Kategorie

Opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie litewskiego pytania prejudycjalnego o in-house

Opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie litewskiego pytania prejudycjalnego o in-house./ fot. Shutterstock
fot.Shutterstock
Po przeszło roku od zadania przez litewski Sąd Najwyższy (Lietuvos Aukščiausiasis Teismas) pytania prejudycjalnego dotyczącego zakresu swobody państw członkowskich w regulowaniu materii in-house, opinię w sprawie, której nadano sygnaturę C-285/18, wydał Rzecznik Generalny TSUE Gerard Hogan[1]. W ocenie Rzecznika Generalnego TSUE w dyrektywie 2014/24/UE ustanowione zostały wymogi minimalne a państwa członkowskie dysponują swobodą w ograniczeniu zakresu w jakim zamówienia wewnętrzne mogą być udzielane.

Dyrektywa 2014/24/UE a harmonizacja zamówień in-house

Reklama

Rzecznik Generalny TSUE w wydanej dnia 7 maja 2019 r. opinii podnosi, że „celem dyrektywy nie jest harmonizowanie wszystkich sposobów wydatkowania środków publicznych, lecz tylko takich, które mają na celu nabycie robót budowlanych, dostaw lub usług za wynagrodzeniem w drodze zamówienia publicznego. Chociaż sporna umowa jest zamówieniem publicznym, zgodnie z orzecznictwem, sytuacja w przypadku zamówień in-house przypomina raczej przypadki korzystania przez organ publiczny z jego zasobów własnych. Z tego względu nie można uznać motywu 4 za rozstrzygający w kwestii tego, czy zamysłem prawodawcy była pełna harmonizacja dziedziny zamówień in-house.”

W dalszej części Opinii Rzecznik Generalny TSUE wywodzi, że „chociaż jasne jest z uwagi na cel przepisów dotyczących zamówień publicznych w dyrektywie 2014/24 oraz włączenie art. 12 do jej sekcji 3 zatytułowanej »Wyłączenia«, że wyjątki zawarte w dyrektywie nie mogą być rozszerzane a zatem państwa członkowskie nie mogą stosować ich w sposób wybiórczy lub mniej rygorystyczny, cel omawianej dyrektywy nie zostałby naruszony, jeżeli państwo członkowskie mogłoby stosować bardziej rygorystyczne przepisy ograniczające prawo do udzielania zamówień in-house. Rozważania te w powiązaniu z faktem, że dyrektywa nie zawiera jasnego określenia w przedmiocie zamierzonej pełnej harmonizacji, stanowią argumenty przemawiające na korzyść prawa państwa członkowskiego do ustanowienia dodatkowych kryteriów w odniesieniu do zamówień in-house.”

Zwiększenie stopnia udzielania zamówień publicznych

Kolejnym argumentem, do którego odwołuje się Rzecznik Generalny TSUE, jest wzgląd okoliczność, iż jeżeli „państwo członkowskie decyduje się na ograniczenie możliwości udzielenia zamówień in-house, a przez to rozszerza obszar stosowania przepisów o zamówieniach publicznych, (co – przypis K.R.) jest zgodne z celami dyrektyw dotyczących zamówień publicznych. Zasada, w myśl której zamówienie publiczne jest sposobem na zapewnienie najbardziej wydajnego wykorzystania środków publicznych, o czym mowa w motywie 2 dyrektywy 2014/24, również wydaje się leżeć u podstaw rozwiązania przyjętego przez litewskiego ustawodawcę.”

Ograniczenie swobody państw członkowskich

Rzecznik Generalny TSUE podkreśla, że „swoboda państwa członkowskiego w zakresie wdrażania tego rodzaju dodatkowych wymogów nie jest oczywiście nieograniczona. Utrwalone orzecznictwo wyraźnie stanowi, że do działalności gospodarczej organów publicznych, nawet w przypadkach pozostających poza zakresem stosowania dyrektyw dotyczących zamówień publicznych, mają zastosowanie podstawowe zasady TFUE, o ile takie organy publiczne nie realizują działalności we własnym zakresie, włączając w to zamówienia in-house”.

