Przetargi publiczne będą przeprowadzane łatwiej

Przetargi publiczne będą przeprowadzane łatwiej

Zamawiający (np. jednostka samorządu terytorialnego) łatwiej poprawi błędy w ofertach wykonawców. Będzie także można zmienić wszystkie elementy specyfikacji łącznie z kryteriami oceny ofert oraz warunkami udziału w postępowaniu oraz sposobem ich oceny.

Rola arbitrów

Wykonawcy, aby wgrać spór przed Krajową Izba Odwoławczą, będą musieli udowodnić, że naruszenie przez zamawiającego przepisów miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik przetargu. Tylko wtedy arbitrzy uwzględnią ich odwołanie. To nowe ogólne sformułowanie przepisu nie odpowiada na pytanie, które naruszenia przepisów przez zamawiającego miały lub mogły mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Dotąd wykonawcy musieli wykazać przed KIO, że zamawiający, działając sprzecznie z ustawą, naruszył ich interes prawny. Jeśli zaś zamawiający naruszał interes prawny danego wykonawcy, to wywierał wpływ na wynik postępowania.

Obecnie Krajowa Izba Odwoławcza, uwzględniając odwołanie, może unieważnić postępowanie. Ponadto ma obowiązek z urzędu brać pod uwagę okoliczności skutkujące nieważnością postępowania. To zachęca wykonawców do wnoszenia odwołań, w których przy okazji podnoszone są zarzuty skutkujące nieważnością postępowania, mimo że zarzuty te dotyczą czynności, wobec których upłynął już termin na wniesienie protestu.

W noweli zrezygnowano z przyznawania Krajowej Izbie Odwoławczej kompetencji do unieważniania postępowania, uznając, że uprawnienie do unieważnienia postępowania jest ściśle związane z orzekaniem o nieważności umowy i dlatego powinno leżeć wyłącznie w kompetencji sądów powszechnych.

Skarga sądowa

Nowelizacja prawa zamówień publicznych przesądza, że sąd okręgowy w przypadku uwzględnienia skargi będzie musiał zmienić zaskarżone orzeczenie i orzec wyrokiem co do istoty sprawy, a w pozostałych sprawach może wydawać postanowienie. Wykluczone zostanie jednoznaczne stosowanie art. 386 par. 4 k.p.c., czyli możliwości przekazywania przez sądy okręgowe spraw do ponownego rozpoznania przez Krajową Izbę Odwoławczą w sytuacji braku merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Dotychczas zdarzało się, że sądy okręgowe przekazywały sprawy do ponownego rozpatrzenia, gdy sprawa nie była rozpatrywana przez izbę merytorycznie.

Zawarcie umowy

Zmienione zostaną także przepisy dotyczące terminu zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego. Zamawiający w przypadku postępowań o znacznej wartości (powyżej progów unijnych) będzie mógł zawrzeć umowę w terminie nie krótszym niż dziesięć dni (obecnie siedem dni) od dnia przekazania zawiadomienia o wyborze oferty. Umowa będzie nieważna, jeżeli zamawiający zawrze umowę przed upływem dziesięciu dni (obecnie siedem dni) od dnia przekazania zawiadomienia o wyborze oferty.

Wymagania dotyczące przeprowadzenia licytacji elektronicznej

Zamawiający może udzielić zamówienia w trybie licytacji elektronicznej, jeżeli:

• wartość zamówienia jest mniejsza niż tzw. wartości unijne, tj. 133 tys. euro lub 206 tys. euro (odpowiednio dla zamawiających z sektora finansów publicznych euro dla pozostałych zamawiających)

Forma oferty:

• ofertę składa się w postaci elektronicznej

W przypadku zamówień o mniejszej wartości (poniżej progów unijnych) termin zawarcia umowy w sprawie zamówienia publicznego, tak jak dotąd, nie będzie mógł być krótszy niż siedem dni od dnia przekazania zawiadomienia o wyborze oferty.

Wyjątkowo, gdy w przetargu zostanie złożona tylko jedna oferta, zamawiający nie będzie musiał czekać z zawarciem umowy i właściwie będzie mógł podpisać umowę niezwłocznie po wyborze oferty. Gdy złożona jest tylko jedna oferta, nie ma bowiem ryzyka wniesienia protestów. Wyjątek ten należy interpretować ściśle, więc jeśli w postępowaniu zostaną złożone trzy oferty, z których dwie zostały odrzucone, to zamawiający nie będzie mógł od razu przystąpić do zwarcia umowy.

