Kategorie

Ewidencja pozabilansowa w jednostce budżetowej

Magdalena Rypińska
Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Księgowa/ Fot. Fotolia
fot. Fotolia
Jednostki budżetowe zobowiązane są do prowadzenia rozbudowanej ewidencji pozabilansowej. W obowiązującym standardowym planie kont wymienione są konta służące do rejestrowania zdarzeń pozabilansowych. Jak uniknąć problemów związanych z prowadzeniem tych kont?

Pozabilans w jednostce budżetowej nadal sprawia kłopoty

Mimo że konta 975 i 976 są znane od dłuższego czasu, to księgowe wciąż mają z nimi problem. Można go uniknąć, jeśli prawidłowo zostanie przygotowana polityka rachunkowości

Jednostki sektora finansów publicznych, oprócz prowadzenia ewidencji księgowej bilansowej, obligatoryjnie zobowiązane są do prowadzenia rozbudowanej ewidencji pozabilansowej. Z rachunkowego punktu widzenia jest to dość nietypowe.

Polecamy produkt: Sprawozdawczość budżetowa

Reklama

Nietypowe jest również to, że mimo iż dane rejestrowane pozabilansowo mają, tak jak to zwykle bywa w przypadku takich kont, charakter informacyjny, pochodzące z nich dane wykazywane są w sprawozdaniach sporządzanych przez te jednostki, przede wszystkim w sprawozdaniach budżetowych. Tak więc musi zachodzić możliwość powiązania i zweryfikowania danych przedstawionych w sprawozdawczości z wartościami ujętymi na odpowiednich kontach.

Konta służące do rejestrowania zdarzeń pozabilansowych wymienione są w obowiązującym standardowym planie kont. Mimo że funkcjonują w sektorze publicznym od dłuższego czasu, wciąż sprawiają kłopot księgowym, szczególnie w tych przypadkach, gdzie zasady ich prowadzenia nie są w przepisach jasno lub w pełni sprecyzowane. Pojawiają się więc pytania, czy niektóre z tych kont powinny wykazywać salda na koniec roku, czy też nie, czy należy je zamykać i w jaki sposób księgować określone operacje.

Dotyczy to przede wszystkim kont, które w rozporządzeniu mają bardzo ograniczony opis funkcjonowania, tj. 975 „Wydatki strukturalne” i 976 „Wzajemne rozliczenia pomiędzy jednostkami”. Wskazano bowiem jedynie, do księgowania jakiego rodzaju operacji służą, nie określono natomiast ani stron właściwych dla poszczególnych zapisów, ani rodzaju salda, ani też sposobu postępowania z tym saldem na koniec roku.

Co zatem świadczy o prawidłowości zapisów na tych kontach? Oczywiście zapisy w zakładowym planie kont danej jednostki budżetowej, ustalające szczegółowe zasady księgowań i postępowania z saldem. ©?

● Konto 975 „Wydatki strukturalne

Reklama

Zgodnie z rozporządzeniem konto służy do ewidencji zrealizowanych wydatków strukturalnych (jeśli ewidencja ta nie jest uwzględniona w ewidencji analitycznej do kont bilansowych). Ewidencja prowadzona jest według klasyfikacji wydatków strukturalnych w celu wykazania tych wydatków w sprawozdaniu Rb-WS.

Konto 975 jest więc niejako rozwiązaniem „awaryjnym” w przypadku, kiedy wydatki strukturalne nie są ujęte w ewidencji bilansowej, a ze względu na obowiązek sprawozdawczy ujmowane być muszą.

W przypadku stosowania przez jednostkę konta 975 musi ona w swoim zakładowym planie kont określić szczegółowo zasady jego prowadzenia co do stron, po jakich ujmowane są poszczególne operacje, oraz salda, jakie to konto wykazuje w trakcie i na koniec roku.

OPIS W ZAKŁADOWYM PLANIE KONT

Wzór 1

Konto 975 służy do ewidencji wydatków poniesionych na cele strukturalne.

Na stronie Wn tego konta ujmuje się kwoty poniesionych wydatków strukturalnych, ustalonych na podstawie dowodów źródłowych.

