Kategorie

Jak udowodnić okresy zatrudnienia do celów emerytalnych

Dziennik Gazeta Prawna
Największy polski dziennik prawno-gospodarczy
Bożena Wiktorowska
Bożena Wiktorowska
Jak udowodnić okresy zatrudnienia do celów emerytalnych/fot. Fotolia
Podstawowym dokumentem potwierdzającym okresy zatrudnienia jest świadectwo pracy. Czy w przypadku braku tego dokumentu, można powołać się na zeznania świadków? Jak udowodnić okres zatrudnienia przed sądem?

Sądy rozpatrując sprawy przeciwko ZUS, muszą zeznania świadków traktować na równi z dokumentami przedstawianymi przez pracodawców. Starając się o świadczenie, należy dostarczyć jak najwięcej dowodów potwierdzających prawo do niego

Czy sąd może kwestionować zeznania świadków

ZUS odmówił mi prawa do emerytury z racji wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Z dokumentów wystawionych przez pracodawcę wynikało bowiem, że pracowałam na stanowisku, gdzie nie było oddziaływania szkodliwych czynników. Poprosiłam byłych przełożonych nadal pracujących w firmie, żeby przedstawili sądowi zakres moich obowiązków. Sąd I instancji uznał jednak, że ich zeznania są niewiarygodne. Czy powinnam się odwoływać do sądu apelacyjnego?

TAK

Obecnie obowiązujące przepisy przewidują możliwość udowodnienia zeznaniami świadków okresu składkowego, od którego zależy prawo do świadczenia lub jego wysokość. Taki dowód dopuszcza się pod warunkiem złożenia przez zainteresowanego oświadczenia w formie pisemnej lub ustnej do protokołu, że nie może przedłożyć odpowiedniego dokumentu potwierdzającego ten okres. Inaczej jest w sprawach toczących się w sądach, gdzie trafiają odwołania od decyzji niekorzystnych dla ubezpieczonych. Z dotychczasowego orzecznictwa wynika, że dowód z zeznań świadków nie może być uznany za słabszy lub mniej wartościowy od innych. To, że określone relacje świadków pozostają w sprzeczności z dokumentami, nie jest wystarczające do przyjęcia, że ich zeznania są niewiarygodne. Wszelkie dowody podlegają bowiem swobodnej ocenie. Taka ocena została zapisana wprost w wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku. Sędziowie uznali wówczas świadectwo pracy jako dowód z dokumentu prywatnego, który nie ma silniejszej mocy dowodowej niż dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron. Co więcej, sądy przyjmując świadectwa pracy jako dokumenty prywatne wystawiane przez pracodawców, mają możliwość prowadzenia postępowania dowodowego, korzystając z zeznań świadków. Sprawa naszej czytelniczki powinna więc mieć ciąg dalszy.

Polecamy produkt: Jak zaoszczędzić na składkach ZUS

Podstawa prawna

Par. 22–24 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2011 r. nr 237, poz. 1412 ze zm.).

Art. 6–10 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 887 ze zm.).

Wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 5 marca 2014 r. (sygn. akt III AUa 1272/13).

Czy świadek może potwierdzić fakt zatrudnienia

Przez ponad 20 lat pracowałam w fabryce na Dolnym Śląsku. Na początku lat 90. zakład sprzedano zagranicznej firmie, która zwolniła wszystkich pracowników, a cała wzorcownia została zabrana za granicę. Podobno fabryka jeszcze kilka razy zmieniała właściciela. W przyszłym roku planuję przejść na emeryturę. Brakuje mi dokumentów potwierdzających ostatni rok zatrudnienia w zlikwidowanej fabryce już po prywatyzacji. Czy koleżanki z firmy mogą potwierdzić moje zatrudnienie?