Istotnie na sytuację zamawiającego wpłynie uchylenie nowelą obecnego art. 140 ust. 2 prawa zamówień publicznych. Pozwalał on dotąd dokonywać zmiany sposobu spełnienia świadczenia wykonawcy po wyborze oferty, ale przed podpisaniem umowy w sprawie zamówienia publicznego. Dotyczyło to m.in. wprowadzenia zmian korzystnych dla zamawiającego lub zmian wynikających z okoliczności, których nie można było przewidzieć w chwili wyboru oferty. Zastrzeżenia do tego przepisu miała Komisja Europejska.

Dotąd przepisy dawały także możliwość zmiany zawartej już umowy, gdy zmiany te były korzystne dla zamawiającego lub gdy konieczność wprowadzenia takich zmian wynikała z okoliczności, których nie można było przewidzieć w chwili zawarcia umowy. Po nowelizacji zmiana dopuszczalna będzie wyjątkowo, gdy zamawiający przewidział możliwość dokonania jej dokonania w ogłoszeniu o zamówieniu lub w specyfikacji istotnych warunków zamówienia oraz określił warunki takiej zmiany.

Licytacja elektroniczna

Zamawiający częściej będą mogli korzystać z licytacji elektronicznej. Dzięki nowelizacji wystarczy, że wykonawcy złożą oferty w zwykłej postaci elektronicznej, ale bez wymaganego dotąd podpisu elektronicznego. Urzędnicy będą mogli stosować licytacje elektroniczną nie tylko do dostaw i usług, jak to jest obecnie, ale także do robót budowlanych. Zrezygnowano również z obowiązku unieważniania licytacji, w której padła tylko jedna oferta.

Wolna ręka

Zmiany obejma także zakres udzielania zamówienia z wolnej ręki na zamówienia uzupełniające w zakresie robót budowlanych lub usług. Dotychczas zamawiający chcąc skorzystać z takiej możliwości musiał podać informację o przewidywanych zamówieniach uzupełniających w specyfikacji istotnych warunków zamówienia dla zamówienia podstawowego. Komisja Europejska wytknęła, że było to niezgodne z Dyrektywą 2004/18/WE, która wymaga, aby możliwość udzielania zamówień uzupełniających była wskazana w zaproszeniu do ubiegania się o realizację pierwszego projektu. Z tego powodu po wejściu w życie nowelizacji zamawiający, by skorzystać z tej użytecznej ścieżki, będzie musiał pamiętać o podaniu informacji o zamówieniach uzupełniających już w ogłoszeniu o zamówieniu.

PRZYKŁAD

NIEWYKONANIE ZAMÓWIENIA

Wykonawca wyrządził gminie szkodę niewykonując zamówienia w 1999 roku. Prawomocny wyrok w tej sprawie zapadł w 2007 roku. W 2008 roku sąsiedni powiat ogłosił przetarg, do którego zgłosił się nierzetelny wykonawca. Po wejściu w życie nowelizacji prawa zamówień publicznych zmawiający będzie miał obowiązek wykluczyć wykonawcę, gdyż prawomocny wyrok został wydany w okresie trzech lat przed wszczęciem trwającego postępowania. Przed nowelizacją taki wykonawca zostałby dopuszczony do udziału w przetargu, gdyż wówczas można było wykluczyć firmę tylko, gdy szkoda została wyrządzona w ciągu 3 lat przed wszczęciem postępowania.

PRZYKŁAD

SZKODA NIESTWIERDZONA WYROKIEM

Po nowelizacji Prawa zamówień publicznych z przetargów nie zostaną wykluczeni wykonawcy, którzy co prawda wyrządzili szkodę, ale jeszcze nie została ona stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. Jeśli postępowanie rozpoczęło się w 2008 roku, a jeden z wykonawców wyrządził szkodę innemu zamawiającemu nieprawidłowo wykonując zamówienie w 2007 roku, to jeśli nie zapadło jeszcze prawomocne orzeczenie sądu, wykonawca nie może zostać wykluczony z udziału w kolejnych przetargów. Niedopuszczalnene będzie powołanie się na inne dowody w tym względzie niż prawomocny wyrok sądu. Zamawiający nie będzie mógł więc wykorzystać oświadczenia innego zamawiającego.

Podwykonawcy i wykonawcy

Teraz o zamówienie publiczne mogą ubiegać się wykonawcy, którzy dysponują potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia. Dzięki nowelizacji o kontrakt będą mogły ubiegać się także wykonawcy, którzy przedstawią pisemne zobowiązanie innych podmiotów do udostępnienia im potencjału technicznego i osób zdolnych do wykonania zamówienia. Pozwoli to spełnić warunki udziału w postępowaniu tym wykonawcom, którzy nie dysponują samodzielnie potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia.

Rozszerzony zostanie również zakres korzystania przez wykonawców z podwykonawstwa. Zasadą będzie to, że wykonawca może powierzyć wykonanie zamówienia podwykonawcom, z wyjątkiem przypadku, gdy ze względu na specyfikę przedmiotu zamówienia zamawiający zastrzeże w specyfikacji, że część lub całość zamówienia nie może być powierzona podwykonawcom.

