Kategorie

Podwyżka kwoty wolnej od podatku - skutki dla samorządów

Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski
Łukasz Zalewski ukończył Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz studia LL.M. na Wydziale Prawa Uniwersytetu Indiany w Bloomington w USA. Od 2012 r. jest adwokatem w Nowym Jorku, a od 2017 r. w Polsce (obecnie radcą prawnym). W wyborach samorządowych 2018 r. kandyduje do Rady Dzielnicy Wola m.st. Warszawy w okręgu Mirów - Czyste z list KWW Jana Śpiewaka - Wygra Warszawa.
Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Podatek, kwota wolna od podatku/ Fot. Fotolia
fot. Fotolia
Jak wynika z prezydenckiego projektu nowelizacji ustawy o PIT, który został złożony w Sejmie, zmiany miałyby wejść w życie już za niecały miesiąc, czyli od 1 stycznia 2016 r. Jak przyznał jednak w rozmowie z DGP Henryk Kowalczyk, minister w kancelarii premiera, termin ten zostanie najprawdopodobniej przesunięty na 1 stycznia 2017 r. Niezależnie od tej daty bez reformy systemu dochodów jednostek samorządu terytorialnego, część gmin będzie mieć problemy z domknięciem swoich budżetów.

Wyższa kwota wolna uderzy w samorządy

Zmiany w PIT, które zaproponował prezydent, oznaczają dla gmin i miast ubytek 6,86 mld zł. Władze lokalne zapowiadają cięcie inwestycji

Niezależnie od tego, kiedy podwyżka kwoty wolnej wejdzie w życie, jej skutki najboleśniej odczują gminy i miasta. Projekt nowelizacji ustawy o PIT zakłada podniesienie kwoty wolnej od podatku z obecnych 3091 zł do 8000 zł (kwota zmniejszająca podatek zwiększy się z 556,02 zł do 1440 zł).

Jak wynika z prezydenckiego projektu nowelizacji ustawy o PIT, który został złożony w Sejmie, zmiany miałyby wejść w życie już za niecały miesiąc, czyli od 1 stycznia 2016 r. Jak przyznał jednak w rozmowie z DGP Henryk Kowalczyk, minister w kancelarii premiera, termin ten zostanie najprawdopodobniej przesunięty na 1 stycznia 2017 r. Niezależnie od tej daty bez reformy systemu dochodów jednostek samorządu terytorialnego, część gmin będzie mieć problemy z domknięciem swoich budżetów.

Zobacz również: Wspólna obsługa księgowa od 2016 r. nie musi oznaczać redukcji zatrudnienia

Skutki dla miast

Reklama

Podniesienie kwoty wolnej dla niektórych miast może skutkować obniżeniem dochodów z PIT nawet o kilkaset milionów złotych. Jak wyjaśnia Bartosz Milczarczyk, rzecznik prasowy Urzędu m.st. Warszawy, największy ubytek dochodów wśród samorządów powstanie w miastach na prawach powiatów, w tym miastach należących do Unii Metropolii Polskich – 2,1 mld zł w 2016 i 2017 r. – Dla Warszawy podniesienie kwoty wolnej oznacza zmniejszenie wpływów do budżetu o 838 mln zł rocznie – stwierdza Milczarczyk. Zwraca uwagę, że wpływy z PIT stanowią prawie 1/3 dochodów miasta ogółem.

– Podniesienie kwoty wolnej od podatku jest oczekiwane przez społeczeństwo i uważam, że to słuszna zmiana. Jednak odbije się ona bardzo niekorzystanie na naszym budżecie. Dla samorządów udział w PIT jest ważnym elementem wszystkich dochodów. Dla Krakowa to ok. 1 całości dochodów – podkreśla Jacek Majchrowski, prezydent miasta.

Jego zdaniem ubytku rzędu 200–250 mln zł nie da się bezboleśnie załatać. – Trudno dziś wskazać, które zadania mogłyby nie być zrealizowane – zastanawia się prezydent Krakowa. W przyszłym roku miasto czekają jeszcze dodatkowe wydatki związane ze Światowymi Dniami Młodzieży.

