Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

DGP: Zapłacisz opłatę planistyczną nawet bez sprzedaży nieruchomości? Nowy podatek?

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Inga Stawicka
Inga Stawicka
Rząd przekształci opłatę planistyczną dla gmin w podatek?
Rząd przekształci opłatę planistyczną dla gmin w podatek?
Fotolia
Resort rozwoju chce, by opłata planistyczna była uiszczana niezależnie od tego, czy właściciel sprzedaje nieruchomość czy nie. Prawnicy oceniają, że instytucja przekształci się w ten sposób w quasi-podatek.

Czy renta planistyczna to podatek?

Chodzi o projekt nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nad którym pracuje resort rozwoju. Propozycja zakłada, że zmienią się zasady dotyczące naliczania renty planistycznej, czyli opłaty za wzrost wartości nieruchomości. Obecnie właściciel uiszcza ją dopiero w momencie, gdy sprzedaje nieruchomość – o ile robi to przed upływem pięciu lat od wejścia w życie planu miejscowego lub jego zmiany. Wysokość opłaty wynosi wówczas maksymalnie 30 proc. wzrostu wartości, jest więc powiązana z ewentualnym zyskiem. Po nowelizacji wystarczy, że gmina uchwali nowy plan miejscowy (lub wprowadzi zmiany do obowiązującego) w taki sposób, że objęte nim nieruchomości staną się bardziej wartościowe – na skutek zmiany ich przeznaczenia. W tym momencie każdy właściciel będzie musiał się liczyć z tym, że gmina zgłosi się do niego po opłatę. I to niemałą, bo nowelizacja jednoznacznie przesądza, że renta planistyczna wyniesie 30 proc. wzrostu wartości. Ustawa daje możliwość rozłożenia opłaty na raty, ale nie dla wszystkich. Skutki mogą być poważne, bo planami miejscowymi jest objęte zaledwie około jednej trzeciej powierzchni kraju. A te plany, które już istnieją, często wymagają pilnych zmian.

Czy renta planistyczna stanie się podatkiem katastralnym?

Michał Siembab, radca prawny i partner w kancelarii GKR Legal, podkreśla, że podstawowym skutkiem nowelizacji będzie nałożenie na właścicieli kolejnego obciążenia fiskalnego. Niewątpliwie skorzystają na tym gminy, które w ten sposób dostaną szansę na podreperowanie finansów. Prawnik widzi w tej konstrukcji także pewne podobieństwo do podatku katastralnego, którego wysokość jest powiązana z wartością domu lub mieszkania.

– W tej formule renta planistyczna będzie niczym innym niż ukrytym podatkiem obciążającym dodatkowo właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości. Jest to o tyle interesujące, że podatek katastralny odwołujący się do wartości nieruchomości nie został jak dotąd wprowadzony, a opłata o podobnej konstrukcji ma zostać wprowadzona właśnie tą nowelizacją – ocenia Siembab.

Co to jest plan ogólny?

Nad projektem nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw pracuje Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Ma on wprowadzić m.in. plan ogólny, zastępujący studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, a także uprościć i przyspieszyć przygotowywanie aktów planowania przestrzennego.

Renta planistyczna a sprzedaż nieruchomości

 Wśród szeregu innych modyfikacji w propozycji znalazły się także te dotyczące tzw. opłaty planistycznej. Obecnie przepisy zakładają, że jeżeli wartość nieruchomości wzrosła z powodu uchwalenia nowego planu miejscowego (albo wprowadzenia zmian do tego, który już obowiązuje), wójt, burmistrz lub prezydent miasta ma prawo pobrać z tego tytułu opłatę. Są jednak warunki - przede wszystkim właściciel lub użytkownik wieczysty musi zdecydować się na sprzedaż nieruchomości. Ponadto postępowanie w sprawie ustalenia wysokości opłaty musi zostać wszczęte w ciągu pięciu lat od uchwalenia zmian w planie. Zakończy się ono wydaniem decyzji, od której można się odwołać do sądu administracyjnego.

Ile wynosi renta planistyczna?

Co ważne, wysokość opłaty może wynieść maksymalnie 30 proc. wzrostu wartości nieruchomości.

Renta planistyczna po zmianach

Propozycja resortu rozwoju może jednak całkowicie zmienić obowiązujące obecnie zasady. Przede wszystkim projekt zakłada, że opłata planistyczna będzie uiszczana niezależnie od tego, czy właściciel będzie chciał zbyć nieruchomość. Wystarczy więc, że po zmianach w planie miejscowym jej wartość wzrośnie, a gmina już zyska prawo do ustalenia renty. Dodatkowo opłata ma wynosić zawsze 30 proc. wzrostu wartości. Utrzymany zostanie jedynie wymóg wszczęcia postępowania w ciągu pięciu lat. Jak wskazuje resort w uzasadnieniu projektu, dzięki nowym zasadom „gminy będą miały większe pole do uzyskiwania wpływów z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, które będą mogły być przeznaczane na finansowanie kolejnych działań planistycznych, jak i pokrywanie kosztów ich skutków, np. w postaci wyposażenia nowych terenów budowlanych w niezbędną infrastrukturę”. Podkreślono także, że dzięki temu grunty budowlane nie będą leżały odłogiem przez pięć lat.