TAK

W wyniku przemian gospodarczych po 1989 roku wiele osób ma poważne problemy ze zgromadzeniem dokumentów potwierdzających okresy zatrudnienia. Mogą jednak korzystać z pomocy świadków. Występując do ZUS z wnioskiem o ustalenie emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, a także o ustalenie kapitału początkowego lub o świadczenie przedemerytalne, powinny złożyć oświadczenie o braku dokumentów potwierdzających okres zatrudnienia, a także braku dowodów pośrednich. W oświadczeniu wnioskodawca informuje o przyczynach uniemożliwiających uzyskanie dokumentów i wskazuje dwóch świadków, najlepiej byłych współpracowników, którzy składają zeznania o jego zatrudnieniu. Powinni przede wszystkim zaświadczyć, jaką pracę wykonywał (rodzaj, zajmowane stanowisko), w jakim okresie, czy była to praca stała, w pełnym czy niepełnym wymiarze czasu, sezonowa czy dorywcza, przez ile godzin lub dni wykonywana, czy w trakcie jej wykonywania zainteresowany był ubezpieczony. Przedstawienie jak największej liczby faktów dotyczących pracy osoby zainteresowanej oraz świadka podnosi wiarygodność zeznań. Nie można mylić imion, dat, nazwy firmy i rodzaju pracy. Wpływ na ocenę wiarygodności zeznań mają też gesty oraz mimika.

Podstawa prawna

Par. 22–27 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2011 r. nr 237, poz. 1412 ze zm.).

Art. 5–10 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 887 ze zm.).

Czy trzeba odtworzyć świadectwa pracy

W czerwcu 1997 r. przeprowadziłam się z Białegostoku do Wrocławia. Z rodzinnego domu zabrałam całe swoje archiwum, w którym były także świadectwa pracy. W lipcu tego samego roku moje mieszkanie zostało zniszczone podczas powodzi tysiąclecia. Czy będą musiała odtwarzać wszystkie te dokumenty, żeby ubiegać się o emeryturę?

NIE

Katastrofalna powódź w lipcu 1997 r. spowodowała, że wiele osób straciło dokumenty potwierdzające zatrudnienie. I właśnie z tego powodu ZUS uznaje zeznania świadków potwierdzające zatrudnienie po 15 listopada 1991 r. w przypadku utraty dokumentów wskutek powodzi. Z takiej samej możliwości mogą skorzystać osoby zatrudnione po tym terminie, jeśli miały ukończone 15 lat, a wykonywały prace w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. Świadkowie mogą także potwierdzić zatrudnienie młodocianych pracowników przypadające przed 1 stycznia 1975 r., gdy pracodawca stwierdzi brak dokumentacji z tego okresu i brak możliwości potwierdzenia, że były zawierane (bądź nie) umowy z takimi pracownikami, albo potwierdzi, że zawierał umowy z młodocianymi pracownikami, lecz z powodu braku pełnej dokumentacji nie może potwierdzić faktu zatrudnienia konkretnej osoby.

Podstawa prawna

Par. 22–27 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe ( Dz.U. z 2011 r. nr 237, poz. 1412 ze zm.).

Art. 5–10 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 887 ze zm.).

Czy świadkowie potwierdzą kwotę zarobków

Mam za sobą 40 lat pracy. Za dwa lata przechodzę na emeryturę. Kadrowa namówiła mnie, żebym rozpoczął poszukiwania potwierdzeń wysokości zarobków, bo to będzie mieć wpływ na wysokość kapitału początkowego. Czy mogą to zrobić koledzy, którzy ze mną pracowali?

