Kategorie

Jak zmieniać zasady wynagradzania pracowników samorządowych

Magdalena Kasprzak
Magdalena Kasprzak
Radca prawny, doktor nauk prawnych. Pracowała w Departamencie Prawnym Głównego Inspektoratu Pracy, autorka licznych publikacji w wiodących polskich wydawnictwach prawniczych. Doradca prawny w kancelariach prawnych, wykładowca akademicki, prezes zarządu ANTERIS Fundacji Pomocy Prawnej
inforCMS
Pracodawcy pracowników samorządowych nie mają zbyt wiele do powiedzenia w kwestii np. dodatkowych składników do wynagrodzenia dla swoich pracowników. Wszystko musi być bowiem zgodne z przepisami tzw. pragmatyków służbowych, które w większości przypadków w wyczerpujący sposób określają zasady wynagradzania konkretnej grupy zawodowej.

Pracowników samorządowych można podzielić na dwie grupy. Pierwsza to pracownicy podlegający przepisom rozporządzenia Rady Ministrów z 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych jednostek samorządu terytorialnego.

Pracownicy jednostek samorządu terytorialnego to pracownicy:

• jednostek budżetowych (np. bibliotek publicznych, ośrodków pomocy społecznej, szkół publicznych czy zespołów szkół),

• gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych (np. bufetów lub stołówek dla pracowników zatrudnionych w jednostkach budżetowych, warsztatów szkolnych przy szkołach zawodowych),

• zakładów budżetowych jednostek samorządu terytorialnego (np. przedszkoli, żłobków, domów kultury).

Reklama

Druga grupa to pracownicy tzw. naczelnych urzędów samorządowych, podlegający przepisom rozporządzenia Rady Ministrów z 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich.

Taki podział pracowników samorządowych jest ważny nie tylko ze względu na uprawnienia i organizację wybranych organów samorządowych. To, do której grupy pracowników samorządowych należy pracownik, decyduje również o tym, w jaki sposób można zmienić zasady jego wynagradzania. Nie zawsze wystarczy zmiana zapisu w umowie o pracę czy wypowiedzenie zmieniające warunki płacy. Często zmiana zasad wynagradzania wiąże się z koniecznością zmiany zapisów w regulaminie wynagradzania obowiązującym pracowników.

Zmiana regulaminu wynagradzania

Reklama

Obowiązek utworzenia regulaminu wynagradzania dotyczy pracodawców zatrudniających co najmniej 20 pracowników, pod warunkiem że nie są oni objęci zakładowym ani ponadzakładowym układem zbiorowym pracy (art. 772 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy; dalej: k.p.)

Regulaminów wynagradzania nie tworzą jednak wszyscy. Pracownicy np. urzędów gmin, starostw powiatowych czy urzędów marszałkowskich wynagradzani są tylko na podstawie przepisów rozporządzenia z 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich oraz przepisów ustawy z 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych. Przepisy tych aktów w sposób bardzo szczegółowy i wyczerpujący określają, jakie składniki wynagrodzenia przysługują pracownikom oraz w jakich wysokościach mogą być one wypłacane. Nie ma tu zatem miejsca na dowolne regulacje pracodawców zawierane w wewnętrznych przepisach płacowych, czyli np. regulaminach wynagradzania.

W k.p. wyodrębniono grupy zawodowe, których nie obejmuje się postanowieniami układów zbiorowych oraz nie tworzy się dla nich regulaminów wynagradzania. Należą do nich m.in. pracownicy samorządowi zatrudnieni na podstawie wyboru, mianowania i powołania w:

• urzędach marszałkowskich,

• starostwach powiatowych,

• urzędach gminy (art. 239 § 3 k.p.).

W przypadku gdy zasady wynagradzania pracowników są chociaż częściowo regulowane przepisami wewnętrznymi (np. regulaminami wynagradzania) obowiązującymi u pracodawcy, zmiana ich treści wymaga odpowiedniej formy. Pracodawca ma obowiązek zawiadomić pracowników o wszelkich zmianach dotyczących wewnętrznych zapisów, np. dotyczących stawek wynagrodzenia pracowników (art. 24112 k.p.).