„Nowe regulacje sprzyjają szybszemu realizowaniu inwestycji przewidzianych w aktach planistycznych, co prowadzi do racjonalnego wykorzystania gruntów zamiast pozostawiania nieruchomości w stanie niezabudowanym jako formy alokacji kapitału” - uzasadnia resort.

W projekcie nowelizacji przewidziano też kilka wyjątków.

Kto nie płaci renty planistycznej?

Spod regulacji dotyczących opłaty planistycznej mają zostać wyłączone nieruchomości należące do gminy. Jej naliczenie ma także nie obejmować sytuacji, gdy wzrost wartości działki wynika z ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego. Dodatkowo, jeżeli opłata będzie stanowiła zbyt duże obciążenie dla właściciela lub użytkownika wieczystego, na jego wniosek będzie można rozłożyć ją na maksymalnie 360 miesięcznych rat (pod warunkiem, że właściciel lub użytkownik wieczysty stale zamieszkiwał nieruchomość co najmniej trzy lata przed wejściem w życie nowego planu). A jeżeli dana osoba pobiera zasiłek stały, będzie mogła ubiegać się nawet o umorzenie renty planistycznej w całości.

Po co renta planistyczna?

Michał Siembab, radca prawny i partner w kancelarii GKR Legal, ocenia, że zmiany zaproponowane przez resort rozwoju to całkowite odejście od dotychczasowej filozofii, która przyświecała stworzeniu instytucji renty planistycznej.

- Do tej pory ratio legis renty planistycznej było, aby zbywca nieruchomości nie uzyskiwał nadzwyczajnego zysku jedynie ze względu na zmianę charakteru nieruchomości, i dlatego zyskiem takim musiał podzielić się z gminą w formie renty planistycznej. Po wprowadzonych zmianach właściciel lub użytkownik wieczysty będzie musiał liczyć się z tym, że w razie wzrostu wartości nieruchomości będzie musiał zapłacić opłatę, nawet jeśli nie zamierza sprzedać nieruchomości. I nawet jeśli w ogóle nie był zainteresowany wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - zaznacza prawnik.

Renta planistyczna jako podatek

Piotr Jarzyński z Kancelarii Prawnej Jarzyński & Wspólnicy zauważa, że uchwalenie nowego planu przestrzennego lub wprowadzenie zmian może wpłynąć na wartość zarówno nieruchomości zabudowanych, jak i niezabudowanych. I stać się sporym obciążeniem dla osób, które w żaden sposób nie skorzystają na zmianach planu - tym bardziej że proponowane przez resort wyjątki lub umorzenia obejmą raczej nielicznych. - Nie będzie powszechnej możliwości rozłożenia na raty opłaty planistycznej, analogicznie jak ma to miejsce w przypadku wnoszenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności - dodaje Piotr Jarzyński.

Dr Marcin Włodarski, radca prawny i partner w kancelarii LSW Bieńkowski, Laskowski, Leśnodorski, Melzacki i Wspólnicy, ocenia nową regulację jako „zupełnie absurdalną”.

- Istotą planu zagospodarowania przestrzennego jest kształtowanie ładu przestrzennego na danym obszarze, a nie szukanie łatwych pieniędzy z quasi-podatku w wysokości 30 proc. Dla gmin zyskiem z uchwalenia planu zagospodarowania powinien być ład przestrzenny, dobre otoczenie życiowe mieszkańców, ale też większa atrakcyjność dla inwestorów, i w konsekwencji wpływy z podatku od nieruchomości. Autorów projektu poniosła fantazja w uzasadnianiu jego doniosłości - komentuje dr Włodarski.

Z kolei Jacek Kosiński, adwokat i partner zarządzający w kancelarii Jacek Kosiński Adwokaci i Radcowie Prawni, zaznacza, że choć na pierwszy rzut oka przepisy można byłoby oceniać negatywnie, to jednak mają one racjonalne podłoże.

- Z jednej strony wprowadzają dodatkowe obciążenie dla właściciela nieruchomości. Z drugiej umożliwią jednak realne wykonanie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Na gminie ciąży szereg obowiązków i związanych z tym kosztów dotyczących prac planistycznych i uzbrojenia terenu. Gminy muszą zadbać też o zapewnienie usług komunalnych na terenach przewidzianych pod zabudowę. Aby efektywnie realizować te cele, istotne jest, aby grunty rzeczywiście zostały zagospodarowane przez właścicieli. Nałożenie opłaty na pewno będzie stanowić motywację w tym zakresie - ocenia prawnik.