Względem ustanowionego w prawie litewskim wymogu limitującego dopuszczalność udzielenia zamówienia inhouse, do przypadków w których nie istnieje możliwość zagwarantowania jakości, dostępności i ciągłości usług w ramach zamówień publicznych, Rzecznik Generalny TSUE uznał, że takie ograniczenia „nie powodują wątpliwości co do ich ewentualnej niezgodności z którąkolwiek z wyżej wymienionych zasad”

Komentarz

Reklama

Rzecznik Generalny TSUE w przytoczonej Opinii opowiedział się za dysponowaniem przez państwa członkowie uprawnieniem do ograniczenia dopuszczalnego zakresu udzielania zamówień in-house, poprzez wprowadzenie dodatkowych, względem wyrażonych w dyrektywie 2014/24/UE, wymogów limitujących. Poczynione przez Rzecznika Generalnego TSUE uwagi, z oczywistych względów ograniczone są to kwestii zgodności takiej decyzji państwa członkowskiego z porządkiem prawa unijnego. Należy wskazać, że prawodawcę krajowego, przy podejmowaniu wskazanej decyzji, limituje również porządek krajowy, w szczególności zasady konstytucyjne.

W warstwie normatywnej decyzja dotycząca sposobu ukształtowania materii zamówień in-house, nie powinna być podejmowana w oderwaniu od zasad prawa administracyjnego oraz gospodarczego, w tym zasad konstytucyjnych. W dotychczasowej debacie najszerzej poruszanym aspektem zamówień in-house była kwestia wpływu tego rodzaju zamówień na konkurencję na rynku a więc powiązań pomiędzy prawem zamówień publicznych a prawem konkurencji. W konsekwencji materia zamówień wewnętrznych jest rozpatrywana wyrywkowo a nie systemowo.

Sposób uregulowania materii in-house powinien być rozpatrywany w szerokiej perspektywie (unijnej oraz krajowej). W ramach syntetycznego przeglądu aktów normatywnych regulujących materię zamówień publicznych w innych krajach członkowskich można wskazać, że tożsame jak w dyrektywie 2014/24/UE wymogi względem zamówień inhouse przewiduje m.in. prawodawstwo:

1. francuskie (zob. article L2511-1 do L2511-6 ordonnance n° 2018-1074 du 26 novembre 2018 portant partie législative du code de la commande publique),

2. belgijskie (art. 30 Loi du 17 juin 2016 relative aux marchés publics, publiée au Moniteur belge le 14 juillet 2016),

3. czeskie (§ 11 Zákon č. 134/2016 Sb.Zákon o zadávání veřejných zakázek) a także

4. austriackie (§ 10 Bundesgesetz über die Vergabe von Aufträgen, Bundesvergabegesetz 2017),

5. niemieckie (§ 108 Gesetz gegen Wettbewerbsbeschränkungen in der Fassung der Bekanntmachung vom 26. Juni 2013)

Powyższe ukazuje, że w ocenie wielu, jednakże nie wszystkich, państw członkowskich, kryteria wypracowane przez prawodawcę unijnego i wyrażone w art. 12 dyrektywy 2014/24/UE są optymalne. Przyjmując, że prawodawca krajowy, nie jest zobligowany do podzielenia decyzji prawodawcy unijnego to tym bardziej nie musi zgadzać, się z decyzjami prawodawców innych państw członkowskim. Niemniej jednak zasadne jest jasne i precyzyjne ustalenie i wskazanie zasadności odstąpienia od wymogów wyrażonych w dyrektywie 2014/24/UE.

Decyzja prawodawcy krajowego nie tylko powinna, wkomponowywać się w obowiązujący porządek prawny, lecz również uwzględniać szerokie spektrum czynników ogólnokrajowych jak również lokalnych, których wywarzenie będzie stanowić podstawę dla ustanowienia reguł powszechnie obowiązujących na terenie danego kraju. Determinanty decyzji prawodawcy krajowego, mają zróżnicowaną naturę, w tym polityczną, ekonomiczną, gospodarczą czy też prawną.

[1] Tytułem przypomnienia, LAT skierował do TSUE, pytania dotyczące tego, czy państwo członkowskie może ustanowić dodatkowe, względem zakodowanych w art. 12 dyrektywy 2014/24/UE, wymogi dopuszczające udzielenie zamówienia in-house. 

Konrad Różowicz

prawnik w Kancelarii Prawnej Dr Krystian Ziemski & Partners w Poznaniu, specjalizuje się w prawie zamówień publicznych

Dr Krystian Ziemski & Partners Kancelaria Prawna spółka komandytowa w Poznaniu

www.ziemski.com.pl

Artykuł pochodzi z Portalu: www.prawodlasamorzadu.pl

Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Księgowość budżetowa
    1 sty 2000
    23 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Błąd w wykazaniu podatku na paragonie można skorygować

    Czy podatek wynikający z nieprawidłowego zaewidencjonowania sprzedaży na kasie fiskalnej (23% VAT zamiast ZW) należy odprowadzić do urzędu skarbowego?

