Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zakazy używania i sprzedaży fajerwerków w gminie

Zakazy używania i sprzedaży fajerwerków w gminie
Zakazy używania i sprzedaży fajerwerków w gminie
Charakterystyczne dla okresu przedświątecznego inicjatywy wprowadzania w gminach zakazów lub ograniczeń w zakresie używania, sprzedaży lub organizowania pokazów z wykorzystaniem wyrobów pirotechnicznych jedynie pozornie znajdują podstawę prawną, wykraczając w rzeczywistości poza kompetencje prawodawcze organów gminy.

Małymi krokami zbliża się koniec roku. Można spodziewać się, że przygotowaniom towarzyszącym pożegnaniu starego i przywitaniu nowego roku towarzyszyć będzie - wzorem ostatnich lat – rozgorzała dyskusja o sposobie celebrowania zmiany daty w naszych kalendarzach. Część społeczeństwa - tak w Polsce, jak i na świecie - coraz głośniej wyraża bowiem sprzeciw wobec świętowania z użyciem wyrobów pirotechnicznych wskazując na negatywne skutki pokazów fajerwerków dla środowiska, w tym na ich wpływ na zachowania zwierząt. Część społeczeństwa nie wyobraża sobie natomiast uświetnienia tej okazji w inny sposób, aniżeli poprzez tradycyjny pokaz tańczących na niebie, wybuchających kul oraz fontann świetlnych – nadających zmianie daty wyjątkowego i uroczystego charakteru.

Do przedmiotowej dyskusji włączane są również samorządy. Obserwacja praktyki pokazuje, że coraz większa liczba gmin pod wpływem lokalnych aktywistów rozważa lub podejmuje inicjatywy związane z wprowadzeniem na swoim terenie zakazów lub ograniczeń w zakresie sprzedaży detalicznej wyrobów pirotechnicznych przeznaczonych do użytku cywilnego, używania ww. wyrobów lub organizowania widowisk (pokazów) z ich wykorzystaniem. Tendencja do wprowadzania ww. zakazów i ograniczeń nie jest przy tym wyłącznie właściwa prawodawstwu lokalnemu. W praktyce można bowiem spotkać również inicjatywy uregulowania omawianej materii na szczeblu powiatowym i wojewódzkim.

Przepisy ustawowe nie przewidują wprost podstawy prawnej dla ustanawiania przez samorządy ww. zakazów lub ograniczeń. W konsekwencji, samorządy sięgają do tzw. generalnej kompetencji prawodawczej umożliwiającej im przyjmowanie w drodze przepisów porządkowych regulacji miejscowych w stanach wyjątkowego zagrożenia dla dóbr prawnie chronionych, takich jak życie i zdrowie ludzkie. Kompetencja do stanowienia przepisów porządkowych ma jednak szczególny charakter i przeznaczenie. Udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy stanowi ona właściwą ścieżkę wprowadzania tytułowych ograniczeń i zakazów musi uwzględniać specyfikę omawianej podstawy prawodawczej.

Przepisy porządkowe wyróżniają się niewątpliwie na tle wszystkich źródeł prawa w Polsce. Akty prawa miejscowego o charakterze porządkowym, w przeciwieństwie do aktów wykonawczych, nie są bowiem wydawane w celu szczegółowej realizacji ustawowych unormowań materialno-prawnych, lecz w celu uregulowania pewnej sfery stosunków społecznych, którą nie zajął się prawodawca, a której granice wyznacza potrzeba ochrony pewnych szczególnych dóbr. Podstawę prawną do uchwalania przepisów porządkowych przez organy gminy formułuje przepis art. 40 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym: „W zakresie nieuregulowanym w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących rada gminy może wydawać przepisy porządkowe, jeżeli jest to niezbędne dla ochrony życia lub zdrowia obywateli oraz dla zapewnienia porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego.”. Z regulacji tej wynika, że do wydania przepisów porządkowych wymagane jest wystąpienie łącznie następujących przesłanek:

1. zakresu nieuregulowanego w odrębnych ustawach lub innych przepisach powszechnie obowiązujących (tzw. obiektywna luka prawna),

2. zagrożenia jednej z kategorii dóbr prawnie chronionych tj. życia lub zdrowia obywateli, porządku, spokoju i bezpieczeństwa publicznego,

3. niezbędności (nieodzowności) podjęcia działań na rzecz ochrony zagrożonych dóbr.