DGP: Opłata planistyczna jako quasi-podatek. Ma być naliczana od samego wzrostu wartości działki

Inga Stawicka

Instrukcje księgowego
Instrukcje księgowego – książka z aktualizacjami w serwisie online

Zawiera zestaw 96 aktualnych instrukcji objaśniających wybrane procedury podatkowe, księgowe, kadrowe oraz z dziedziny prawa cywilnego i gospodarczego. Instrukcje w serwisie są powiązane z kalkulatorami, formularzami, wskaźnikami, materiałami wideo i aktami prawnymi.

Teraz 17% taniej!
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość budżetowa
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Wójt, burmistrz i prezydent miasta bez podwyżek w 2023 r. [JST]
    Z przyjętego przez rząd projektu ustawy okołobudżetowej na 2023 rok wynika, że nie wzrosną maksymalne stawki wynagrodzenia osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe. Nie będzie więc podwyżek dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w 2023 r.
    Wzór: Oświadczenie o przestrzeganiu tajemnicy skarbowej w gminach [PRB]
    Wzór przyrzeczenia zachowania tajemnicy skarbowej.
    Jak główny księgowy może uwolnić się od odpowiedzialności za manko w kasie? [PRB]
    Zewnętrzna kontrola wykazała manko w kasie jednostki - wynoszące 5000 zł. Powstało ono w wyniku wypłacenia z kasy gotówki bez dowodów źródłowych na ustne polecenie głównego księgowego. Gotówkę pobrał sam główny księgowy (1000 zł) oraz po 1000 zł - czterech innych pracowników jednostki. Wypłata z kasy nie została udokumentowana dowodami kasowymi. Pobranie gotówki było potwierdzone jedynie w zeszycie prowadzonym przez głównego księgowego. Tam każdy z pracowników pokwitował przyjęcie gotówki - z tym że złożyli tylko nieczytelne parafki. Kto powinien pokryć ten niedobór - kasjer jako osoba materialnie odpowiedzialna czy główny księgowy?
    Catering w szkole - klasyfikacja budżetowa
    Jaka klasyfikacja budżetowa wyżywienia uczniów, gdy szkoła korzysta z cateringu?
    Stypendium szkolne a kryterium dochodowe
    Stypendium szkolne. Jak liczy się kryterium dochodowe przy udzielaniu stypendium szkolnego?
    Urzędy będą składać nowy raport o tym jak oszczędzały energię. Cel 10% oszczędności wobec lat 2018 – 2019 [Ustawa]
    Obowiązek oszczędzania 10% energii przez urzędy wprowadza ustawa o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej. 29 września 2022 r. uchwalił ją Sejm.
    RIO: nie można przyznać dodatków specjalnych bez określenia, na czym polega zwiększenie obowiązków
    Pracownikom urzędu gminy przyznawano dodatki specjalne bez określenia, na czym miało polegać zwiększenie obowiązków służbowych. RIO w Warszawie uznała to za nieprawidłowość i zawnioskowała o przestrzeganie przepisów.
    Jak ująć w budżecie gminy dodatki energetyczne [pellet, drewno, gaz LPG, olej]
    Środki przekazywane gminom na wypłatę dodatków energetycznych nie stanowią dotacji celowej z budżetu państwa - uważa Wojciech Lachiewicz, członek kolegium RIO w Krakowie. Specjalnie dla czytelników Serwisu Samorządowego PAP ekspert przygotował wyjaśnienia, które ułatwią zaplanowanie w budżetach gmin środków na dodatki energetyczne i węglowe oraz zarządzanie nimi.
    PIP: Czy można przenieść urlop do innego pracodawcy?
    PIP: Przeniesienie urlopu do innego pracodawcy jest niemożliwe
    Kielce szukają 30 kierowców za 3738,19 zł netto (w tym premie). Jest też dopłata do kolonii dla dzieci
    Obecnie w kieleckim MPK zatrudnionych jest około 380 kierowców. Zarobki oscylują wokół 5 tys. złotych brutto miesięcznie (w tym premie). Netto to 3738,19 zł. Dodatkowo płatna jest praca w niedziele i dni świąteczne. Pracownicy mogą też liczyć na pakiet socjalny m.in. kolonie dla dzieci.
    618,24 zł/MWh – maksymalna stawka za prąd dla teatrów, szpitali, szkół w 2023 r. [Pomoc gminom]
    618,24 zł/MWh – taka ma być maksymalna stawka za prąd dla jednostek samorządu terytorialnego.
    KRD: 630 tys. podmiotów jest winnych gminom 12,4 mld zł [Raport]