NIE

Wysokości wynagrodzenia lub dochodu, który ma stanowić podstawę wymiaru emerytury lub renty, w tym także kapitału początkowego, nie można udowodnić zeznaniami świadków. Natomiast inne składniki wynagrodzenia, takie jak premie, nagrody lub dodatki, mogą być uwzględnione tylko wtedy, gdy zachowana dokumentacja wskazuje niewątpliwie na ich faktyczną wypłatę w określonej wysokości, od której została odprowadzona składka na ubezpieczenie społeczne. Nie można więc uwzględniać premii, nagród ani dodatków określonych w dokumentacji osobowej pracownika jako składników wynagrodzenia przysługujących warunkowo (np. uzależnionych od wykonania planu produkcyjnego) lub uznaniowo i wypłacanych w zmiennych wysokościach – w razie braku dokumentów potwierdzających ich wypłatę i wysokość. Jeśli w aktach osobowych pracownika wynagrodzenie określone jest stawką godzinową, to dopuszczalne jest ustalenie wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru świadczenia. Jednak tylko wtedy, gdy zachowały się dane dotyczące liczby godzin, jaką pracownik faktycznie przepracował w danym okresie na określonym stanowisku (dziennie, tygodniowo lub miesięcznie). W razie gdy zainteresowany nie ma możliwości uzyskania wymaganych dowodów, przyjmowane są  kopie dokumentacji płacowej sporządzonej przez archiwum lub uwierzytelnione kopie  dokumentacji płacowej sporządzonej przez inne instytucje przechowujące dokumentację danego pracodawcy. Do ustalenia podstawy wymiaru z takiej dokumentacji może być przyjęte wynagrodzenie i ewentualnie wykazane inne składniki, co do których nie ma wątpliwości, iż były wypłacone i podlegały składce na ubezpieczenie społeczne.

Zobacz serwis: Kadry i płace

Podstawa prawna

Par. 21–27 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2011 r. nr 237, poz. 1412 ze zm.).

Art. 5–10 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 887 ze zm.).

Czy duża liczba dowodów pomoże uzyskać świadczenie

Moja mama w grudniu przechodzi na emeryturę. Próbuje odszukać wszystkie dokumenty potwierdzające nie tylko lata pracy, ale także wysokość zarobków. Czy złożenie PIT za lata 90. zwiększy jej szanse na otrzymanie wyższej emerytury?

TAK

Wielokrotnie zakład emerytalny kwestionował dokumenty potwierdzające okresy składkowe i nieskładkowe. W takim przypadku należy przedstawić dowody pośrednie, takie jak PIT, wystawione przez pracodawcę, które mogą być uznane na podstawie orzeczenia sądu. W postępowaniu sądowym bowiem dopuszczalne jest przeprowadzenie wszelkich dowodów dla wykazania okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia i jego wysokość. Dotyczy to przypadku, gdy organ rentowy kwestionuje treść załączonych do wniosku dokumentów, jak też wówczas, gdy osoba ubiegająca się o świadczenie – z różnych przyczyn – nie może takich dokumentów przedstawić. Sąd ma bowiem obowiązek rozważenia na nowo całego zebranego w sprawie materiału oraz prawo do jego własnej oceny. Prawomocny wyrok sądu – niezależnie od uzasadnienia rozstrzygnięcia – wiąże nie tylko strony i sąd, który go wydał, lecz również organ rentowy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. ⒸⓅ

Podstawa prawna

Par. 21–27 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz.U. z 2011 r. nr 237, poz. 1412 ze zm.).

Art. 5–10 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 887 ze zm.).

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość budżetowa
    1 sty 2000
    23 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Błąd w wykazaniu podatku na paragonie można skorygować

    Czy podatek wynikający z nieprawidłowego zaewidencjonowania sprzedaży na kasie fiskalnej (23% VAT zamiast ZW) należy odprowadzić do urzędu skarbowego?

    Czy pracownik samorządowy musi skorzystać z ciągłego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 14 dni

    Pracownik nie chce skorzystać z dwutygodniowego wypoczynku, mimo że zostało to określone w sporządzonym w styczniu planie urlopowym. Czym pracodawca powinien się podeprzeć, aby pracownik obowiązkowo skorzystał z urlopu w wyznaczonym terminie i we wskazanym wymiarze?

