Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi - kryteria kalkulacji

Kryteria kalkulacji stawek opłat za gospodarowanie odpadami

W myśl postanowień art. 40 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594), gmina ma prawo stanowienia, w formie uchwały, aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy, tylko na podstawie upoważnień ustawowych.

Upoważnienie to wynika z art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Na tej podstawie Gmina podejmuje uchwałę dokonując w niej wyboru jednej z określonych w art. 6j ust. 1 i 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustaliła stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Na mocy art. 6j ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1 ustawy (tekst jedn.: tych na których zamieszkują mieszkańcy), opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn: 1) liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, albo 2) ilości zużytej wody z danej nieruchomości, albo 3) powierzchni lokalu mieszkalnego - oraz stawki opłaty ustalonej na podstawie art. 6k ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku. W przypadku nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, rada gminy może uchwalić jedną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego (art. 6k ust 2 ustawy). W myśl art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku Rada gminy, w drodze uchwały dokonuje wyboru jednej z metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi określonych w art. 6j ust. 1 i 2 ustawy, a więc ustawodawca pozostawił gminom wybór metody ustalenia stawki spośród metod wymienionych w ustawie.

Zobacz również: Zwolnienie podmiotowe z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi

Ustalając stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zgodnie z postanowieniami art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, Rada zobowiązana jest wziąć pod uwagę 1) liczbę mieszkańców zamieszkujących daną gminę; 2) ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych; 3) koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2 ww. ustawy; 4) przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo. Rada gminy określi niższe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli odpady komunalne są zbierane i odbierane w sposób selektywny (art. 6k ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach). Na mocy art. 6r ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach z pobranych opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi gmina pokrywa koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, które obejmują koszty:

1) odbierania, transportu, zbierania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych;
2) tworzenia i utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych;
3) obsługi administracyjnej tego systemu.

Z powyższego wynika, że na opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi,  nie składają się jedynie koszty odbierania, transportu, zbierania, wywozów odpadów, ale także koszty funkcjonowania całego systemu obejmujące dodatkowo koszty odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, także koszty tworzenia i utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych, obsługi administracyjnej tego systemu. Nie są to więc ceny rynkowe i jako takie nie mogą być porównywalne np. z dotychczas obowiązującymi w danej gminie czy też obowiązującymi w innych miejscowościach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w orzeczeniu o sygn. I SA/Bk 127/13 wskazał swoiste kryteria oceny prawidłowości skalkulowania stawek opłat za gospodarowanie odpadami podnosząc, że "rada gminy podejmując uchwałę w przedmiocie stawek opłaty za gospodarowanie odpadami jest zobowiązana do dokonania rzetelnej i wnikliwej kalkulacji wysokości stawki, tak aby pobierane opłaty pokrywały rzeczywiste koszty związane z funkcjonowaniem systemu zagospodarowania odpadami na terenie gminy. Prawidłowo skalkulowana opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna z jednej strony zapewniać sprawne funkcjonowanie systemu odbioru odpadów na terenie gminy, z drugiej zaś nie powinna stanowić źródła dodatkowych zysków gminy. Rzetelna kalkulacja wysokości opłat powinna w szczególności uwzględniać liczbę mieszkańców gminy, ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych oraz koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami, na który składają się koszty odbierania, transportu, zbierania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, tworzenia i utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych oraz obsługi administracyjnej tego systemu".

Takie same stanowisko w tym przedmiocie zajął ten sam Sąd w orzeczeniu z dnia 24 stycznia 2014r sygn. akt : I SA/Bk 524/13.

Autor: Gerard Dębski - adwokat

Polecamy w INFORRB

Czy radny pełniący funkcję sołtysa może być inkasentem

Obowiązkowy zakres prowadzenia ewidencji pozabilansowej podatków lokalnych

Czy zaokrąglać opłatę śmieciową – sprzeczne interpretacje przepisów