    W KRD wpisano 630 tys. konsumentów i firm z zaległościami wobec gmin na 12,4 mld zł.
    PIP: Czy w trakcie choroby można z pracownikiem podpisać nową umowę o pracę?
    W trakcie zwolnienia lekarskiego pracownika można z nim zawrzeć nową umowę o pracę.
    Odpis na ZFŚS w 2023 r. [projekt ustawy]
    Rząd nie planuje zmiany podstawy odpisu na ZFŚS w 2023 r. Ma być naliczany od 4434,58 zł. W efekcie w 2023 r. odpis podstawowy na pracownika zatrudnionego w normalnych warunkach wyniesie 1662,97 zł.
    Wypowiedzenie umowy pracownika samorządowego a koszty szkoleń
    Czy pracownika samorządowego po wypowiedzeniu umowy o pracę można obciążyć kosztami szkolenia?
    Czy będzie ogólnopolski obowiązek stosowania worków biodegradowalnych na odpady?
    Worki biodegradowalne na odpady – odpowiedź na interpelację.
    Sejm zmiany: refundacja dowozu do szkół i dotacja podręcznikowa
    Refundacja dowozu do szkół i dotacja podręcznikowa. Sejm zmienił sposób obliczania kwoty refundacji rodzicom dowozu do placówek oświatowych dzieci z niepełnosprawnościami, a kwot dotacji podręcznikowej zostanie w tym roku zwiększona o 67 mln zł.
    Jak zaksięgować sprzedaż złomu w szkole?
    Jakie dokumenty od strony księgowej należy przygotować, sprzedając złom w szkole? Złom pochodzi z likwidacji składnika majątku. Czy powinno się wystawić tylko fakturę sprzedaży i następnie prawidłowo ją zaksięgować? Jak wystawić fakturę za sprzedaż złomu (15 000 zł)? Jaką stawkę VAT zastosować, jaki paragraf klasyfikacji budżetowej i konto przychodów, czy musimy zastosować mechanizm podzielonej płatności?
    Skutki odmowy podpisania umowy z powodu inflacji
    Jednostka samorządu terytorialnego jako zamawiający ma problem z wykonawcą, który uchylił się od zawarcia umowy. Powodem jest wzrost cen spowodowanych inflacją, co - zdaniem wykonawcy - uniemożliwia wykonanie remontu drogi gminnej (przy zamówieniu stosowany był podstawowy tryb udzielenia zamówienia). Jednocześnie wykonawca skierował prośbę do wójta gminy o zwrot wadium z powodu trudnej sytuacji firm i złej kalkulacji oferty. Czy w takiej sytuacji wójt może spełnić prośbę wykonawcy?
    Morawiecki: obowiązkowa oszczędność prądu w urzędach o 10% od 1 X 2022 r. Jak samorządy oszczędzają?
    Administracja rządowa i samorządowa jest zobowiązana do zmniejszenia zużycia prądu o 10 proc. od 1 października 2022 r. - powiedział kilka tygodni temu premier Mateusz Morawiecki podczas konferencji prasowej. Okazuje się, że samorządy już od dawna przymierzają się do oszczędności prądu.
    Środki trwałe w księgach rachunkowych jednostek budżetowych [Akademia Budżetowa - szkolenie]
    SZKOLENIE ONLINE: Środki trwałe w księgach rachunkowych jednostek budżetowych - ZAPISZ SIĘ JUŻ DZIŚ
    3490 zł brutto, to netto 2709,48 od 1 stycznia 2023 r. 3600 zł brutto, to 2783,86 zł netto od 1 lipca 2023 r. [pensja minimalna 2023 r.]
    3490 zł brutto, to netto 2709,48 od 1 stycznia 2023 r. Kolejna podwyżka pensji minimalnej w połowie 2023 r. Pensja minimalna 3600 zł brutto, to 2783,86 zł netto od lipca 2023 r.
    DGP: W 2023 r. pensja minimalna, to 3450 zł od stycznia i 3500 zł od lipca
    "Dziennik Gazeta Prawna": rekordowa podwyżka minimalnego wynagrodzenia.
    NSA: Czy sklep monopolowy może sprzedawać przez Internet? [Przełomowy wyrok]
    Firm nie może stracić koncesji za sprzedaży alkoholu ze stacjonarnego punktu np. przez stronę w sieci.
    MF: Jak zakwalifikować jednorazowe świadczenia na start dla nauczyciela? [Odpowiedź dla PRB]
    Jak należy klasyfikować wydatki z tytułu wypłaty jednorazowego świadczenia na start dla nauczyciela? Czy właściwy będzie paragraf 302 "Wydatki osobowe niezaliczone do wynagrodzeń" czy paragraf 401 "Wynagrodzenia osobowe pracowników"? Czy ma tu znaczenie, że dodatek na start nie jest wymieniony w składnikach wynagrodzenia nauczycieli w art. 30 ust. 1 Karty Nauczyciela.