Wszystkie miasta podkreślają, że prezydencki projekt oznacza dla nich olbrzymie kłopoty. Jak wyjaśniło nam biuro Obsługi Mediów i Komunikacji Społecznej Urzędu Miasta Bydgoszczy, nadwyżka operacyjna planowana na rok 2016 wynosi ok. 126 mln zł. Strata 70 mln zł dochodów ograniczy wydatki bieżące i inwestycyjne. Mniej środków będzie m.in. na realizację podstawowych zadań, takich jak prowadzenie szkół, utrzymywanie infrastruktury drogowej, mieszkalnej, zieleni i wielu innych podstawowych dziedzin.

Część gmin i miast może też zwiększyć swoje długi (pod warunkiem że pozwala im na to indywidualny wskaźnik zadłużenia). Niektóre to jednak wykluczają.

– Nie wyobrażam sobie sytuacji, że odgórne decyzje zmuszają nas do zaciągania długu, który z założenia mamy przejeść. Jeżeli rząd chce podwyższenia kwoty wolnej od podatku, powinno się to wiązać z reformą finansowania samorządów – zauważa Jacek Majchrowski. Takie oczekiwania mają wszystkie jednostki. – Liczymy na to, że ewentualne ubytki dochodów z PIT zostaną nam skompensowane – usłyszeliśmy w bydgoskim ratuszu.

Dociskanie pasa

Reklama

Zdaniem dr hab. Marzanny Poniatowicz, profesor Uniwersytetu w Białymstoku i kierownika Zakładu Ekonomiki i Finansów Samorządu Terytorialnego, podwyższenie kwoty wolnej PIT do 8 tys. zł, to kolejny przykład destabilizacji i tak już rozchwianego systemu finansów samorządowych. Niezależnie, czy zmiany zaczną obowiązywać w 2016, czy 2017 r., będą dotyczyły strategicznej kategorii dochodów JST, jaką są wpływy z PIT.

– Przykładowo w 2014 r. były one znacznie wyższe niż łączne dochody z tytułu kilku innych ważnych podatków samorządowych, tj. od nieruchomości, rolnego, leśnego i od środków transportowych – zwraca uwagę Marzanna Poniatowicz. Jej zdaniem podniesienie kwoty wolnej wpłynie na pogorszenie wyników operacyjnych samorządu, co jest kluczowe z punktu widzenia obowiązujących limitów zadłużenia.

– Tym samym zostanie osłabiona zdolność do zadłużania JST, co w konsekwencji może znacznie ograniczyć możliwości aplikowania samorządu o nowe dotacje unijne w aktualnej perspektywie finansowej UE – stwierdza profesor Poniatowicz. – Potrzebne są zmiany systemowe, których celem byłoby zmniejszenie uzależnienia systemów finansowych JST od centralnych decyzji fiskalnych. Dopóki to się nie zmieni, to budżety samorządowe zawsze będą narażone na negatywny wpływ podejmowanych centralnie decyzji dotyczących preferencji podatkowych – dodaje.

Z kolei dr Marcin Będzieszak z Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego zwraca uwagę, że samorządy od lat domagają się zmian, które wyrównają im dochody utracone w wyniku zmian ustawowych. I tak Bartosz Milczarczyk wylicza, że z tego powodu udziały z PIT miast na prawach powiatu (mają one procent z podatku jako gminy i jako powiaty) zamiast spadać powinny wzrosnąć o prawie 12 punktów procentowych (z obecnych 47,92 proc. do 59,70 proc.). ©?

infoRgrafika

Ile mniej z PIT dostaną wybrane miasta po podwyższeniu kwoty wolnej do 8 tys. zł

Łukasz Zalewski

lukasz.zalewski@infor.pl

Polecamy serwis: Podatki

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość budżetowa
    1 sty 2000
    22 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    NFZ przyjmuje wnioski od aptek, które chcą przystąpić do programu szczepień

    Apteki - szczepienia na COVID-19. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Jak zgłosić aptekę do Narodowego Programu Szczepień? Na jakich zasadach szczepienia przeprowadzają farmaceuci?