W pierwszym odczuciu ww. warunki zdają się być spełnione dla wprowadzenia ograniczeń dotyczących obrotu i korzystania z wyrobów pirotechnicznych. Wyroby te należą bowiem bez wątpienia do wyrobów podwyższonego ryzyka, których użycie grozi wystąpieniem niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia ludzkiego oraz środowiska naturalnego, a także może prowadzić do naruszenia porządku, spokoju lub bezpieczeństwa publicznego. Równocześnie prawodawca nie wprowadził na szczeblu ustawowym ani trwałych, ani czasowych zakazów używania tych wyrobów, ich sprzedaży oraz organizowania z ich wykorzystaniem pokazów, co pozornie mogłoby świadczyć o braku powszechnie obowiązującej regulacji w tej materii (luce prawnej).

Wyżej poczynione wnioski przy głębszej analizie dorobku orzecznictwa i doktryny poświęconego specyfice kompetencji do stanowienia przepisów porządkowych oraz regulacji prawnych dotyczących obrotu i korzystania z wyrobów pirotechnicznych przeznaczonych do użytku cywilnego okazują się być błędne.

Rozwijając powyższe wskazać trzeba, że w obowiązującym stanie prawnym sprzedaż detaliczna wyrobów pirotechnicznych, używanie tych wyrobów oraz organizowanie widowisk (pokazów) z ich wykorzystaniem wyznaczona jest szczegółowo licznymi przepisami prawnymi o zasięgu ogólnokrajowym, które gwarantować mają właściwą jakość omawianych wyrobów oraz ochronę konsumentów (użytkowników końcowych) i bezpieczeństwa publicznego. Obowiązujące przepisy w omawianej materii zostały zatem uchwalone nie w jakimkolwiek celu, lecz w celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa omawianych wyrobów dla życia i zdrowia ludzkiego, mienia oraz środowiska naturalnego. Nie sposób zatem przyjąć, że potrzeba ochrony tych dóbr legitymuje organy gminne do wprowadzania przepisów porządkowych w omawianej materii, skoro ustawodawca wyznaczył obowiązujące w całym kraju standardy zabezpieczające te dobra przed naruszeniem (zagrożeniem). Prawdą jest, że w praktyce spotykane są przypadki używania wyrobów pirotechnicznych w sposób godzący w zasady współżycia społecznego (np. zdetonowanie fajerwerków w celach chuligańskich), jednakże sytuacje takie są odrębnie w systemie prawa polskiego penalizowane jako wybryk, o którym mowa w art. 51 Kodeksu wykroczeń, i nie mogą stanowić podstaw do apriorycznego zakazywania lub ograniczenia używania wyrobów pirotechnicznych w sposób ustawowo dozwolony.

Mając na uwadze powyższe, uznać trzeba, że brak silniejszej reglamentacji sfery używania i sprzedaży wyrobów pirotechnicznych należy uznać za celowe działanie prawodawcy, nie zaś za pozostawienie samorządom furtki prawnej umożliwiającej im wprowadzenie lokalnej reglamentacji. Wniosek ten potwierdza interpretacja przepisów polskich z perspektywy regulacji wspólnotowych. Z unijnych dyrektyw harmonizacyjnych Parlamentu Europejskiego i Rady 2007/23/WE oraz 2013/29/UE, wynika bowiem wyraźnie, że władze polskie, a zatem także władze samorządowe, nie mogą zabraniać, ograniczać lub utrudniać udostępniania na rynku wyrobów pirotechnicznych, które spełniają wymagania dyrektyw unijnych tj. są bezpieczne dla życia i zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowiska naturalnego.

Wskazać trzeba dalej, że przepisy porządkowe - jak każda kategoria aktów prawa miejscowego - muszą być osadzone w specyfice lokalnej. Stąd też, ewentualna, stwierdzona przez organ władzy samorządowej luka prawna musi być powiązana ze specyfiką lokalną. Stanowienie przepisów miejscowych – ze swej definicji – ograniczone jest do spraw publicznych o znaczeniu lokalnym (por. art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). Niedopuszczalne jest zatem wydawanie przepisów porządkowych w odniesieniu do zjawisk występujących w całym kraju, a więc sfery stosunków społecznych, która wymaga ogólnopolskich uregulowań. W tym kontekście wskazać należy, że podnoszone w dyskusjach o bezpieczeństwie i skutkach używania fajerwerków, petard oraz innych materiałów pirotechnicznych (zwłaszcza hukowych) argumenty nie są wiązane ze specyfiką uwarunkowań lokalnych, lecz mają charakter uniwersalny. Uznać zatem należy, że objęcie tej materii reglamentacją lokalną – wobec jej ogólnokrajowego znaczenia – stanowiłoby przejaw wkroczenia przez władze gminy w sferę zastrzeżoną dla ustawodawcy.