    Czy pracownik samorządowy musi skorzystać z ciągłego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 14 dni

    Pracownik nie chce skorzystać z dwutygodniowego wypoczynku, mimo że zostało to określone w sporządzonym w styczniu planie urlopowym. Czym pracodawca powinien się podeprzeć, aby pracownik obowiązkowo skorzystał z urlopu w wyznaczonym terminie i we wskazanym wymiarze?

    Jak rozliczyć w księgach rachunkowych nadpłatę z tytułu użytkowania wieczystego

    Użytkownik wniósł opłatę z tytułu użytkowania wieczystego na rachunek bankowy powiatu w roku 2019. Powiat przekazał zebrane dochody odpowiednio: 75% udział Skarbu Państwa - urząd marszałkowski, 25% udział powiatu. W roku 2021 po weryfikacji dokumentów przez wydział geodezji wpłacona przez użytkownika kwota okazała się nadpłatą i podlega zwrotowi. Użytkownik wystąpił do powiatu o zwrot nadpłaconej kwoty. Czy prawidłowe jest występowanie do urzędu wojewódzkiego o zwrot przekazanej kwoty, czy należy pomniejszać o zwrot dochody zebrane przez powiat w 2021? Jak należy zaksięgować zwrot nadpłaty, w przypadku gdy kwota zostanie zwrócona do powiatu przez urząd wojewódzki w wysokości 75%? Z jakiego paragrafu należy zwrócić użytkownikowi 25% udziału powiatu, w przypadku gdy stanowił dochód w roku 2019? Jak powinna wyglądać ewidencja księgowa na kontach w zaistniałej sytuacji?

    NFZ przyjmuje wnioski od aptek, które chcą przystąpić do programu szczepień

    Apteki - szczepienia na COVID-19. Oddziały Wojewódzkie Narodowego Funduszu Zdrowia przyjmują od wtorku wnioski od aptek, które chcą przystąpić do Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19. Jak zgłosić aptekę do Narodowego Programu Szczepień? Na jakich zasadach szczepienia przeprowadzają farmaceuci?

    Powrót do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) 2022

    Stabilizująca reguła wydatkowa. Rząd przyjął projekt, który zakłada, że klauzula powrotu do stosowania standardowej stabilizującej reguły wydatkowej (SRW) zostanie wydłużona na rok 2022 r. - poinformował resort finansów.

    Zasady ustalania odpłatności za usługi opiekuńcze

    Czy rada gminy może w uchwale w sprawie szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze (z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi) oraz w sprawie szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłat, jak również w sprawie trybu ich pobierania, postanowić, że „koszt jednej godziny świadczonych usług opiekuńczych oraz specjalistycznych usług opiekuńczych określa kierownik właściwego Ośrodka Pomocy Społecznej”?

    Jakie dane są niezbędne do przyznania dodatku energetycznego?

    Rada gminy ma podjąć uchwałę w sprawie dodatku energetycznego. Jej integralną część stanowi załącznik - wzór wniosku o przyznanie tego dodatku. W związku z tym powstała wątpliwość o zakres danych, których można żądać w takim wniosku. Czy dopuszczalne jest żądanie danych dotyczących domowników osoby występującej z wnioskiem o przyznanie dodatku energetycznego (imię nazwisko, stopień pokrewieństwa oraz data urodzenia)?

    Zwolnienia dla przedsiębiorców w podatku od nieruchomości

    Rada gminy postanowiła podjąć uchwałę ustanawiającą zwolnienia w podatku od nieruchomości, w ramach pomocy de minimis, dla przedsiębiorców. Czy w takiej uchwale - jako warunek uzyskania zwolnienia - można zapisać brak zaległości w podatkach i opłatach lokalnych stanowiących dochód budżetu gminy?

    Strajk pielęgniarek: czy będą podwyżki?

    Strajk pielęgniarek: zarobki pielęgniarek. W poniedziałek rozpoczęły się strajki ostrzegawcze pielęgniarek w szpitalach na terenie całej Polski. W pierwszej fali dwugodzinnych strajków ostrzegawczych wzięło udział ok. 40 szpitali, które osiągnęły etap sporu zbiorowego. Czy będą podwyżki dla pielęgniarek?

