Amortyzacja środków trwałych

• Amortyzacja środków trwałych
• Metody amortyzacji

Środki trwałe są składnikami aktywów, które na dzień ujęcia spełniają łącznie poniższe warunki:

• posiadają formę rzeczową lub są rzeczowym prawem majątkowym, takim jak prawo wieczystego użytkowania gruntu, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego bądź spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego,
• ich przewidywany okres ekonomicznej użyteczności w danej jednostce jest dłuższy niż rok (12 miesięcy),
• są przeznaczone do wykorzystania na potrzeby jednostki, w tym także do trwałego wykorzystywania przez inne jednostki na podstawie umów najmu, dzierżawy lub leasingu, o ile w myśl art. 3 ust. 4 ustawy, umowy te nie spełniają definicji leasingu finansowego,
• są kompletne i zdatne do użytkowania.

Wartością początkową środka trwałego jest jego cena nabycia, koszt wytworzenia lub inna wartość, według której środek trwały został po raz pierwszy ujęty w księgach rachunkowych jednostki. W momencie ujęcia wartość początkowa środka trwałego jest równa jego wartości księgowej brutto.

Amortyzacja środków trwałych

Środki trwałe podlegają amortyzacji (odpisom amortyzacyjnym) lub umorzeniom (odpisom umorzeniowym). Amortyzacją środka trwałego jest koszt odzwierciedlający planowe, stopniowe i systematyczne rozłożenie w czasie wartości podlegającej amortyzacji, następujące na skutek używania środka trwałego lub upływu czasu przez okres jego ekonomicznej użyteczności. Odzwierciedla ona stopniowe wykorzystanie potencjału korzyści ekonomicznych właściwych dla danego obiektu inwentarzowego. Najczęściej naliczana jest w ratach miesięcznych. Przy amortyzacji środka trwałego należy wziąć pod uwagę wartość środka trwałego podlegającą amortyzacji, okres ekonomicznej użyteczności środka trwałego ora metodę amortyzacji.

Metody amortyzacji

Wśród metod amortyzacji wyróżnić można metodę liniową, metodę degresywną oraz metodę naturalną. Metoda liniowa amortyzacji polega na równomiernym rozłożeniu w czasie wartości środka trwałego podlegającej amortyzacji przez okres jego użytkowania. Stosowana jest najczęściej przy amortyzacji nieruchomości. Metoda degresywna amortyzacji polega na takim rozłożeniu w czasie wartości środka trwałego podlegającej amortyzacji, że odpisy amortyzacyjne w początkowych okresach użytkowania środka trwałego są wyższe od przeciętnych (ustalanych metodą liniową) i stopniowo maleją. Stosowana jest najczęściej do takich maszyn, urządzeń i środków transportu, które w początkowych okresach użytkowania podlegają szybszemu zużyciu niż w okresach późniejszych. Metoda naturalna amortyzacji polega zaś na odpisywaniu podlegającej amortyzacji wartości środka trwałego proporcjonalnie do wykorzystania jego potencjału użytkowego. Umożliwia ona najdokładniejsze odzwierciedlenie zużywania się potencjału ekonomicznego danego środka trwałego.

Więcej informacji m.in. na temat tego, czym różni się odpis amortyzacyjny od odpisu umorzeniowego znaleźć można w poradniku: Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych – ujęcie bilansowe. Poradnik Rachunkowości Budżetowej nr 12/2024. Polecamy także naszą bazę wiedzy.