    Powrót do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) 2022

    Stabilizująca reguła wydatkowa. Rząd przyjął projekt, który zakłada, że klauzula powrotu do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) zostanie wydłużona na rok 2022 r. - poinformował resort finansów.

    Zasady ustalania odpłatności za usługi opiekuńcze

    Czy rada gminy może w uchwale w sprawie szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze (z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi) oraz w sprawie szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłat, jak również w sprawie trybu ich pobierania, postanowić, że „koszt jednej godziny świadczonych usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych określa kierownik właściwego Ośrodka Pomocy Społecznej”?

    Jakie dane są niezbędne do przyznania dodatku energetycznego?

    Rada gminy ma podjąć uchwałę w sprawie dodatku energetycznego. Jej integralną część stanowi załącznik - wzór wniosku o przyznanie tego dodatku. W związku z tym powstała wątpliwość o zakres danych, których można żądać w takim wniosku. Czy dopuszczalne jest żądanie danych dotyczących domowników osoby występującej z wnioskiem o przyznanie dodatku energetycznego (imię nazwisko, stopień pokrewieństwa oraz data urodzenia)?

    Zwolnienia dla przedsiębiorców w podatku od nieruchomości

    Rada gminy postanowiła podjąć uchwałę ustanawiającą zwolnienia w podatku od nieruchomości, w ramach pomocy de minimis, dla przedsiębiorców. Czy w takiej uchwale - jako warunek uzyskania zwolnienia - można zapisać brak zaległości w podatkach i opłatach lokalnych stanowiących dochód budżetu gminy?

    Strajk pielęgniarek: czy będą podwyżki?

    Strajk pielęgniarek: zarobki pielęgniarek. W poniedziałek rozpoczęły się strajki ostrzegawcze pielęgniarek w szpitalach na terenie całej Polski. W pierwszej fali dwugodzinnych strajków ostrzegawczych wzięło udział ok. 40 szpitali, które osiągnęły etap sporu zbiorowego. Czy będą podwyżki dla pielęgniarek?

    Zwrot kosztu mediów dokonany przez OKE a VAT

    W związku z organizowanym na terenie szkoły egzaminem ósmoklasisty szkoła refakturuje na okręgową komisją egzaminacyjną m.in. koszty mediów za czas funkcjonowania na jej terenie komisji egzaminacyjnej. Jaką stawkę VAT należy zastosować w takim przypadku?

    Termin wypłaty odprawy emerytalnej pracownikowi samorządowemu

    Czy odprawę emerytalną należy wypłacić w ostatnim dniu zatrudnienia, mimo że nie ma jeszcze decyzji ZUS o przyznaniu, czy należy poczekać do otrzymania decyzji?

    Nieodpłatne przekazanie majątku ruchomego do spółdzielni socjalnej

    Czy jednostka budżetowa podległa powiatowi może dokonać nieodpłatnego przekazania lub darowizny majątku ruchomego spółdzielni socjalnej?

    Audyt wewnętrzny w jednostkach sektora finansów publicznych

    Audyt wewnętrzny - na czym polega i jakie są korzyści płynące z audytu? Maj jest międzynarodowym miesiącem świadomości o audycie wewnętrznym.

    Rada nie musi upoważniać wójta do spłaty gminnych zobowiązań

    Czy rada gminy może w uchwale nowelizującej budżet gminy na 2021 rok upoważnić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do spłat zobowiązań gminy oraz do zabezpieczania zawieranych umów o dofinansowanie realizowanych programów i projektów w „innej formie wymaganej przez dysponenta środków”?

    Opłata za odbiór śmieci z nieruchomości letniskowej

    Czy rada gminy może wprowadzić w trakcie trwania roku podatkowego ryczałtowe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe?

