Kategorie

Kto jest podatnikiem podatku od środków transportowych po przewłaszczeniu pojazdu?

Jednym ze sposobów zabezpieczenia wierzytelności często wykorzystywanym w praktyce bankowej jest przewłaszczenie. Instytucja ta nie została skodyfikowana w prawie polskim i funkcjonuje na zasadzie swobody umów.

Przedmiotem przewłaszczenia najczęściej są pojazdymechaniczne kredytobiorców, w tym pojazdy opodatkowane podatkiem odśrodków transportowych. W konsekwencji zawarcia stosownej umowy nowymwłaścicielem pojazdu staje się kredytodawca.

Istota umowy przewłaszczeniasprowadza się do tego, że nie chodzi o trwałe wyzbycie się przedmiotuwłasności na rzecz nabywcy, ale udzielenie mu zabezpieczenia, gwarancjiprawidłowego wykonania innej umowy, to jest umowy kredytu czy pożyczki.Przejście prawa własności ma zatem charakter czasowy - do momentu całkowitej spłaty kredytu, a pojazd najczęściej pozostaje we władaniu kredytobiorcy.

W takiej sytuacji banki często w umowach przewłaszczenia zamieszczają zapis, zgodnie z którym to przewłaszczający ponosi kosztyutrzymania, ubezpieczenia rzeczy, a także kary, grzywny, mandatywynikające z niewłaściwego i niezgodnego z prawem używania rzeczy orazwreszcie podatki, inne koszty i opłaty wynikające z przepisów prawa.

Taka sytuacja może stanowić dla urzędników źródło wielu wątpliwości.Przede wszystkim dotyczą one tego, jaka jest skuteczność prawna takiegozapisu względem podatku od środków transportowych i kogo tak naprawdęorgan powinien wskazać jako podmiot, na którym spoczywa obowiązekpodatkowy w tym podatku?


Na kim ciąży obowiązek podatkowy

Womawianej sytuacji przede wszystkim należy zwrócić uwagę na wykładniętreści art. 9 ustawy z 12 stycznia 1991 r.  o podatkach i opłatachlokalnych (Dz. U. z 2006 r. nr 121, poz. 844 z pózn. zm.) Zgodnie z nimobowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych ciąży naosobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środkówtransportowych.  W przypadku zmiany właściciela środka transportowegozarejestrowanego, obowiązek podatkowy ciąży na poprzednim właścicielu do końca miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie własności.

Z powyższego wynika, że to bank jest podatnikiem podatku od środków transportowych,ilekroć, nawet czasowo - na skutek zawarcia umowy przewłaszczenia nazabezpieczenie wierzytelności z tytułu kredytu czy pożyczki, staje sięwłaścicielem środków transportowych, które są opodatkowane w świetleprzepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Te środki to przede wszystkim samochody ciężaroweo dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony i poniżej 12 ton orazo dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton. Inneśrodki transportowe wymienione przez ustawodawcę to ciągniki siodłowe ibalastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą odopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3,5 tony i poniżej12 ton, jak również równej lub wyższej niż 12 ton.

Opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają także przyczepy i naczepy,które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masęcałkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton, z wyjątkiem związanych wyłącznie zdziałalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego orazte przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadajądopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton, z wyjątkiemzwiązanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przezpodatnika podatku rolnego. Ostatni środek transportowy w rozumieniuomawianej ustawy to autobus.

Obowiązki banku jako czasowego właściciela

Jeżelitylko przedmiotem umowy przewłaszczenia jest jeden z wyżej wymienionychpojazdów, to bank ma obowiązek składać, w terminie do dnia 15 lutegoorganowi podatkowemu, na którego terenie znajduje się miejscezamieszkania lub siedziba banku deklaracje na podatek od środków transportowychna dany rok podatkowy, sporządzone na formularzu według ustalonegowzoru, a jeśli obowiązek podatkowy powstał po tym dniu - w terminie 14dni od dnia zaistnienia okoliczności uzasadniających powstanie tegoobowiązku.

Inną powinnością banku jako podatnika jest odpowiednie korygowanie deklaracji wrazie zaistnienia okoliczności mających wpływ na powstanie lubwygaśnięcie obowiązku podatkowego, lub zmianę miejsca zamieszkania, lubsiedziby - w terminie 14 dni od dnia zaistnienia tych okoliczności.