Ograniczenie kontroli

Dzięki nowelizacji ograniczone zostaną kontrole przetargów przeprowadzane przez prezesa Urzędu Zamówień Publicznych. Zamiast rozbudowanego systemu kontroli uprzednich i następczych będzie funkcjonować kontrola doraźna oraz kontrola uprzednia zamówień współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej. Decyzja o przeprowadzeniu kontroli będzie poprzedzona postępowaniem wyjaśniającym, które pozwoli stwierdzić, czy rzeczywiście istnieje prawdopodobieństwo naruszeń prawa. Odwrócona zostanie logika kontroli: nie będzie wszczynać się kontroli, jeśli nie będzie prawdopodobieństwa wykrycia naruszeń.

Zrezygnowano z obligatoryjnej kontroli uprzedniej największych zamówień uważając ją za narzędzie mało efektywne. Zamawiający z góry wiedział, że przy największych postępowaniach będzie musiał się poddać kontroli UZP, w związku z tym procedury w największych zamówieniach przeprowadzano znacznie staranniej niż w pozostałych przypadkach. Ponadto kontrole obligatoryjne największych zamówień wszczynano nawet, gdy nie istniało jakiekolwiek przypuszczenie naruszenia przepisów. Prowadzenie kontroli wstrzymywało również zawarcie umowy z wybranym wykonawcą.

Po nowelizacji prezes UZP będzie przeprowadzał przede wszystkim kontrole, gdy pojawi się przypuszczenie naruszenia przepisów, które mogło mieć wpływ na wynik postępowania, niezależnie od tego, jak wysoka jest wartość zamówienia. Do wszczęcia kontroli wystarczy wniosek lub decyzja UZP (np. podjęta pod wpływem doniesień mediów). W pierwszym etapie UPZ przeprowadzi postępowanie wyjaśniające po to, aby sprawdzić, czy w sprawie zachodzi uzasadnione przypuszczenie naruszenia przepisów, mogącego mieć wpływ na wybór wykonawcy. Zamawiający będzie sprawdzany m.in. w zakresie czy nie nadużywa trybów niekonkurencyjnych (zamówienie z wolnej ręki, negocjacje bez ogłoszenia, zapytanie o cenę), czy nie omija prawa zamówień publicznych zaniżając wartość zamówienia lub poprzez podział zamówień na części.

Zamówienie uzupełniające

Zamawiający będzie mógł udzielić zamówienia uzupełniającego z wolnej ręki, jeśli:

• pomiędzy udzieleniem zamówienia podstawowego a udzieleniem zamówienia uzupełniającego nie minęło więcej niż trzy lata,

• zamówienie udzielane jest dotychczasowemu wykonawcy usług lub robót budowlanych zamówień uzupełniających,

• wartość zamówienia uzupełniającego stanowi nie więcej niż 50 proc. wartości zamówienia podstawowego,

• zamówienie uzupełniające polega na powtórzeniu tego samego rodzaju zamówień,

• zamówienie podstawowe zostało udzielone w trybie przetargu nieograniczonego lub ograniczonego,

• zamówienie uzupełniające było przewidziane w ogłoszeniu o zamówieniu dla zamówienia podstawowego i jest zgodne z przedmiotem zamówienia podstawowego.

Dane w protokole

Protokół z kontroli zawierać musi:

• nazwę (firmę) i adres zamawiającego;

• datę rozpoczęcia i zakończenia kontroli;

• imiona i nazwiska kontrolujących;

• oznaczenie postępowania o udzielenie zamówienia, które było przedmiotem kontroli;

• informację o stwierdzeniu naruszeń.

Zasadą będzie to, że wszczęcie kontroli doraźnej będzie mogło nastąpić najpóźniej w terminie czterech lat od dnia zakończenia postępowania o udzielenie zamówienia. Zakończeniem kontroli doraźnej będzie doręczenie zamawiającemu informacji o wyniku kontroli zawierającej w szczególności: określenie postępowania, które było przedmiotem kontroli, oraz informacji o stwierdzeniu naruszeń lub ich braku. Zamawiający będzie mógł zgłosić do prezesa UZP umotywowane zastrzeżenia do wyników kontroli. Urzędnik będzie miał siedem dni na ustosunkowanie się do zastrzeżenia od dnia doręczenia informacji o wyniku kontroli. Prezes będzie miał obowiązek rozpatrzyć je w terminie 15 dni od dnia ich otrzymania. W razie nieuwzględnienia zastrzeżeń prezes będzie musiał przekazać zastrzeżenia do zaopiniowania przez Krajową Izbę Odwoławczą. Izba na podjęcie uchwały w tej sprawie będzie miała 15 dni od dnia ich otrzymania. Jej stanowisko będzie wiążące dla prezesa UZP.