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia 2021

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia - Ministerstwo Zdrowia skierowało do prac rządu projekt nowelizujący przepisy.

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli 2021

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli - czym jest i ile wynosi w 2021 roku? 13 maja 2021 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki w sprawie minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli.

    Opodatkowanie dodatków i nagród spisowych wypłacanych pracownikom urzędów

    W związku z przeprowadzanym Narodowym Spisem Powszechnym Ludności i Mieszkań 2021 r. niektórzy pracownicy urzędu gminy zostali oddelegowani do prac spisowych. Czy wypłacone im dodatki i nagrody spisowe należy zaliczyć do przychodów ze stosunku pracy?

    COVID-19 a prawo do odliczenia VAT z tytułu termomodernizacji DPS

    Dom pomocy społecznej przeprowadza termomodernizację budynku. Czy w sytuacji pandemii, w związku z przeprowadzaną termomodernizacją, można dokonać częściowego odliczenia VAT, czy należy uznać, że DPS nie prowadzi działalności opodatkowanej?

    Klasyfikacja budżetowa wydatków na wniesienie dopłaty do kapitału zapasowego do spółki

    Jaki paragraf wydatkowy zastosować do wydatku z tytułu „wniesienia dopłaty do kapitału zapasowego spółki gminy”. Czy prawidłowy będzie § 415 „Opłaty na rzecz budżetu państwa” czy § 601 „Wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów”?

    Wydatek na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień

    Jak księgować po stronie ośrodka pomocy społecznej wydatki na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień finansowane ze środków Funduszu Przeciwdziałania COVID-19.

    Czy blaszaki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości

    Czy gmina może naliczać podatek od nieruchomości od tzw. blaszaków, które służą jako składziki na narzędzia, czy jako pomieszczenia do przechowywania różnych rzeczy, np. rowerów, kosiarek itp. Zgodnie z prawem budowlanym, nie są to ani budynki, ani obiekty budowlane.

    Klasyfikacja budżetowa wydatku za badania na przeciwciała COVID-19

    W jakim paragrafie należy zaksięgować fakturę za badania na przeciwciała (COVID-19) - w § 428 czy § 430? Nie są to badania okresowe w ramach medycyny pracy, tylko badanie krwi zlecone przez szkołę swoim pracownikom.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r. Czy do paragonu z NIP nabywcy można wystawić fakturę? Od kiedy paragony z NIP wykazywać w nowym JPK_VAT?

    Czy konto 840 jest właściwe do rozliczania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności

    Czy jednostka - urząd gminy - powinna prowadzić konto 840 do księgowania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności na 20 lat?

    Brak ogłoszenia o wyniku postępowania a odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

    Nowa ustawa - Prawo zamówień publicznych wprowadziła nowe rodzaje ogłoszeń m.in. w trybach zamówień poniżej progów unijnych, w tym ogłoszenie o wyniku postępowania i ogłoszenie o wykonaniu umowy. Czy podobnie jak innego rodzaju ogłoszenia będą one podlegać dyscyplinie finansów publicznych, np. przy niezamieszczeniu albo nieterminowym zamieszczeniu w Biuletynie Zamówień Publicznych?

    Nagroda jubileuszowa po przedstawieniu przez pracownika dodatkowych dokumentów

    Czy po dostarczeniu przez pracownika samorządowego dodatkowych dokumentów należy mu wypłacić nagrodę jubileuszową wyższego stopnia? Jeśli tak, to w jakiej wysokości? Czy należy ją oskładkować?

    Powierzenie prowadzenia określonych spraw gminy

    Czy z przepisu art. 33 ust. 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wynika możliwość powierzenia przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) prowadzenia określonych spraw gminy w jego imieniu sekretarzowi tej gminy. W szczególności czy na podstawie tego przepisu wójt może upoważnić sekretarza gminy do podejmowania zarządzeń zmieniających budżet?