Po stronie Ma księguje się ewentualne zmniejszenia tych wydatków (zwroty dokonanych wydatków, korekty).

Na koniec roku konto 975 wykazuje saldo Wn oznaczające wysokość poniesionych wydatków strukturalnych.

Do konta 975 prowadzi się ewidencję analityczną w podziale na obszary i kategorie, zgodne z klasyfikacją wydatków strukturalnych.

Ewidencja na koncie 975 zgodnie z powyższym zapisem:

infoRgrafika

Objaśnienia:

1. Wydatek będący wydatkiem strukturalnym (na podstawie dowodu zapłaty faktury).

2. Zwrot części poniesionego wydatku strukturalnego.

Wzór 2

Konto 975 służy do ewidencji wydatków strukturalnych. Do konta prowadzi się ewidencję analityczną według klasyfikacji wydatków strukturalnych.

Po stronie Wn tego konta ujmuje się kwoty poniesionych wydatków strukturalnych oraz ewentualne zmniejszenia tych wydatków (zapis czerwony).

Po stronie Ma pod datą 31 grudnia księguje się równowartość zrealizowanych w danym roku budżetowym wydatków strukturalnych.

W trakcie roku konto 975 może wykazywać saldo Wn oznaczające wysokość wydatków poniesionych na cele strukturalne, na koniec roku konto nie wykazuje salda.

Ewidencja na koncie 975 zgodnie z zapisem:

infoRgrafika

1. Poniesione wydatki strukturalne (faktura + Wb) – zapłata za udział pracowników w szkoleniu dającym nowe kwalifikacje zawodowe 3400 zł;

2. Zmniejszenie kwoty poniesionych wydatków strukturalnych (faktura korygująca) – zwrot kosztów szkolenia 1 pracownika w związku z jego nieobecnością na szkoleniu kwota 800 zł;

3. Poniesione gotówką wydatki strukturalne (KW) kwota 1271 zł;

4. Równowartość poniesionych w ciągu roku wydatków strukturalnych (księgowanie pod datą 31 grudnia) kwota 3871 zł. ©?

Polecamy serwis: Wydatki strukturalne


● Konto 976 „Wzajemne rozliczenia między jednostkami”

Konto to pojawiło się w związku z wprowadzonymi w 2012 r. zmianami w rozporządzeniu w sprawie szczególnych zasad rachunkowości i planów kont zobowiązującymi jednostki sektora finansów publicznych do uwzględniania (wyłączania) w sporządzanych sprawozdaniach finansowych tzw. rozliczeń wzajemnych. Czyli rozliczeń pomiędzy jednostkami, dla których dysponent części budżetowej lub jednostka samorządu terytorialnego sporządza sprawozdanie łączne, będące sumą sprawozdań jednostek podległych.

Ewidencja wzajemnych rozliczeń jest niezwykle istotna, ponieważ wpływa na rzetelność i jakość danych przedstawianych w łącznych sprawozdaniach finansowych – eliminuje „podwójne” ujęcie niektórych wartości.

Rozliczenia wzajemne dotyczą przede wszystkim:

● wzajemnych należności i zobowiązań oraz rozrachunków o podobnym charakterze;

● wyniku finansowego ustalonego na operacjach dokonywanych pomiędzy jednostkami.

Jako rozliczenia wzajemne ujmuje się następujące operacje pomiędzy jednostkami podległymi jednemu dysponentowi wyższego stopnia:

– należności,

– zobowiązania,

przychody i koszty (obciążenia wzajemne np. za media),

– operacje majątkowe takie jak np. nieodpłatne przekazanie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych pomiędzy jednostkami, sprzedaż środków trwałych lub materiałów pomiędzy jednostkami.

Konto 976 wymaga szczegółowego uregulowania w zakładowym planie kont jednostki, ponieważ w rozporządzeniu jego opis ogranicza się jedynie do wskazania, do jakich celów konto to służy. Całkowicie brak określonych zasad zapisu na tym koncie ani wskazań co do salda.

Kto musi stosować

W związku z zapisem paragrafu 19 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczególnych zasad rachunkowości i planów kont często pojawia się wątpliwość, czy wszystkie jednostki są zobowiązane do ewidencjonowania rozliczeń wzajemnych, czy tylko jednostki sporządzające sprawozdanie łączne (czyli np. jednostki samorządu terytorialnego lub dysponenci drugiego stopnia).