Kontrole obligatoryjne

Prezes UZP będzie prowadził obowiązkowe kontrole uprzednie zamówień o największych wartościach (10 mln euro dla dostaw i usług, 20 mln euro dla robót budowlanych), współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej. Z prowadzeniem kontroli uprzedniej (przed zawarciem umowy) związany będzie zakaz zawarcia umowy do czasu otrzymania przez zamawiającego informacji o jej wyniku.

Będzie jednak istniała możliwość odstąpienia od przeprowadzenia kontroli uprzedniej na wniosek instytucji zarządzającej programem, z którego współfinansowane jest zamówienie, jeżeli w ocenie tej instytucji postępowanie zostało przeprowadzone w sposób zgodny z przepisami ustawy.

Momentem wszczęcia kontroli uprzedniej będzie doręczenie prezesowi UZP kopii dokumentacji postępowania. Zamawiający niezwłocznie po ostatecznym rozstrzygnięciu protestu dotyczącego wyboru najkorzystniejszej oferty albo upływie terminu na jego wniesienie, a przed zawarciem umowy, będzie musiał przekazać UZP kopie dokumentacji postępowania potwierdzone za zgodność z oryginałem przez kierownika zamawiającego. Zamawiający będzie miał obowiązek informowania prezesa UZP o wniesieniu protestu, odwołania lub skargi po przekazaniu dokumentacji do kontroli uprzedniej. Prezes będzie musiał wstrzymać wykonanie kontroli uprzedniej do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia protestu.

Wszczęcie kontroli będzie powodować zawieszenie biegu terminu związania ofertą do dnia zakończenia kontroli. Zakończeniem kontroli uprzedniej będzie doręczenie zamawiającemu informacji o wyniku kontroli zawierającej w szczególności:

• określenie postępowania, które było przedmiotem kontroli;

• informację o stwierdzeniu naruszeń lub ich braku;

• zalecenia pokontrolne - jeżeli w toku kontroli stwierdzono, że jest zasadne unieważnienie postępowania lub usunięcie stwierdzonych naruszeń.

Od wyniku kontroli uprzedniej zamawiający będzie mógł zgłosić do prezesa UZP umotywowane zastrzeżenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia informacji o wyniku kontroli. W przypadku nieuwzględnienia zastrzeżeń prezes musi przekazać zastrzeżenia do zaopiniowania przez Krajową Izbę Odwoławczą. W przypadku wniesienia zastrzeżeń zakończeniem kontroli jest doręczenie zamawiającemu informacji o ostatecznym rozpatrzeniu zastrzeżeń.

Dyscyplina finansów publicznych i kary pieniężne

W przypadku ujawnienia naruszenia przepisów prezes UZP będzie mógł:

• zawiadomić właściwego rzecznika dyscypliny finansów publicznych o naruszeniu dyscypliny finansów publicznych lub wystąpić z wnioskiem o ukaranie za naruszenie dyscypliny finansów publicznych do właściwej komisji orzekającej,

• nałożyć karę pieniężną,

• wystąpić do sądu o stwierdzenie nieważności umowy w całości lub w części.

Nowe przepisy

Znowelizowane przepisy prawa zamówień publicznych:

• Do postępowań i konkursów wszczętych przed 24 października co do zasady należy stosować przepisy w wersji sprzed nowelizacji.

• Wyjątkowo w przypadku postępowań wszczętych przed 24 października będzie trzeba stosować znowelizowane przepisy w zakresie:

- zmiany ogłoszeń,

- zmiany treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia,

- poprawiania omyłek w ofercie,

- przesłanek odrzucenia oferty,

- protestów wnoszonych od 24 października 2008 r. oraz do wnoszonych w ich następstwie odwołań i skarg.

Ewa GrĄczewska-Ivanova

ewa.graczewska-ivanova@infor.pl

PODSTAWA PRAWNA

• Ustawa z 4 września 2008 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 171, poz. 1058).

reklama

Polecamy artykuły

Autor:

Źródło:

GP

Zdjęcia


KPA. Komentarz do zmian99.00 zł

Narzędzia księgowego

POLECANE

WYNAGRODZENIA

reklama

Ostatnio na forum

Fundusze unijne

ANGIELSKI DLA KSIĘGOWYCH

Eksperci portalu infor.pl

Dawid Tomaszewski

Aplikant radcowski

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »
Notyfikacje
Czy chcesz otrzymywać informacje o najnowszych zmianach? Zaakceptuj powiadomienia od ksiegowosc-budzetowa.Infor.pl
Powiadomienia można wyłączyć w preferencjach systemowych
NIE
TAK