Wreszcie wskazać trzeba także, że przepisy porządkowe - w przeciwieństwie do pozostałych kategorii aktów prawa miejscowego - nie są instrumentem prawnym służącym do wprowadzania trwałych rozwiązań miejscowych w określonym zakresie spraw, lecz narzędziem prawnym służącym do bieżącego, doraźnego i szybkiego zapobiegania sytuacjom naruszania lub zagrożenia dóbr prawnie chronionym. Chodzi o sytuacje wymagające niezwłocznego działania prawodawczego ze strony organów gminy. Zdarzenie inicjujące uchwalenie przepisów porządkowych musi mieć zatem charakter nagły, wcześniej nieprzewidywalny, zagrażający życiu lub zdrowiu obywateli albo porządkowi, spokojowi lub bezpieczeństwu publicznemu. Trudno racjonalnie dowodzić, by używanie wyrobów pirotechnicznych przeznaczonych do użytku cywilnego stwarzało nagłe, nieprzewidziane wcześniej zagrożenia. Używanie wyrobów pirotechnicznych nie jest zjawiskiem nowym, ani w sposób szczególny intensyfikującym się. Korzystanie z tych wyrobów jako sposób celebrowania szczególnych wydarzeń jest powszechnie znany i wpisuje się w ugruntowaną już tradycję społeczną.

O ile aprioryczne wprowadzanie przepisów porządkowych w tytułowej materii uznać należy za rażąco naruszające dyspozycje przepisu art. 40 ust. 3 u.s.g., to jednak nie sposób wykluczyć, że w ściśle określonych okolicznościach i uwarunkowaniach lokalnych (np. w związku z wyciekiem substancji łatwopalnych w lokalnej fabryce) wprowadzenie w drodze przepisów porządkowych tymczasowych zakazów lub ograniczeń w zakresie sprzedaży detalicznej wyrobów pirotechnicznych przeznaczonych do użytku cywilnego, używania tych wyrobów lub organizowania widowisk (pokazów) będzie zgodne z tym przepisem. Przykładem z praktyki realizującym opisywane założenia wydaje się być rozporządzenie Nr 18/06 Wojewody Małopolskiego z dnia 15 maja 2006 r. w sprawie wprowadzenia zakazu używania na wyznaczonym obszarze województwa małopolskiego materiałów i wyrobów pirotechnicznych, w którym wprowadzono czasowy zakaz używania materiałów i wyrobów pirotechnicznych na obszarze miasta Krakowa, Powiatu Krakowskiego, Powiatu Chrzanowskiego, Powiatu Oświęcimskiego i Powiatu Wadowickiego od dnia 26 maja 2006 r. od godziny 15.00 do dnia 28 maja 2006 r. do godziny 21.00, z powołaniem się na konieczność zapewnienia szczególnych względów bezpieczeństwa w trakcie pobytu w Krakowie papieża Benedykta XVI.

Reasumując, niezależnie od osobistej oceny potrzeby, zasadności, czy estetyki pokazów pirotechnicznych żywionej przez osoby piastujące funkcje w organach gminy, a także oczekiwań części społeczności lokalnej, uznać należy, że z prawnego punktu widzenia próba reglamentacji używania lub sprzedaży wyrobów pirotechnicznych w drodze przepisów porządkowych nie znajduje co do zasady umocowania ustawowego. Odpowiedzi na pytanie, czy i w jakim zakresie reglamentacja ta jest potrzebna, może udzielić jedynie ustawodawca.

Anna Kudra-Ostrowska

prawnik w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, doktorant WPiA UAM, specjalizuje się w zakresie prawa administracyjnego, ze szczególnym uwzględnieniem prawa samorządowego