Zapis par. 19 brzmi bowiem następująco: „Jednostki budżetowe obsługujące dysponenta części budżetowej i dysponentów środków budżetu państwa drugiego stopnia sporządzają łączne sprawozdania finansowe, będące sumą sprawozdań finansowych jednostek i placówek podległych dysponentom części budżetowej i dysponentom środków budżetu państwa drugiego stopnia oraz własnego sprawozdania finansowego, z odpowiednim wyłączeniem wzajemnych rozliczeń dokonywanych między tymi jednostkami”.

Celem ewidencji rozliczeń wzajemnych jest prawidłowe ujęcie danych w łącznym sprawozdaniu finansowym, jednak dysponent II stopnia czy też jednostka samorządu terytorialnego musi mieć informację na temat rozliczeń nie tylko pomiędzy sobą a podległymi jednostkami, ale również tych dokonywanych bezpośrednio (bez jej udziału) pomiędzy jednostkami podległymi. Jedynym źródłem takiej informacji są zapisy w jednostkowych sprawozdaniach finansowych podległych jednostek na temat rozliczeń wzajemnych, które wynikać muszą z ewidencji, tj. zapisów na koncie 976.

Tak więc zapisu rozporządzania nie można czytać literalnie. Wszystkie jednostki sektora publicznego, w których wystąpią rozliczenia wzajemne, są zobowiązane do ich wykazania na koncie 976.

Opis konta 976 w rozporządzeniu:

„Konto służy do ewidencji kwot wynikających ze wzajemnych rozliczeń między jednostkami w celu sporządzenia łącznego sprawozdania finansowego”.

OPIS W ZAKŁADOWYM PLANIE KONT

Wzór 3

Konto 976 służy do ewidencji kwot wynikających ze wzajemnych rozliczeń między jednostką X a pozostałymi jednostkami, gdzie dla wszystkich tych jednostek dysponent XYZ sporządza łączne sprawozdanie finansowe.

Rozliczenia wzajemne w jednostce X występują z tytułu wzajemnych należności i zobowiązań.

Po stronie Wn konta 976 księguje się:

– wzajemne należności,

– spłatę zobowiązań wzajemnych.

Po stronie Ma konta 976 księguje się:

– zobowiązania wzajemne,

– spłatę należności wzajemnych.

Na koniec roku konto 976 może wykazywać dwa salda:

– saldo Wn oznaczające stan niezapłaconych należności wzajemnych podlegających wyłączeniu w łącznym sprawozdaniu finansowym,

– saldo Ma oznaczające stan niespłaconych zobowiązań wzajemnych podlegających wyłączeniu w łącznym sprawozdaniu finansowym.

Saldo nie podlega przeniesieniu na kolejny rok obrotowy, saldo konta 976 na dzień 1 stycznia jest zerowe.

Ewidencja na koncie 976 zgodnie z ustalonymi powyżej zasadami:

infoRgrafika

Objaśnienia:

1. Nota obciążeniowa – należności od innej jednostki z tytułu rozliczenia mediów kwota 826 zł;

2. Wyciąg bankowy – spłata części należności kwota 300 zł;

3. Nota obciążeniowa – zobowiązania z tytułu udziału pracownika w szkoleniu organizowanym przez inną jednostkę kwota 120 zł;

4. Wyciąg bankowy – spłata zobowiązań kwota 120 zł.

Saldo na koniec roku: saldo Wn w kwocie 526 zł oznaczające stan niespłaconych należności podlegających wyłączeniu w sprawozdaniu łącznym. ©?

Magdalena Rypińska

 kierownik państwowej jednostki budżetowej

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330 ze zm.).

Rozporządzenie ministra finansów z 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 289).

Polecamy serwis: Rachunkowość budżetowa

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Księgowość budżetowa
    1 sty 2000
    25 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Błąd w wykazaniu podatku na paragonie można skorygować

    Czy podatek wynikający z nieprawidłowego zaewidencjonowania sprzedaży na kasie fiskalnej (23% VAT zamiast ZW) należy odprowadzić do urzędu skarbowego?

