Zaniechanie dokonywania odpisów aktualizujących należności

NIEPRAWIDŁOWOŚĆ

W polityce rachunkowości urzędu miejskiego ustalono zasady dokonywania odpisów aktualizujących należności. Wskazano, że podlegają one ewidencji na koncie 290 „Odpisy aktualizujące należności”. Od co najmniej ostatnich 5 lat na koncie tym nie zarejestrowano żadnych obrotów, mimo że co roku jednostka miała w różnych kategoriach należności (podatkowe, cywilnoprawne) różne sumy zagrożone nieściągalnością. Z roku na rok było przenoszone jedynie saldo konta 290, w kwocie 290 564,20 zł. Jednostka nie miała żadnych dokumentów, z których wynikałoby, co jest ujęte na tym saldzie. W bilansie jednostka wykazywała wartość należności bez pomniejszania ich o odpisy aktualizujące.

PRAWIDŁOWY SPOSÓB POSTĘPOWANIA

Należności dla celów bilansowych wycenia się w kwocie wymaganej zapłaty, z zachowaniem zasady ostrożnej wyceny (art. 28 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 7 uor). Zasada ostrożności oznacza urealnienie kwoty należności z uwzględnieniem stopnia prawdopodobieństwa ich zapłaty przez dłużników. W ewidencji księgowej wartość należności urealnia się za pomocą odpisu aktualizującego należności. Odpis odpowiada kwocie należności, których spłata nie została w żaden sposób zabezpieczona, a ryzyko ich nieściągalności jest znaczne.

Wartość należności w jednostkach budżetowych aktualizuje się zgodnie z art. 35b i 35c uor (§ 10 ust. 1 i 4 rozporządzenia w sprawie rachunkowości oraz planów kont). Opisów aktualizujących należy dokonać nie później niż na dzień bilansowy. Trzeba je ująć na koncie 290.

W bilansie wartość należności pomniejsza się o dokonane od nich odpisy aktualizujące. Dlatego do konta 290 trzeba prowadzić ewidencję pomocniczą, z podziałem co najmniej według rodzajów należności wykazywanych w sprawozdaniu finansowym.

Izabela Motowilczuk

były wieloletni inspektor kontroli

Podstawy prawne:

• art. 7, art. 28 ust. 1 pkt 7, art. 35b, art. 35c ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 351)

• § 10 ust. 1 i 4, załącznik nr 3 do rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z 13 września 2017 r. w sprawie rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego, jednostek budżetowych, samorządowych zakładów budżetowych, państwowych funduszy celowych oraz państwowych jednostek budżetowych mających siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2017 r. poz. 1911; ost.zm. Dz.U. z 2019 r. poz. 589)