Wreszcie organ od banku powinien oczekiwać wpłaty na rachunek właściwej gminy - bez wezwania - obliczonego w deklaracji podatku od środków transportowych.Powyższe stanowisko znajduje w pełni swoje potwierdzenie worzecznictwie, czego przykładem mogą być wyroki: NSA z 4 listopada 1997r., sygn. I SA/Po 334/97 i WSA w Poznaniu z 17 września 2009 r., sygn.III SA/Po 235/09.

 

 Czytaj także: Nowe wymagania dotyczące transportu publicznego>>

Regulacje sprzeczne z prawem podatkowym

Należy zwrócić szczególną uwagę, na to iż przepisyprawa podatkowego są bezwzględnie obowiązujące i dla organówpodatkowych wszelkie zapisy umowne o treści z nimi sprzecznej sąbezskuteczne. Jak podkreśla się w orzecznictwie zapłata podatkudokonana przez inny podmiot w imieniu podatnika nie powodujewygaśnięcia zobowiązania podatkowego tego podatnika (tak: uchwała NSA z26 maja 2008 r., sygn. I FPS 8/07).

W praktycezatem, nawet w sytuacji zapłacenia przez przewłaszczającego podatku odśrodków transportowych przewłaszczonych na bank, jego zapłatę organpowinien bezwzględnie traktować jako nadpłatę podatku a po stroniebanku każdorazowo stwierdzone być powinno wystąpienie zaległościpodatkowej.

Ilekroć zatem mamy do czynienia z sytuacją, w której bank jest właścicielem pojazdów opodatkowanych podatkiem od środków transportowych, jest on również i podatnikiemtego podatku na zasadach określonych w ustawie o podatkach i opłatachlokalnych. Dla organów podatkowych bez znaczenia są okoliczności, wjakich bank uzyskał prawo własności środków transportu i to, ktorzeczywiście użytkuje pojazdy.

Zatem, czyzapis umowy przewłaszczenia przewidujący rozwiązanie, zgodnie z którymto na kredyto lub pożyczkobiorcy spoczywa obowiązek ponoszeniawszelkich opłat i ciężarów związanych z utrzymaniem pojazdu majakąkolwiek skuteczność?

Chociaż, jak warto podkreślić raz jeszcze, jest on dla organów podatkowych nieważny, to może on mieć określone konsekwencje w prawie cywilnym.Marginalnie zauważyć można, że gdy bank łączy bowiem zprzewłaszczającym umowa o takim brzmieniu, bankowi przysługuje względemprzewłaszczającego roszczenie z tytułu zapłaty podatku od środkówtransportowych. Może ono być jednak egzekwowane wyłącznie na drodzecywilnoprawnej. Bank może także rozważyć uwzględnienie poniesionych wzwiązku z koniecznością zapłaty podatku kosztów w całokształciestosunków łączących go z kredytobiorcą.

 

Natalia Węgrzynek

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po naszą publikację
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
VAT w e-commerce od 1 lipca 2021 r.
Tylko teraz
Źródło: Sektor Publiczny
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość budżetowa
    1 sty 2000
    28 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Podwyżka dla policji, straży pożarnej i granicznej 2022

    Podwyżka dla policji, straży pożarnej i granicznej od 1 stycznia 2022. Ile wyniesie?

    Twórca na etacie a koszty uzyskania przychodów

    Nie ma przeszkód, aby w ramach stosunku pracy lub innego pokrewnego stosować, obok „zwykłych” kosztów pracowniczych, także tzw. koszty autorskie wynoszące 50% przychodu. Zdarza się to szczególnie często w instytucjach kultury. Jednak aby to było możliwe, trzeba spełnić warunki wskazywane zarówno przez fiskusa, jak i orzecznictwo sądowe.

    Podejrzenie nieprawidłowego korzystania ze zwolnienia lekarskiego podstawą do kontroli pracodawcy

    Pracodawca jest zobowiązany przeprowadzać kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich przez ubezpieczonych. Czynności kontrolne podejmuje przede wszystkim w przypadku, gdy istnieje uzasadnione podejrzenie niewłaściwego korzystania z absencji pracownika.