    Czy pracownik samorządowy musi skorzystać z ciągłego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 14 dni

    Pracownik nie chce skorzystać z dwutygodniowego wypoczynku, mimo że zostało to określone w sporządzonym w styczniu planie urlopowym. Czym pracodawca powinien się podeprzeć, aby pracownik obowiązkowo skorzystał z urlopu w wyznaczonym terminie i we wskazanym wymiarze?

    Jak rozliczyć w księgach rachunkowych nadpłatę z tytułu użytkowania wieczystego

    Użytkownik wniósł opłatę z tytułu użytkowania wieczystego na rachunek bankowy powiatu w roku 2019. Powiat przekazał zebrane dochody odpowiednio: 75% udział Skarbu Państwa - urząd marszałkowski, 25% udział powiatu. W roku 2021 po weryfikacji dokumentów przez wydział geodezji wpłacona przez użytkownika kwota okazała się nadpłatą i podlega zwrotowi. Użytkownik wystąpił do powiatu o zwrot nadpłaconej kwoty. Czy prawidłowe jest występowanie do urzędu wojewódzkiego o zwrot przekazanej kwoty, czy należy pomniejszać o zwrot dochody zebrane przez powiat w 2021? Jak należy zaksięgować zwrot nadpłaty, w przypadku gdy kwota zostanie zwrócona do powiatu przez urząd wojewódzki w wysokości 75%? Z jakiego paragrafu należy zwrócić użytkownikowi 25% udziału powiatu, w przypadku gdy stanowił dochód w roku 2019? Jak powinna wyglądać ewidencja księgowa na kontach w zaistniałej sytuacji?

    NFZ przyjmuje wnioski od aptek, które chcą przystąpić do programu szczepień

    Apteki - szczepienia na COVID-19. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Jak zgłosić aptekę do Narodowego Programu Szczepień? Na jakich zasadach szczepienia przeprowadzają farmaceuci?

    Powrót do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) 2022

    Stabilizująca reguła wydatkowa. Rząd przyjął projekt, który zakłada, że klauzula powrotu do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) zostanie wydłużona na rok 2022 r. - poinformował resort finansów.

    Zasady ustalania odpłatności za usługi opiekuńcze

    Czy rada gminy może w uchwale w sprawie szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze (z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi) oraz w sprawie szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłat, jak również w sprawie trybu ich pobierania, postanowić, że „koszt jednej godziny świadczonych usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych określa kierownik właściwego Ośrodka Pomocy Społecznej”?

    Jakie dane są niezbędne do przyznania dodatku energetycznego?

    Rada gminy ma podjąć uchwałę w sprawie dodatku energetycznego. Jej integralną część stanowi załącznik - wzór wniosku o przyznanie tego dodatku. W związku z tym powstała wątpliwość o zakres danych, których można żądać w takim wniosku. Czy dopuszczalne jest żądanie danych dotyczących domowników osoby występującej z wnioskiem o przyznanie dodatku energetycznego (imię nazwisko, stopień pokrewieństwa oraz data urodzenia)?

    Zwolnienia dla przedsiębiorców w podatku od nieruchomości

    Rada gminy postanowiła podjąć uchwałę ustanawiającą zwolnienia w podatku od nieruchomości, w ramach pomocy de minimis, dla przedsiębiorców. Czy w takiej uchwale - jako warunek uzyskania zwolnienia - można zapisać brak zaległości w podatkach i opłatach lokalnych stanowiących dochód budżetu gminy?

    Strajk pielęgniarek: czy będą podwyżki?

    Strajk pielęgniarek: zarobki pielęgniarek. W poniedziałek rozpoczęły się strajki ostrzegawcze pielęgniarek w szpitalach na terenie całej Polski. W pierwszej fali dwugodzinnych strajków ostrzegawczych wzięło udział ok. 40 szpitali, które osiągnęły etap sporu zbiorowego. Czy będą podwyżki dla pielęgniarek?