    Jak rozliczyć w księgach rachunkowych nadpłatę z tytułu użytkowania wieczystego

    Użytkownik wniósł opłatę z tytułu użytkowania wieczystego na rachunek bankowy powiatu w roku 2019. Powiat przekazał zebrane dochody odpowiednio: 75% udział Skarbu Państwa - urząd marszałkowski, 25% udział powiatu. W roku 2021 po weryfikacji dokumentów przez wydział geodezji wpłacona przez użytkownika kwota okazała się nadpłatą i podlega zwrotowi. Użytkownik wystąpił do powiatu o zwrot nadpłaconej kwoty. Czy prawidłowe jest występowanie do urzędu wojewódzkiego o zwrot przekazanej kwoty, czy należy pomniejszać o zwrot dochody zebrane przez powiat w 2021? Jak należy zaksięgować zwrot nadpłaty, w przypadku gdy kwota zostanie zwrócona do powiatu przez urząd wojewódzki w wysokości 75%? Z jakiego paragrafu należy zwrócić użytkownikowi 25% udziału powiatu, w przypadku gdy stanowił dochód w roku 2019? Jak powinna wyglądać ewidencja księgowa na kontach w zaistniałej sytuacji?

    NFZ przyjmuje wnioski od aptek, które chcą przystąpić do programu szczepień

    Apteki - szczepienia na COVID-19. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Jak zgłosić aptekę do Narodowego Programu Szczepień? Na jakich zasadach szczepienia przeprowadzają farmaceuci?

    Powrót do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) 2022

    Stabilizująca reguła wydatkowa. Rząd przyjął projekt, który zakłada, że klauzula powrotu do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) zostanie wydłużona na rok 2022 r. - poinformował resort finansów.

    Zasady ustalania odpłatności za usługi opiekuńcze

    Czy rada gminy może w uchwale w sprawie szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze (z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi) oraz w sprawie szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłat, jak również w sprawie trybu ich pobierania, postanowić, że „koszt jednej godziny świadczonych usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych określa kierownik właściwego Ośrodka Pomocy Społecznej”?

    Jakie dane są niezbędne do przyznania dodatku energetycznego?

    Rada gminy ma podjąć uchwałę w sprawie dodatku energetycznego. Jej integralną część stanowi załącznik - wzór wniosku o przyznanie tego dodatku. W związku z tym powstała wątpliwość o zakres danych, których można żądać w takim wniosku. Czy dopuszczalne jest żądanie danych dotyczących domowników osoby występującej z wnioskiem o przyznanie dodatku energetycznego (imię nazwisko, stopień pokrewieństwa oraz data urodzenia)?

    Zwolnienia dla przedsiębiorców w podatku od nieruchomości

    Rada gminy postanowiła podjąć uchwałę ustanawiającą zwolnienia w podatku od nieruchomości, w ramach pomocy de minimis, dla przedsiębiorców. Czy w takiej uchwale - jako warunek uzyskania zwolnienia - można zapisać brak zaległości w podatkach i opłatach lokalnych stanowiących dochód budżetu gminy?

    Strajk pielęgniarek: czy będą podwyżki?

    Strajk pielęgniarek: zarobki pielęgniarek. W poniedziałek rozpoczęły się strajki ostrzegawcze pielęgniarek w szpitalach na terenie całej Polski. W pierwszej fali dwugodzinnych strajków ostrzegawczych wzięło udział ok. 40 szpitali, które osiągnęły etap sporu zbiorowego. Czy będą podwyżki dla pielęgniarek?

    Zwrot kosztu mediów dokonany przez OKE a VAT

    W związku z organizowanym na terenie szkoły egzaminem ósmoklasisty szkoła refakturuje na okręgową komisją egzaminacyjną m.in. koszty mediów za czas funkcjonowania na jej terenie komisji egzaminacyjnej. Jaką stawkę VAT należy zastosować w takim przypadku?