    Rada gminy jest właściwa do przekazywania petycji innym organom

    Organem uprawnionym do kwalifikacji petycji i przekazania jej organowi właściwemu do rozpatrzenia jest rada gminy. Przysługujących jej w tym zakresie kompetencji nie może scedować na inne podmioty - np. na przewodniczącego rady gminy.

    Obowiązek stosowania oznaczenia TP

    Czy należy oznaczać symbolem TP fakturę wystawioną na czynsz za stację uzdatniania wody dla spółki gminnej pn. Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w Z. sp. z o.o.?

    Jak zaklasyfikować wydatki gminy na nagrodę za wskazanie sprawcy dewastacji mienia

    Gmina planuje ująć w planie finansowym wydatek na nagrodę za wskazanie sprawcy dewastacji mienia komunalnego. Czy tego typu wydatek jest zgodny z klasyfikacją wydatków budżetowych i nie będzie stanowił przekroczenia dyscypliny finansów publicznych?

    Zmiany w wynagrodzeniach pracowników samorządowych od 1 października 2021 r.

    Zmiany w wynagrodzeniach pracowników samorządowych – nowe stawki w kategoriach zaszeregowania. Zmiany wejdą w życie 1 października 2021 r.

    Dodatek wyjazdowy dla ratowników medycznych

    Dodatek wyjazdowy dla ratowników medycznych. W porozumieniu, które zawarliśmy z protestującymi, przywróciliśmy tzw. dodatek wyjazdowy – poinformował w środę wiceminister zdrowia Waldemar Kraska.

    Jaki VAT od umowy z biegłym sądowym zawartej przez gminę?

    Jako gmina chcemy powołać biegłego wpisanego na listę biegłych sądowych do wydania opinii. Czy czynności takiej osoby, która nie prowadzi działalności gospodarczej, stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, dlatego podlegają opodatkowaniu VAT?

    140 mln zł dla samorządów w związku z powrotem dzieci do szkół

    17 września 2021 r. Ministerstwo Finansów przekaże na rachunki JST ponad 140 mln zł z rezerwy części oświatowej subwencji ogólnej na działania edukacyjne.

    Kiedy stosować oznaczenie TP w spółce będącej własnością gminy

    Nasza Spółka jest własnością Gminy w 100%. Zajmujemy się głównie dostawą wody i odbiorem ścieków. Forma prawna: Sp. z o.o. Od 01.07.2021 r. nie będziemy już oznaczać symbolem TP w JPK_VAT-7 transakcji dotyczących dostaw towarów oraz świadczenia usług, gdy powiązanie wynika wyłącznie z powiązania z naszym właścicielem tj. Gminą (gdyż jest to jednostka samorządu terytorialnego). Nie będziemy już oznaczać symbolem TP w JPK_VAT-7 transakcji dotyczących Burmistrza Gminy gdyż jest to powiązanie z jednostką samorządu terytorialnego. Natomiast uważamy, że mamy obowiązek oznaczenia „TP” nadal transakcji sprzedaży gdy nabywcą jest członek Zarządu Spółki, członek Rady Nadzorczej Spółki, prokurent Spółki, oraz członkowie rodzin ww. podmiotów (tj. w stosunku do małżonków oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia). Czy stanowisko naszej Spółki jest wg Państwa prawidłowe?

    Zastępstwo za pracownika przebywającego na urlopie macierzyńskim

    Jak dokonać przesunięcia pracownika samorządowego na zastępstwo za pracownika przebywającego na urlopie macierzyńskim?

    Polski Ład a finanse gmin - co się zmieni?

    Polski Ład a finanse gmin. 8 września Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o wsparciu jednostek samorządu terytorialnego (JST) w związku z Programem Polski Ład, przedłożony przez ministra finansów, funduszy i polityki regionalnej. Ministerstwo Finansów uważa, że zmiany, które wprowadzi Polski Ład przełożą się na sytuację finansową samorządów. Dlatego zostaną wprowadzone rozwiązania stabilizujące i wzmacniające finanse JST.

    Podwyżki dla funkcjonariuszy służb mundurowych 2022

    Podwyżki dla służb mundurowych 2022. Od 1 stycznia 2022 r. mają wzrosnąć wynagrodzenia funkcjonariuszy. O ile?

    Protest ratowników i środowisk medycznych

    Protest ratowników i środowisk medycznych. Czy będą podwyżki dla medyków?