    Zwrot kosztu mediów dokonany przez OKE a VAT

    W związku z organizowanym na terenie szkoły egzaminem ósmoklasisty szkoła refakturuje na okręgową komisją egzaminacyjną m.in. koszty mediów za czas funkcjonowania na jej terenie komisji egzaminacyjnej. Jaką stawkę VAT należy zastosować w takim przypadku?

    Termin wypłaty odprawy emerytalnej pracownikowi samorządowemu

    Czy odprawę emerytalną należy wypłacić w ostatnim dniu zatrudnienia, mimo że nie ma jeszcze decyzji ZUS o przyznaniu, czy należy poczekać do otrzymania decyzji?

    Nieodpłatne przekazanie majątku ruchomego do spółdzielni socjalnej

    Czy jednostka budżetowa podległa powiatowi może dokonać nieodpłatnego przekazania lub darowizny majątku ruchomego spółdzielni socjalnej?

    Audyt wewnętrzny w jednostkach sektora finansów publicznych

    Audyt wewnętrzny - na czym polega i jakie są korzyści płynące z audytu? Maj jest międzynarodowym miesiącem świadomości o audycie wewnętrznym.

    Rada nie musi upoważniać wójta do spłaty gminnych zobowiązań

    Czy rada gminy może w uchwale nowelizującej budżet gminy na 2021 rok upoważnić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do spłat zobowiązań gminy oraz do zabezpieczania zawieranych umów o dofinansowanie realizowanych programów i projektów w „innej formie wymaganej przez dysponenta środków”?

    Opłata za odbiór śmieci z nieruchomości letniskowej

    Czy rada gminy może wprowadzić w trakcie trwania roku podatkowego ryczałtowe stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe?

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia 2021

    Minimalne wynagrodzenie w ochronie zdrowia - Ministerstwo Zdrowia skierowało do prac rządu projekt nowelizujący przepisy.

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli 2021

    Wynagrodzenie zasadnicze nauczycieli - czym jest i ile wynosi w 2021 roku? 13 maja 2021 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki w sprawie minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli.

    Opodatkowanie dodatków i nagród spisowych wypłacanych pracownikom urzędów

    W związku z przeprowadzanym Narodowym Spisem Powszechnym Ludności i Mieszkań 2021 r. niektórzy pracownicy urzędu gminy zostali oddelegowani do prac spisowych. Czy wypłacone im dodatki i nagrody spisowe należy zaliczyć do przychodów ze stosunku pracy?

    COVID-19 a prawo do odliczenia VAT z tytułu termomodernizacji DPS

    Dom pomocy społecznej przeprowadza termomodernizację budynku. Czy w sytuacji pandemii, w związku z przeprowadzaną termomodernizacją, można dokonać częściowego odliczenia VAT, czy należy uznać, że DPS nie prowadzi działalności opodatkowanej?

    Klasyfikacja budżetowa wydatków na wniesienie dopłaty do kapitału zapasowego do spółki

    Jaki paragraf wydatkowy zastosować do wydatku z tytułu „wniesienia dopłaty do kapitału zapasowego spółki gminy”. Czy prawidłowy będzie § 415 „Opłaty na rzecz budżetu państwa” czy § 601 „Wydatki na zakup i objęcie akcji i udziałów”?

    Wydatek na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień

    Jak księgować po stronie ośrodka pomocy społecznej wydatki na transport osób niepełnosprawnych do punktu szczepień finansowane ze środków Funduszu Przeciwdziałania COVID-19.

    Czy blaszaki podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości

    Czy gmina może naliczać podatek od nieruchomości od tzw. blaszaków, które służą jako składziki na narzędzia, czy jako pomieszczenia do przechowywania różnych rzeczy, np. rowerów, kosiarek itp. Zgodnie z prawem budowlanym, nie są to ani budynki, ani obiekty budowlane.

    Klasyfikacja budżetowa wydatku za badania na przeciwciała COVID-19

    W jakim paragrafie należy zaksięgować fakturę za badania na przeciwciała (COVID-19) - w § 428 czy § 430? Nie są to badania okresowe w ramach medycyny pracy, tylko badanie krwi zlecone przez szkołę swoim pracownikom.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r.

    Paragon jako faktura uproszczona w 2021 r. Czy do paragonu z NIP nabywcy można wystawić fakturę? Od kiedy paragony z NIP wykazywać w nowym JPK_VAT?

    Czy konto 840 jest właściwe do rozliczania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności

    Czy jednostka - urząd gminy - powinna prowadzić konto 840 do księgowania opłat za przekształcenie wieczystego użytkowania w prawo własności na 20 lat?