    Termin wypłaty odprawy emerytalnej pracownikowi samorządowemu

    Czy odprawę emerytalną należy wypłacić w ostatnim dniu zatrudnienia, mimo że nie ma jeszcze decyzji ZUS o przyznaniu, czy należy poczekać do otrzymania decyzji?

    Nieodpłatne przekazanie majątku ruchomego do spółdzielni socjalnej

    Czy jednostka budżetowa podległa powiatowi może dokonać nieodpłatnego przekazania lub darowizny majątku ruchomego spółdzielni socjalnej?

    Audyt wewnętrzny w jednostkach sektora finansów publicznych

    Audyt wewnętrzny - na czym polega i jakie są korzyści płynące z audytu? Maj jest międzynarodowym miesiącem świadomości o audycie wewnętrznym.

    Rada nie musi upoważniać wójta do spłaty gminnych zobowiązań

    Czy rada gminy może w uchwale nowelizującej budżet gminy na 2021 rok upoważnić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do spłat zobowiązań gminy oraz do zabezpieczania zawieranych umów o dofinansowanie realizowanych programów i projektów w „innej formie wymaganej przez dysponenta środków”?

    Opłata za odbiór śmieci z nieruchomości letniskowej

    Czy rada gminy może wprowadzić w trakcie trwania roku podatkowego ryczałtowe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe?

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia 2021

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia - Ministerstwo Zdrowia skierowało do prac rządu projekt nowelizujący przepisy.

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli 2021

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli - czym jest i ile wynosi w 2021 roku? 13 maja 2021 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki w sprawie minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli.

    Opodatkowanie dodatków i nagród spisowych wypłacanych pracownikom urzędów

    W związku z przeprowadzanym Narodowym Spisem Powszechnym Ludności i Mieszkań 2021 r. niektórzy pracownicy urzędu gminy zostali oddelegowani do prac spisowych. Czy wypłacone im dodatki i nagrody spisowe należy zaliczyć do przychodów ze stosunku pracy?

    COVID-19 a prawo do odliczenia VAT z tytułu termomodernizacji DPS

    Dom pomocy społecznej przeprowadza termomodernizację budynku. Czy w sytuacji pandemii, w związku z przeprowadzaną termomodernizacją, można dokonać częściowego odliczenia VAT, czy należy uznać, że DPS nie prowadzi działalności opodatkowanej?

    Klasyfikacja budżetowa wydatków na wniesienie dopłaty do kapitału zapasowego do spółki

    Jaki paragraf wydatkowy zastosować do wydatku z tytułu „wniesienia dopłaty do kapitału zapasowego spółki gminy”. Czy prawidłowy będzie § 415 „Opłaty na rzecz budżetu państwa” czy § 601 „Wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów”?

    Wydatek na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień

    Jak księgować po stronie ośrodka pomocy społecznej wydatki na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień finansowane ze środków Funduszu Przeciwdziałania COVID-19.

    Czy blaszaki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości

    Czy gmina może naliczać podatek od nieruchomości od tzw. blaszaków, które służą jako składziki na narzędzia, czy jako pomieszczenia do przechowywania różnych rzeczy, np. rowerów, kosiarek itp. Zgodnie z prawem budowlanym, nie są to ani budynki, ani obiekty budowlane.

    Klasyfikacja budżetowa wydatku za badania na przeciwciała COVID-19

    W jakim paragrafie należy zaksięgować fakturę za badania na przeciwciała (COVID-19) - w § 428 czy § 430? Nie są to badania okresowe w ramach medycyny pracy, tylko badanie krwi zlecone przez szkołę swoim pracownikom.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r. Czy do paragonu z NIP nabywcy można wystawić fakturę? Od kiedy paragony z NIP wykazywać w nowym JPK_VAT?

    Czy konto 840 jest właściwe do rozliczania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności

    Czy jednostka - urząd gminy - powinna prowadzić konto 840 do księgowania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności na 20 lat?