    Zwrot kosztu mediów dokonany przez OKE a VAT

    W związku z organizowanym na terenie szkoły egzaminem ósmoklasisty szkoła refakturuje na okręgową komisją egzaminacyjną m.in. koszty mediów za czas funkcjonowania na jej terenie komisji egzaminacyjnej. Jaką stawkę VAT należy zastosować w takim przypadku?

    Termin wypłaty odprawy emerytalnej pracownikowi samorządowemu

    Czy odprawę emerytalną należy wypłacić w ostatnim dniu zatrudnienia, mimo że nie ma jeszcze decyzji ZUS o przyznaniu, czy należy poczekać do otrzymania decyzji?

    Nieodpłatne przekazanie majątku ruchomego do spółdzielni socjalnej

    Czy jednostka budżetowa podległa powiatowi może dokonać nieodpłatnego przekazania lub darowizny majątku ruchomego spółdzielni socjalnej?

    Audyt wewnętrzny w jednostkach sektora finansów publicznych

    Audyt wewnętrzny - na czym polega i jakie są korzyści płynące z audytu? Maj jest międzynarodowym miesiącem świadomości o audycie wewnętrznym.

    Rada nie musi upoważniać wójta do spłaty gminnych zobowiązań

    Czy rada gminy może w uchwale nowelizującej budżet gminy na 2021 rok upoważnić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do spłat zobowiązań gminy oraz do zabezpieczania zawieranych umów o dofinansowanie realizowanych programów i projektów w „innej formie wymaganej przez dysponenta środków”?

    Opłata za odbiór śmieci z nieruchomości letniskowej

    Czy rada gminy może wprowadzić w trakcie trwania roku podatkowego ryczałtowe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe?

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia 2021

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia - Ministerstwo Zdrowia skierowało do prac rządu projekt nowelizujący przepisy.

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli 2021

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli - czym jest i ile wynosi w 2021 roku? 13 maja 2021 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki w sprawie minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli.

    Opodatkowanie dodatków i nagród spisowych wypłacanych pracownikom urzędów

    W związku z przeprowadzanym Narodowym Spisem Powszechnym Ludności i Mieszkań 2021 r. niektórzy pracownicy urzędu gminy zostali oddelegowani do prac spisowych. Czy wypłacone im dodatki i nagrody spisowe należy zaliczyć do przychodów ze stosunku pracy?

    COVID-19 a prawo do odliczenia VAT z tytułu termomodernizacji DPS

    Dom pomocy społecznej przeprowadza termomodernizację budynku. Czy w sytuacji pandemii, w związku z przeprowadzaną termomodernizacją, można dokonać częściowego odliczenia VAT, czy należy uznać, że DPS nie prowadzi działalności opodatkowanej?

    Klasyfikacja budżetowa wydatków na wniesienie dopłaty do kapitału zapasowego do spółki

    Jaki paragraf wydatkowy zastosować do wydatku z tytułu „wniesienia dopłaty do kapitału zapasowego spółki gminy”. Czy prawidłowy będzie § 415 „Opłaty na rzecz budżetu państwa” czy § 601 „Wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów”?

    Wydatek na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień

    Jak księgować po stronie ośrodka pomocy społecznej wydatki na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień finansowane ze środków Funduszu Przeciwdziałania COVID-19.

    Czy blaszaki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości

    Czy gmina może naliczać podatek od nieruchomości od tzw. blaszaków, które służą jako składziki na narzędzia, czy jako pomieszczenia do przechowywania różnych rzeczy, np. rowerów, kosiarek itp. Zgodnie z prawem budowlanym, nie są to ani budynki, ani obiekty budowlane.

    Klasyfikacja budżetowa wydatku za badania na przeciwciała COVID-19

    W jakim paragrafie należy zaksięgować fakturę za badania na przeciwciała (COVID-19) - w § 428 czy § 430? Nie są to badania okresowe w ramach medycyny pracy, tylko badanie krwi zlecone przez szkołę swoim pracownikom.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r. Czy do paragonu z NIP nabywcy można wystawić fakturę? Od kiedy paragony z NIP wykazywać w nowym JPK_VAT?

    Czy konto 840 jest właściwe do rozliczania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności

    Czy jednostka - urząd gminy - powinna prowadzić konto 840 do księgowania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności na 20 lat?