Sposób zmiany wynagradzania zależy od charakteru samej zmiany

W przypadku pracowników samorządowych nieco inaczej pracodawca musi wprowadzić podwyżki dla pracowników, a w inny sposób może pozbawić ich np. niektórych składników wynagradzania.

Korzystniejsze postanowienia regulaminu dotyczące np. podwyżek wynagrodzenia pracowników zastępują z mocy prawa dotychczasowe postanowienia.

Wystarczy bowiem, że pracodawca przekaże pracownikom informacje o zmianach - podwyżkach stawek wynagrodzenia, w formie porozumienia zmieniającego. Takie porozumienie będzie miało charakter aneksu do umowy o pracę pracownika.

Natomiast postanowienia mniej korzystne dla pracowników należy wprowadzać w drodze wypowiedzenia pracownikom dotychczasowych warunków pracy i płacy.

Nie każda zmiana warunków pracy lub płacy wymaga uprzedniego wypowiedzenia zmieniającego. Forma ta jest konieczna tylko w przypadku gdy zmiana dotyczy istotnych warunków pracy lub płacy albo pogarsza sytuację pracownika. Przez istotne warunki pracy należy rozumieć przede wszystkim postanowienia dotyczące rodzaju, miejsca i wymiaru czasu pracy oraz wynagrodzenia.

Wypowiedzenie zmieniające może zatem dotyczyć np.: zmiany stanowiska, miejsca pracy, rozkładu czasu pracy czy też poszczególnych składników wynagrodzenia za pracę (np. dodatków do wynagrodzenia, trzynastki czy premii).

Wypowiedzenie zmieniające nie dla wszystkich samorządowców

Należy pamiętać, że pracownikom samorządowym zatrudnionym na stanowiskach:

• w urzędzie marszałkowskim: marszałka województwa, wiceprzewodniczącego zarządu oraz pozostałych członkowie zarządu województwa - jeżeli statut województwa tak stanowi,

• w starostwie powiatowym: starosty, wicestarosty,

• w urzędzie gminy: wójta (burmistrza, prezydenta miasta),

• w związkach jednostek samorządu terytorialnego: przewodniczący zarządu związku i pozostali członkowie zarządu - jeżeli statut związku tak stanowi,

- wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy nie wręcza się.

Z orzecznictwa

Przepisy o wypowiedzeniu wynikających z umowy warunków płacy (art. 42 § 1 k.p.) nie mają zastosowania do stosunku pracy z wyboru (art. 73 k.p.).

Wyrok SN z 23 listopada 2001 r., sygn. akt I PKN 699/00; OSNP 2003/22/541

Wypowiedzenia zmieniającego nie stosuje się również do pracowników powołanych i mianowanych.

Z orzecznictwa

Pracownikowi mianowanemu nie można wypowiedzieć warunków pracy lub płacy na podstawie art. 42 k.p.

Wyrok SN z 19 stycznia 1998 r., sygn. akt I PKN 480/97; OSNP 1999/1/5

Do stosunku pracy na podstawie powołania stosuje się przepisy dotyczące umowy o pracę na czas nieokreślony, z wyłączeniem przepisów regulujących m.in. tryb postępowania przy rozwiązywaniu umów o pracę (art. 69 k.p.).

Dlatego też pracownikom mianowanym powołanym i wybieranym nowe warunki wynagradzania należy przedstawić w formie porozumienia zmieniającego lub informacji o nowych stawkach.

Magdalena Kasprzak

Podstawy prawne:

• Ustawa z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94; ost.zm. Dz.U. z 2007 r. nr 225, poz. 1672)

• Ustawa z 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (j.t. Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1593; ost.zm. Dz.U. z 2006 r. nr 170, poz. 1218)

• Rozporządzenie Rady Ministrów z 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. nr 146, poz. 1222; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 73, poz. 430)

• Rozporządzenie Rady Ministrów z 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich (Dz.U. nr 146, poz. 1223; ost.zm. Dz.U. z 2008 r. nr 73, poz. 431)

 

Źródło: Samorzad.infor.pl
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość budżetowa
    1 sty 2000
    16 cze 2021
    Zakres dat:

    NFZ przyjmuje wnioski od aptek, które chcą przystąpić do programu szczepień

    Apteki - szczepienia na COVID-19. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Jak zgłosić aptekę do Narodowego Programu Szczepień? Na jakich zasadach szczepienia przeprowadzają farmaceuci?