    Dochody jednostek samorządu terytorialnego - projekt zmian

    Dochody jednostek samorządu terytorialnego. W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych innych ustaw. Nowe przepisy mają w szczególności umożliwić zrekompensowanie gminom ubytku dochodów spowodowanego wdrożeniem zmian podatkowych (głównie w PIT) w ramach tzw. Polskiego Ładu. Co się zmieni w dochodach samorządowych?

    Ile jesteśmy winni instytucjom oświaty?

    Krajowy Rejestr Długów przeanalizował, ile jesteśmy winni instytucjom oświaty. Wśród dłużników oprócz studentów i absolwentów są też przedsiębiorcy.

    Projekt budżetu państwa na 2022 rok - dochody

    Dochody budżetu w 2022 r. wyniosą 475,6 mld zł i będą wyższe od przewidywanych dochodów uzyskanych w roku 2021 o 0,4 proc. W ujęciu realnym dochody budżetu spadną o 2,8 proc. – wynika z projektu ustawy budżetowej na 2022 r.

    Polski Ład - rekompensaty dla samorządów

    Polski Ład - rekompensaty dla samorządów. Z wyliczeń Ministerstwa Finansów wynika, że zmiany podatkowe wprowadzane Polskim Ładem będą kosztować samorządy ok. 150 mld zł w ciągu 10 lat. Trwają prace nad rozwiązaniami legislacyjnymi, które mają te straty zrekompensować. Proponowane zmiany to gwarancja dochodów i subwencja rozwojowa dla aktywnych inwestycyjnie gmin. W efekcie dochody jednostek samorządu terytorialnego (JST) mają być o ok. 10 proc. wyższe niż prognozowane. – Zarówno w trakcie pandemii, jak i obecnie samorządy bardzo dobrze poradziły sobie, jeżeli chodzi o stronę budżetową – mówi Sebastian Skuza, wiceminister finansów.

    Czy nauczyciele masowo uciekają na emerytury?

    Od czasów pandemii spada liczba nauczycieli odchodzących na emeryturę i świadczenia kompensacyjne. Tak wynika z danych ZUS.

    Rower publiczny jednak z odliczeniem VAT

    Prawo do odliczenia VAT od inwestycji w system rowerów publicznych od kilku lat było źródłem sporów pomiędzy gminami (miastami) a organami podatkowymi.

    Powołanie dyrektora gminnej biblioteki publicznej

    Powołanie dyrektora gminnej biblioteki publicznej. Osoba została powołana na stanowisko dyrektora gminnej biblioteki. Zgodnie z ustawą o prowadzeniu i organizowaniu działalności kulturalnej wójt gminy wysłał prośbę do kilku stowarzyszeń o wydanie opinii. Jednak nie otrzymał informacji zwrotnej od żadnego stowarzyszenia. Czy w przypadku braku odpowiedzi ze strony stowarzyszenia można uznać, że opinia jest pozytywna?

    Przekształcenie zakładu komunalnego w spółkę - czy to przejęcie zakładu pracy

    Gminne jednostki organizacyjne realizujące zadania komunalne, każda w wąskim zakresie, z początkiem przyszłego roku mają zostać przekształcone w spółkę prawa handlowego. Dotychczasowi dyrektorzy przekształcanych zakładów komunalnych mają stać się kierownikami poszczególnych komórek organizacyjnych w nowo powołanej spółce gminnej.

    Dodatek terenowy pracownika socjalnego za czas choroby i innych nieobecności w obliczeniach

    Dodatek terenowy pracownika socjalnego. Jak obliczyć kwotę dodatku, jeżeli pracownik nie przepracował całego miesiąca z innego powodu niż choroba? Czy kwotę dodatku dzieli się przez liczbę dni w danym miesiącu, czy przez liczbę godzin do przepracowania w danym miesiącu? Czy dodatek powinien być wypłacony w całości, w sytuacji gdy pracownik przebywa część miesiąca na zwolnieniu lekarskim?

    Program "Centra opiekuńczo-mieszkalne" a rozliczenia VAT

    Program "Centra opiekuńczo-mieszkalne" a rozliczenia VAT. Czy gminy i powiaty, świadcząc usługi w ramach programu, działają w charakterze podatników VAT? Czy VAT związany z wydatkami na tworzenie i utrzymanie centrum jest kosztem kwalifikowalnym?