Rower publiczny jednak z odliczeniem VAT

• Odliczanie VAT w jednostkach samorządowych

Prawo do odliczenia VAT od inwestycji w system rowerów publicznych od kilku lat było źródłem sporów pomiędzy gminami (miastami) a organami podatkowymi. Te ostatnie konsekwentnie nakazywały stosowanie prewspółczynnika w zakresie, w jakim system gwarantował bezpłatne wypożyczenie roweru przez pierwsze kilkadziesiąt minut. Zdaniem fiskusa gmina (miasto), wypożyczając rowery za darmo, działa w ramach władztwa publicznego, a więc wykonuje zadania własne niepodlegające VAT. Z takim poglądem nie zgadzali się nie tylko podatnicy, ale także wojewódzkie sądy administracyjne. W marcu 2021 r. także Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że usługa wypożyczenia roweru miejskiego to działalność gospodarcza - nawet jeśli pierwsze minuty użytkowania świadczone są za darmo. Uprawnia więc do pełnego odliczenia VAT.

System rowerów publicznych dobrze sprawdza się przy poruszaniu się na bliskich odległościach i sprzyja zmniejszaniu zatorów ulicznych i emisji spalin. Jego organizacja doskonale wpisuje się więc w zadania gmin - w tym w zakresie ochrony środowiska. By zachęcić mieszkańców do korzystania z rowerów publicznych, wiele gmin decyduje się na ich bezpłatne udostępnienie przez pierwszych kilkadziesiąt minut użytkowania. Takie postępowanie niestety budzi wątpliwości fiskusa, który od lat konsekwentnie odmawia im w takich przypadkach prawa do pełnego odliczenia VAT i nakazuje stosowanie prewspółczynnika.

Odliczanie VAT w jednostkach samorządowych

Ze względu na wykonywanie zarówno czynności opodatkowanych, jak i niepodlegających opodatkowaniu, gminy - identyfikując kwotę podatku naliczonego - muszą dokonywać dwustopniowego stosowania proporcji. Chcąc skorzystać z prawa do odliczenia VAT, muszą one wykazać, że zakupione towary lub usługi były (lub będą w przyszłości) wykorzystywane na potrzeby czynności opodatkowanych i jednocześnie niepodlegających zwolnieniu z VAT. Jednocześnie, jeśli wykonują w danym okresie zarówno czynności opodatkowane, dające prawo do odliczenia VAT, jak i czynności niedające takiego prawa - a nie mogą przyporządkować danych zakupów ani do sprzedaży zwolnionej, ani opodatkowanej według innych stawek - dokonują jedynie częściowego odliczenia VAT przy zastosowaniu proporcji obliczonej na podstawie art. 90 ust. 2 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT).

Podatnicy dokonujący jedynie sprzedaży podlegającej VAT odnoszą wskaźnik proporcji do całej kwoty VAT naliczonego. Jeśli jednak wykonują zarówno czynności opodatkowane, jak i niepodlegające VAT, to aby określić kwotę podatku naliczonego, muszą najpierw zastosować wskaźnik preproporcji. Dopiero od wyznaczonej za jego pomocą kwoty VAT mogą dokonać odliczenia częściowego.

(…)

Małgorzata Masłowska

Fragment artykuł pochodzi z kompleksowej bazy wiedzy INFORLEX. Zamów bezpłatny 14-dniowy dostęp do INFORLEX >>