    Powrót do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) 2022

    Stabilizująca reguła wydatkowa. Rząd przyjął projekt, który zakłada, że klauzula powrotu do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) zostanie wydłużona na rok 2022 r. - poinformował resort finansów.

    Zasady ustalania odpłatności za usługi opiekuńcze

    Czy rada gminy może w uchwale w sprawie szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze (z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi) oraz w sprawie szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłat, jak również w sprawie trybu ich pobierania, postanowić, że „koszt jednej godziny świadczonych usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych określa kierownik właściwego Ośrodka Pomocy Społecznej”?

    Jakie dane są niezbędne do przyznania dodatku energetycznego?

    Rada gminy ma podjąć uchwałę w sprawie dodatku energetycznego. Jej integralną część stanowi załącznik - wzór wniosku o przyznanie tego dodatku. W związku z tym powstała wątpliwość o zakres danych, których można żądać w takim wniosku. Czy dopuszczalne jest żądanie danych dotyczących domowników osoby występującej z wnioskiem o przyznanie dodatku energetycznego (imię nazwisko, stopień pokrewieństwa oraz data urodzenia)?

    Zwolnienia dla przedsiębiorców w podatku od nieruchomości

    Rada gminy postanowiła podjąć uchwałę ustanawiającą zwolnienia w podatku od nieruchomości, w ramach pomocy de minimis, dla przedsiębiorców. Czy w takiej uchwale - jako warunek uzyskania zwolnienia - można zapisać brak zaległości w podatkach i opłatach lokalnych stanowiących dochód budżetu gminy?

    Strajk pielęgniarek: czy będą podwyżki?

    Strajk pielęgniarek: zarobki pielęgniarek. W poniedziałek rozpoczęły się strajki ostrzegawcze pielęgniarek w szpitalach na terenie całej Polski. W pierwszej fali dwugodzinnych strajków ostrzegawczych wzięło udział ok. 40 szpitali, które osiągnęły etap sporu zbiorowego. Czy będą podwyżki dla pielęgniarek?

    Zwrot kosztu mediów dokonany przez OKE a VAT

    W związku z organizowanym na terenie szkoły egzaminem ósmoklasisty szkoła refakturuje na okręgową komisją egzaminacyjną m.in. koszty mediów za czas funkcjonowania na jej terenie komisji egzaminacyjnej. Jaką stawkę VAT należy zastosować w takim przypadku?

    Termin wypłaty odprawy emerytalnej pracownikowi samorządowemu

    Czy odprawę emerytalną należy wypłacić w ostatnim dniu zatrudnienia, mimo że nie ma jeszcze decyzji ZUS o przyznaniu, czy należy poczekać do otrzymania decyzji?

    Nieodpłatne przekazanie majątku ruchomego do spółdzielni socjalnej

    Czy jednostka budżetowa podległa powiatowi może dokonać nieodpłatnego przekazania lub darowizny majątku ruchomego spółdzielni socjalnej?

    Audyt wewnętrzny w jednostkach sektora finansów publicznych

    Audyt wewnętrzny - na czym polega i jakie są korzyści płynące z audytu? Maj jest międzynarodowym miesiącem świadomości o audycie wewnętrznym.

    Rada nie musi upoważniać wójta do spłaty gminnych zobowiązań

    Czy rada gminy może w uchwale nowelizującej budżet gminy na 2021 rok upoważnić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do spłat zobowiązań gminy oraz do zabezpieczania zawieranych umów o dofinansowanie realizowanych programów i projektów w „innej formie wymaganej przez dysponenta środków”?

