Ustawa z 27 lutego 2026 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 426) znowelizowała brzmienie art. 39 stanowiącego delegację ustawową dla Ministra Finansów do wydania rozporządzania określającego szczegółową klasyfikację dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o finansach publicznych, w tym paragrafy określające rodzaj wydatków zaliczanych do poszczególnych grup, o których mowa w art. 124 ust. 1, oraz wydatków zaliczanych do wydatków bieżących i majątkowych, o których mowa w art. 236 ust. 1–4 tej ustawy.
- W jaki sposób w praktyce widać tę zmianę?
- Nowy układ grup wydatków – art. 124 ustawy o finansach publicznych
- Od kiedy zacznie obowiązywać nowa klasyfikacja?
Kolejną bardzo istotną zmianą mającą wpływ na ostateczny wygląd nowego rozporządzenia w sprawie klasyfikacji budżetowej jest odstąpienie od uwzględniania w jej podziałkach Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD). Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych: W wyniku wieloletnich zmian i ewolucji klasyfikacji budżetowej oraz obszarów objętych klasyfikacją PKD dotychczasowe powiązania między nimi straciły swoje uzasadnienie i użyteczność.
W jaki sposób w praktyce widać tę zmianę?
Rozporządzenie Ministra Finansów z 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych w załączniku nr 1 zawierało powiązania pomiędzy kolejnymi działami a klasyfikacją PKD – obecnie w projekcie nowego rozporządzenia znaleźć możemy od razu załącznik zawierający działy oraz rozdział klasyfikacji budżetowej.
Nowy układ grup wydatków – art. 124 ustawy o finansach publicznych
Ustawa zmieniająca ustawę o finansach publicznych wprowadziła istotne zmiany w zakresie art. 124 – nowy układ grup wydatków budżetu państwa. Zdaniem ustawodawcy układ ten ma przyczynić się do lepszego – w stosunku do obecnego układu – prezentowania ekonomicznego charakteru ponoszonych wydatków. Zgodnie z art. 124 ustawy o finansach publicznych wydatki budżetu państwa dzielą się na następujące grupy:
- transfery bieżące;
- świadczenia na rzecz osób fizycznych;
- wydatki bieżące;
- wydatki majątkowe;
- transfery majątkowe.
Transfery bieżące obejmują:
- przepływy finansowe niestanowiące zapłaty za dostarczone towary i usługi przekazywane innym podmiotom, w tym subwencje, dotacje oraz inne przepływy finansowe, które wywołują skutki ekonomiczne odpowiadające dotacjom i subwencjom, przeznaczone na finansowanie wydatków bieżących;
- zasoby własne Unii Europejskiej.
Świadczenia na rzecz osób fizycznych obejmują wydatki kierowane bezpośrednio lub pośrednio do osób fizycznych na podstawie odrębnych przepisów, niebędące wynagrodzeniem za świadczoną pracę.
Wydatki bieżące obejmują:
- daniny publiczne;
- uposażenia i wynagrodzenia oraz składki od nich naliczane;
- zakupy towarów i usług;
- inne wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek i realizacją ich statutowych zadań;
- wydatki na obsługę długu Skarbu Państwa, w szczególności:
- wydatki z tytułu oprocentowania i dyskonta od skarbowych papierów wartościowych,
- wydatki z tytułu oprocentowania zaciągniętych kredytów i pożyczek,
- wypłaty związane z udzielonymi przez Skarb Państwa poręczeniami i gwarancjami,
- koszty związane z emisją skarbowych papierów wartościowych.
Wydatki majątkowe obejmują
- nakłady na niefinansowe aktywa trwałe (wydatki inwestycyjne), do których zalicza się wydatki na:
- nabycie lub wytworzenie aktywów trwałych,
- ulepszenie istniejących środków trwałych,
- pierwsze wyposażenie obiektów budowlanych;
- wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów oraz wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego.
Transfery majątkowe obejmują przepływy finansowe niestanowiące zapłaty za dostarczone towary i usługi przekazywane innym podmiotom, w tym subwencje, dotacje oraz inne przepływy finansowe, które wywołują skutki ekonomiczne odpowiadające dotacjom i subwencjom, przeznaczone na finansowanie wydatków majątkowych.
Wszystko o zmianach w klasyfikacji budżetowej
INFOR
Od kiedy zacznie obowiązywać nowa klasyfikacja?
Zgodnie z projektem rozporządzenia ma ono wejść w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Jednakże jego zapisy mają być zastosowane po raz pierwszy do planowania ustawy budżetowej na rok 2027 oraz projektów uchwał budżetowych jednostek samorządu terytorialnego na rok 2027.
Do sprawozdania z wykonania ustawy budżetowej na rok 2026 oraz sprawozdań z wykonania budżetów jednostek samorządu terytorialnego na rok 2026 stosuje się przepisy dotychczasowe.
Magdalena Grotkiewicz – prawnik specjalizujący się w tematyce finansów publicznych oraz rachunkowości budżetowej, szkoleniowiec, autor licznych publikacji z obszaru rachunkowości budżetowej oraz finansów publicznych, redaktor naczelny „Rachunkowości Budżetowej”