Czy można zaciągnąć zobowiązanie na poczet zamówienia bez zatwierdzonego planu finansowego

STAN FAKTYCZNY

Jesteśmy jednostką budżetową. Zostały nam przekazane w trwały zarząd parki wraz z ogrodzeniami. Właściciel posesji (osoba fizyczna) sąsiadującej z jednym z parków zwrócił się do nas z prośbą o przeprowadzenie remontu zabytkowego ogrodzenia. Nasza jednostka w planie fi­nansowym na 2014 r. nie ma wystarczających środków na przeprowadzenie takiego remontu. Wnioskujący za­proponował sfinansowanie w tym roku całości inwestycji (zadanie zostało skosztorysowane na kwotę 53 441 zł). W zamian za to w przyszłym roku nasza jednostka mia­łaby zwrócić tej osobie 50% poniesionych wydatków. Czy takie rozwiązanie jest możliwe? Czy należałoby pod­pisać jakieś porozumienie (umowę o zamówienie) w celu wydatkowania w 2015 r. tej kwoty z budżetu jednostki? Czy jest to zgodne z Prawem zamówień publicznych oraz z ustawą o finansach publicznych (brak zatwierdzonego planu finansowego na 2015 r.)?

Zobacz również: Finanse publiczne w 2016 r. - zmiany

ODPOWIEDŹ

Nie, takie zaciągnięcie zobowiązania nosiłoby znamiona naruszenia dyscypliny finansów publicznych.

Opisana sytuacja nie dotyczy bezpośrednio regulacji wynikających z ustawy z 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (dalej: upzp), ponieważ na mocy znowelizowanego od 16 kwietnia 2014 r. art. 4 pkt 8 upzp próg jej stosowania wzrósł z 14 000 do 30 000 euro.

Przeliczenie wartości 30 000 euro na walutę pol­ską następuje na podstawie kursu wskazanego w roz­porządzeniu Prezesa Rady Ministrów z 23 grudnia 2013 r. w sprawie średniego kursu złotego w stosunku do euro stanowiącego podstawę przeliczania wartości zamówień publicznych, który obecnie wynosi 4,2249. Biorąc powyższe pod uwagę, próg stosowania upzp to 126 747,00 zł netto.

Jednostki budżetowe, jako jednostki wydatkujące finanse publiczne, są jednak objęte innymi regulacjami prawnymi dotyczącymi zaciągania przez nie zobowią­zań finansowych. Mają obowiązek stosowania szczegól­nych zasad w zakresie rachunkowości, które wynikają z ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Problemem opisanym w pytaniu jest zaciągnięcie przez jednostkę budżetową zobowiązania pieniężnego, jedno­razowego, na kolejny rok, bez zatwierdzonego planu.

Zasadą jest, że w odniesieniu do zobowiązań zacią­ganych w związku z wykonywaniem budżetu albo planu finansowego, w ramach danego roku budżetowego, do­puszczalną wysokość zobowiązań określa plan wydat­ków budżetowych. Natomiast w odniesieniu do zobowią­zań zaciąganych na okres wykraczający poza dany rok budżetowy możliwe jest zawieranie umów wieloletnich na podstawie wieloletniej prognozy finansowej lub w ra­mach upoważnienia do zaciągania zobowiązań z tytułu umów, których realizacja w roku budżetowym i w latach następnych jest niezbędna do zapewniania ciągłości dzia­łania jednostki, i z których płatności wykraczają poza rok budżetowy. W praktyce polega to na tym, że jednostka zaciąga zobowiązanie w danym roku, obciążając jedno­cześnie budżet, plan finansowy roku następnego lub lat kolejnych.

Jednak sytuacja taka nie ma miejsca w okolicznoś­ciach opisanych w pytaniu. W pytaniu mowa jest o za­ciągnięciu jednorazowego zobowiązania na kolejny rok bez zatwierdzonego planu i taka praktyka, w mo­jej opinii, jest niedozwolona.

Trzeba pamiętać bowiem o regulacjach art. 15 ustawy z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, w których wskazano, że naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest zaciągnięcie zobowiązania bez upoważnienia określo­nego ustawą budżetową, uchwałą budżetową lub pla­nem finansowym albo z przekroczeniem zakresu tego upoważnienia lub z naruszeniem przepisów dotyczą­cych zaciągania zobowiązań przez jednostkę sektora finansów publicznych.

PODSTAWY PRAWNE

art. 4 pkt 8 ustawy z 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 907; ost.zm. Dz.U. z 2014 r. poz. 915)
art. 1 ustawy z 14 marca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r. poz. 423)
§ 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 23 grudnia 2013 r. w sprawie średniego kursu złotego w stosunku do euro stanowiącego podstawę przeliczania wartości zamówień publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1692)
art. 15 ustawy z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 885; ost.zm. Dz.U. z 2014 r. poz. 911)

JUSTYNA ANDAŁA-SĘPKOWSKA - prawnik, wieloletni praktyk w dziedzinie zamówień publicznych po stronie zamawiającego, autor opracowań i komentarzy z tego zakresu

Polecamy serwis: Rachunkowość budżetowa