    Opłata za odbiór śmieci z nieruchomości letniskowej

    Czy rada gminy może wprowadzić w trakcie trwania roku podatkowego ryczałtowe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe?

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia 2021

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia - Ministerstwo Zdrowia skierowało do prac rządu projekt nowelizujący przepisy.

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli 2021

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli - czym jest i ile wynosi w 2021 roku? 13 maja 2021 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki w sprawie minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli.

    Opodatkowanie dodatków i nagród spisowych wypłacanych pracownikom urzędów

    W związku z przeprowadzanym Narodowym Spisem Powszechnym Ludności i Mieszkań 2021 r. niektórzy pracownicy urzędu gminy zostali oddelegowani do prac spisowych. Czy wypłacone im dodatki i nagrody spisowe należy zaliczyć do przychodów ze stosunku pracy?

    COVID-19 a prawo do odliczenia VAT z tytułu termomodernizacji DPS

    Dom pomocy społecznej przeprowadza termomodernizację budynku. Czy w sytuacji pandemii, w związku z przeprowadzaną termomodernizacją, można dokonać częściowego odliczenia VAT, czy należy uznać, że DPS nie prowadzi działalności opodatkowanej?

    Klasyfikacja budżetowa wydatków na wniesienie dopłaty do kapitału zapasowego do spółki

    Jaki paragraf wydatkowy zastosować do wydatku z tytułu „wniesienia dopłaty do kapitału zapasowego spółki gminy”. Czy prawidłowy będzie § 415 „Opłaty na rzecz budżetu państwa” czy § 601 „Wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów”?

    Wydatek na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień

    Jak księgować po stronie ośrodka pomocy społecznej wydatki na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień finansowane ze środków Funduszu Przeciwdziałania COVID-19.

    Czy blaszaki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości

    Czy gmina może naliczać podatek od nieruchomości od tzw. blaszaków, które służą jako składziki na narzędzia, czy jako pomieszczenia do przechowywania różnych rzeczy, np. rowerów, kosiarek itp. Zgodnie z prawem budowlanym, nie są to ani budynki, ani obiekty budowlane.

    Klasyfikacja budżetowa wydatku za badania na przeciwciała COVID-19

    W jakim paragrafie należy zaksięgować fakturę za badania na przeciwciała (COVID-19) - w § 428 czy § 430? Nie są to badania okresowe w ramach medycyny pracy, tylko badanie krwi zlecone przez szkołę swoim pracownikom.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r. Czy do paragonu z NIP nabywcy można wystawić fakturę? Od kiedy paragony z NIP wykazywać w nowym JPK_VAT?

    Czy konto 840 jest właściwe do rozliczania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności

    Czy jednostka - urząd gminy - powinna prowadzić konto 840 do księgowania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności na 20 lat?

    Brak ogłoszenia o wyniku postępowania a odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

    Nowa ustawa - Prawo zamówień publicznych wprowadziła nowe rodzaje ogłoszeń m.in. w trybach zamówień poniżej progów unijnych, w tym ogłoszenie o wyniku postępowania i ogłoszenie o wykonaniu umowy. Czy podobnie jak innego rodzaju ogłoszenia będą one podlegać dyscyplinie finansów publicznych, np. przy niezamieszczeniu albo nieterminowym zamieszczeniu w Biuletynie Zamówień Publicznych?

    Nagroda jubileuszowa po przedstawieniu przez pracownika dodatkowych dokumentów

    Czy po dostarczeniu przez pracownika samorządowego dodatkowych dokumentów należy mu wypłacić nagrodę jubileuszową wyższego stopnia? Jeśli tak, to w jakiej wysokości? Czy należy ją oskładkować?

    Powierzenie prowadzenia określonych spraw gminy

    Czy z przepisu art. 33 ust. 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wynika możliwość powierzenia przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) prowadzenia określonych spraw gminy w jego imieniu sekretarzowi tej gminy. W szczególności czy na podstawie tego przepisu wójt może upoważnić sekretarza gminy do podejmowania zarządzeń zmieniających budżet?