Dr Krystian Ziemski & Partners Kancelaria Prawna spółka komandytowa w Poznaniu

www.ziemski.com.pl

Artykuł pochodzi z Portalu: www.prawodlasamorzadu.pl

Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!
Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Tyko teraz książka + ebook w PREZENCIE
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość budżetowa
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Wynajem nieruchomości na cele mieszkaniowe a VAT
    Spór co do zakresu stosowania zwolnienia od VAT w odniesieniu do usług w zakresie wynajmowania lub wydzierżawiania nieruchomości o charakterze mieszkalnym sprawiał, że VAT zawarty w czynszu najmu płaconym przez gminę na rzecz wynajmującego, jako związany z wykonaniem usługi zwolnionej nie podlegał odliczeniu i był cenotwórczy dla finalnego korzystającego.
    Po podwyżkach kierowca miejskiego autobusu zarabia 4400 zł na rękę. Chciałby 6500 zł netto + premia
    W Krakowie kierowcy miejskich autobusów zarabiają na rękę 4–4,3 tys. zł, a po pół roku pracy mogą liczyć na więcej o ok. 400 zł netto.
    Odliczenie VAT przy organizacji niebiletowanych imprez kulturalnych
    Lato to ten okres roku, który sprzyja organizacji imprez plenerowych i promowaniu działalności kulturalnej. Jest to szczególnie istotne w 2022 r., w którym po dwóch latach ograniczeń związanych z pandemią COVID-19 działalność ta ma szansę powrócić w szerszym zakresie. Niestety, wiąże się to także z powrotem problemów, które istniały już przed pandemią, a wśród nich odliczeniem przez instytucje kultury VAT związanego z organizacją imprez niebiletowanych.
    Klasyfikacja budżetowa: część rozwojowa subwencji dla samorządów [rozporządzenie z 15 lipca 2022 r.]
    ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 15 lipca 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych - poz. 1571
    Artur Soboń sugeruje: podwyżki w sferze budżetowej w 2023 r. będą wyższe niż 7,8 proc.
    Będziemy rozmawiać ze stroną społeczną o podwyżce dla urzędników w 2023 r. Na dziś nie powiedziałbym, że ta podwyżka skończy się na 7,8 proc. – powiedział w czwartek wiceminister finansów Artur Soboń, pytany podwyżki w sferze budżetowej.
    Soboń: dodatki do pelletu, oleju opałowego i gazu nie będą wynosiły 3000 zł. Każdy dodatek będzie miał inną wartość.
    Jeśli mamy różne paliwa, to oczywiście musi być zróżnicowanie - mówił wiceminister finansów Artur Soboń, pytany, czy dodatki dla gospodarstw ogrzewających się innym paliwem niż węgiel będą zróżnicowane. Jak dodał, nie ma żadnych przesłanek, by mówić, że czeka Polskę recesja.
    Jak uniknąć kary za niezłożenie deklaracji do CEEB do 30 czerwca 2022 r.?
    Ustawowy termin złożenia deklaracji dotyczących źródeł ciepła i spalania do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB) minął 30 czerwca 2022 r. Ale zapominalscy właściciele lub zarządcy budynków mogą uniknąć kary.
    W 2023 r. chcemy 1000 zł podwyżki dla urzędnika, a nie 300 zł. Dlaczego tylko dyrektor ma mieć więcej o 1,5 tys. zł [Wywiad]
    Dla każdego urzędnika po 1 tys. zł od stycznia. Inaczej dojdzie do paraliżu państwa, bo ludzie lawinowo odchodzą, a w urzędach mamy po kilkadziesiąt wakatów. Niemal połowa ogłoszeń o naborach nie jest rozstrzygana, bo albo nikt się nie zgłasza, albo pojawia się osoba bez kwalifikacji.
    Kiedy mieszkańcy miast mogą otrzymać zwrot opłaty za śmieci?
    Opłaty śmieciowe do zwrotu; prokuratura zaleca samorządom stosowanie ordynacji podatkowej.
    Czy można przenieść decyzję o legalizacji samowoli budowlanej?
    Powszechna jest praktyka przenoszenia decyzji o legalizacji samowoli budowlanej na wniosek inwestora.
    Jakich błędów unikać w uchwałach o ułatwieniu handlu rolnikom?
    Od 1 stycznia 2022 r. samorządy zostały obciążone nowymi obowiązkami związanymi z ułatwieniami prowadzenia handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. Wiązało się to m.in. z podjęciem stosownych uchwał - w tym określających zasady prowadzenia takiego handlu.
    Czy gmina może pozyskać dane osobowe na temat ilości zużytej wody przez mieszkańca?
    Czy przedsiębiorstwo wodociągowe może udostępnić gminie dane osobowe na temat ilości zużytej wody przez mieszkańca?
    Ustawa o wynagrodzeniach w ochronie zdrowia - na czym polega nowelizacja przepisów?
    Ostatnia nowelizacja ustawy o wynagrodzeniach w ochronie zdrowia m.in. istotnie podwyższyła wskaźniki służące ustalaniu tych minimalnych wynagrodzeń.
    Morawiecki: 4 mld zł dla 1300 gmin w ramach programu dla terenów popegeerowskich
    Ponad 1300 gmin skorzysta na Programie Inwestycji Strategicznych dla terenów popegeerowskich. 4 mld złotych zostaną przeznaczone na wsparcie 1871 inwestycji na tych terenach.
    Pensja brutto 5500 zł, to netto 5078,81 zł z dopłatą 1000 zł do urlopu z ZFŚS
    Pytanie: Pensja brutto 5500 zł. Pracownik dostał dopłatę 1000 zł z ZFŚS do wypoczynku. Ile otrzyma pensji netto?
    Zakwaterowanie uchodźców a zwolnienie z podatku od nieruchomości
    Czasem, w którym wzrasta w gminach zainteresowanie tematyką podatków i opłat lokalnych, jest zazwyczaj przełom trzeciego i czwartego kwartału roku. Wówczas muszą one zdecydować, czy kierując się wzrostem stawek maksymalnych podatków i opłat lokalnych, podejmą nowe uchwały podatkowe na kolejny rok, a także, czy zdecydują się na wprowadzenie na swoim terenie fakultatywnych opłat albo nowych zwolnień przedmiotowych.
    Ewidencja księgowa gruntów w użytkowaniu wieczystym
    Jakie zastosować konto bilansowe lub pozabilansowe dla gruntów w użytkowaniu wieczystym, od których jednostka samorządu terytorialnego płaci do starostwa opłaty roczne?
    Wzory na obliczenie pensji netto z wynagrodzenia brutto [5 kroków. Przykład]
    Artykuł przedstawia ogólny wzór obliczania pensji netto z wynagrodzenia brutto wraz z przykładem zastosowania algorytmu obliczeń. Obliczeń dokonujemy w 5 krokach.
    Czy gmina może ustalić opłatę za eksploatację cmentarza?
    Czy wójt (burmistrz, prezydent miasta) w zarządzeniu w sprawie wysokości opłat za usługi cmentarne pobierane na terenie gminy (miasta) może ustalić opłaty "za eksploatację cmentarza" - m.in. przy pochówku, ekshumacji zwłok oraz przy pracach kamieniarskich dotyczących nagrobka?
    3800 brutto i nagroda jubileuszowa, to 5428,91 netto od 1 lipca 2022 r. [42 przykłady]
    Lista płac, gdy pracownik otrzymał nagrodę jubileuszową - to przykład nr 32 z poradnika Wydawnictwa Infor o przeliczaniu wynagrodzeń z brutto na netto od 1 lipca 2022 r. Pozostałe przykłady w poradniku.
    Jakie są zasady stosowania pełnomocnictw do sprawowania zarządu mieniem gminy
    Pytanie: Co zrobić w następującej sytuacji. Wójt gminy nie udzielił kierownikom podległych jednostek budżetowych (szkół, ośrodka pomocy społecznej) i samorządowych zakładów budżetowych (zakładu gospodarki komunalnej, zakładu gospodarki mieszkaniowej) pełnomocnictw do sprawowania zarządu mieniem gminy, w które wyposażono te jednostki organizacyjne. Kierownicy jednostek działali mimo to, zawierając umowy związane z bieżącym prowadzeniem działalności statutowej swoich jednostek - w tym dotyczące zbywania, nabywania, wynajmowania i wydzierżawiania składników mienia komunalnego.
    Zwrot opłaty za zezwolenie na sprzedaż alkoholu w przypadku likwidacji sklepu
    Pytanie: Czy przedsiębiorcy, który uiścił w styczniu I ratę za zezwolenie na sprzedaż alkoholu w sklepie, przysługuje zwrot części środków, jeśli w marcu złożył rezygnację z korzystania z zezwolenia? Powodem rezygnacji była likwidacja sklepu.
    Jak obliczyć podatek od deszczu [przykład obliczeń, wzór]
    Sposób obliczania tzw. podatku od deszczu reguluje art. 272 ust. 8 Prawa wodnego. Wysokość tej opłaty gmina ustala jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wyrażonej w m2 x wielkość utraconej powierzchni biologicznie czynnej wyrażonej w m2 oraz czasu wyrażonego w latach.
    Wyliczenia MF wysokości PIT za 2022 r. i 2021 r. dla 100 pensji brutto według zasad od 1 lipca 2022 r.
    Wyliczenia MF: Pracownik z pensją brutto 3200 zł zapłaci mniejszy PIT za 2022 r. o 2014 zł. Dla pensji 12 000 zł brutto zmniejszenie PIT wyniesie 5068 zł. Dla pensji 50 000 zł brutto miesięcznie podwyżka rocznego PIT za 2022 r. to 29 039 zł.
    Od pensji 3700 - 3800 zł brutto podatnik zł zapłaci niższy PIT o 1871 zł - 1843 zł [obliczenia MF od 1 lipca 2022 r.]
    Pracownik z pensją 3700 zł brutto zapłaci w 2022 r. mniejszy podatek PIT o 1871 zł. Pracownik z pensją 3800 zł brutto zapłaci mniejszy podatek o 1843 zł.